Devetabanı, Monstera deliciosa

Dekorasyon amacıyla, yapraklarının güzelliği için yetiştirilen devetabanı tropikal yağmur ormanı bitkilerindendir. Güneş görebildiği ölçüde yaprakları devleşir.

rss

Yapraklarının güzelliği için yetiştirilen devetabanı Türkiye’de Cumhuriyet döneminin şehir hayatında en önemli içmekân süs bitkilerinin en başında geliyordu. 80′li yıllardan sonra yavaş yavaş yerini başka türlere bıraktı. Şimdi antika değeri olan ilk yerli sinema filmlerimizde devetabanını mutlaka salon, restoran sahnelerinde görebilirsiniz.

Özellikleri

Devetabanı Araceae familyasının Monstera cinsindendir. Monstera cinsinin 60 kadar türü var. Monstera deliciosa ise bu sayfada konu edilen Monstera türünün adı.

Devetabanı yaprakları

Devetabanının yaprakları

İsmi

Monstera deliciosa Latincede mōnstrum (dev yaratık, canavar) ve dēliciōsus (hoş lezzetli) kelimelerinden oluşmuş bir sıfat tamlamasıdır. Yapraklarının 1m² genişliğine yakın devasa boyutlarından ötürü dev yaratık veya canavar anlamında mōnstrum, meyvelerinin çok güzel lezzeti olduğundan dolayı da dēliciōsus denmiş.

Habitat ve yaşam tarzı

Devetabanının anavatanı Peru’nun kuzeyi, Ekvador, Kolombiya ve Meksika’nın güneyine kadar olan ülkeler. Yaşam alanı yoğun yağışlı tropikal yağmur ormanları. Balta girmemiş ormanlarda dev ağaçların arasında neredeyse fotosenteze yetmeyecek az ışıklı koyu gölge yerlerde güneşe ulaşmak için küçük yapraklı ve çabuk uzayan şekilde evrim geçirmiştir (koyu gölgede kaldığı sürece yapısı, gelişimi bu şekildedir). Ağaçlara tırmanarak yeterli güneşe kavuştuğunda gövde uzaması neredeyse durur ve yeni yapraklar belki elli kat devleşmiş halde gelişir. Açıklık yerlerde ise yeterli kuvvette ışık alabildiği için gövdesi henüz çok kısa iken yapraklar devleşir, gövde kalın ve kısa gelişir, yaprak boğumları arasındaki mesafe çok kısa kalır. Yani devetabanı direkt güneş almasa bile şiddetli aydınlıkta da dev yapraklar geliştirebilir. Küçük yaprakların ve gövdede yaprak boğumları arasındaki mesafenin çok uzun olmasının sebebi koyu gölgedir. Şiddetli aydınlıkta ve güneşte yine küçük kalıyorsa toprağı hiç besleyici değil demektir.

Gerçek topraklarda, killi topraklarda bile saksılarda yetiştirilmesi mümkün olunca epifitik bitkilerden diye sınıflandırılması yanlış gibi düşünülebilir. Aslında devetabanı hem bir epifittir hem bir toprak bitkisidir.

Köklerinin görevleri

Devetabanı ormanlarda ağaçlara tırmanırken her yeni yaprağının yanısıra kalın bir kök çıkarır. Metrelerce uzayabilen köklerin iki görevi var: Biri nemli ağaç gövdelerine yapışarak tutunmak: bu sayede bitki ağaçlara tırmanıp güneşe doğru hızla yol alır. İkinci görevi toprağa ulaşarak ihtiyaç duyduğu elementleri, mineralleri bulmak. Ağaç kabukları arasındaki ve orman zeminindeki humus zengini çürüntülerden pek istifade edemez. Bu sebeple kalın kökler orman zeminine ulaşana kadar tek parça halinde aceleyle uzamaya devam eder, ulaştığında ise saçaklanarak daha derine gider.

Devetabanının her yaprakla birlikte geliştirdiği köklerin bir üçüncü görevi ağaca tırmanmış olan upuzun gövdenin hayvanlar tarafından yaralanması, kesilmesi, koparılması ya da mantar hastalıklarından dolayı ölmesi risklerine karşı tedbir amaçlıdır. Zaten yaşlı uzun gövdenin hayat direnci azalır. Evlerde de aynı risk söz konusu. Onun için devetabanınızın dış köklerini yeterince uzadıklarında saksıdaki toprağa gömmelisiniz. Alt kısım çürüse bile o kökler üst kısmı tam olarak besleyebiliyor.

Devetabanı çiçeği

Devetabanının çiçeği

Çiçeği, meyvesi

Yaz ortasında krem rengi çiçek açar. Meyvesi bir yılda olgunlaşır. Olgun meyvesi kocaman bir muz kadar ama daha kalın, uzun çam kozalağı gibi dış yüzeyi altıgen tanelerle kaplıdır. Devetabanı meyvesinin lezzeti muz – ananas lezzetlerinin karışımına benzer. Yemek için taneli dış yüzeyi patates soyar gibi dikkatle gidermelisiniz. Dış kısmı yenilmez, zehirlidir. Tam olgunlaşmamış meyvesi de zehirlidir.

Kış soğuklarına dayanıklılığı

Kısa süreli -2C, -4C derece soğuklara dayanabilir ama çok risklidir, soğuğun uzun sürmesi durumunda bütün yapraklar ve dal uçları soğuktan donar. Bu derecelerde soğuğa devetabanının hiç zarar görmeden dayanabilmesi sonbaharda başlayarak aşama aşama soğuğa alışmışsa, kuzeyli yönlerden rüzgar almıyorsa ve soğuk fazla uzun sürmezse mümkündür. Ege bölgesinde kıyı kesimlerinde kuzeyli rüzgarları hiç almayan kuytu bahçelerde ve Datça’da, Akdeniz bölgesinde ise tüm kıyı şeridi boyunca bahçelerde bütün yıl açıkta yetiştirilebilir.

İç mekânlarda devetabanı yetiştirilmesi, bakımı

Gerçek topraklara mükemmel uyumludur, çok da güçlü yetişir. Devetabanı yetiştirmek sadece bir iki püf noktasına dikkat etmekle gayet kolaydır. Fazla açıklamalara, detaylara hiç gerek yok. Dolayısıyla aşağıda az açıklama var. Bu kadar bilgi iç mekânlarda devatabanı yetiştirmede fazlasıyla yeterli olur.

Toprak

6 ölçü Humuslu doğal toprak
1 ölçü kuvars kumu (veya ince ponza taşı)
1 ölçü hindistan cevizi lifleri (yoksa onun yerine yarı kurumuş çay posası)
3 ölçü solucan gübresi (veya 2 ölçü eski koyun gübresi) karışımı devetabanı için son derece sağlıklı ve besleyici olacaktır.

Yukardaki karışımın yerine tek başına güvendiğiniz marka bir poşet toprak kullanabilirsiniz. Doğal gübre katacaksanız 2/5 oranında solucan gübresi, bulamazsanız eski olmak şartıyla 2/6 oranında koyun ya da keçi gübresi karıştırın.

Saksı

Köklerin fazlasıyla rahat sığacağı genişlikte saksı lazım. Çünkü devetabanı her bir yaprakla beraber bir kök çıkarır, yeni köklerini bir an önce toprağa ulaştırıp saçaklandırmak ister. Uzayan kökleri toprağa batırmalısınız. Ne kadar çok köklenirse o kadar mükemmel gelişir.

 Işık

Toprağı ne kadar mükemmel besleyicilikte olursa olsun devetabanı yapraklarının büyüklüğü ışığın şiddetine bağlıdır. Yeri koyu gölge olursa yapraklar küçük kalır. Direkt güneşe gerek yok ama sabahları ve ikindi sonrası güneşini alabilse çok iyi olur. Öğle civarı tepe güneşine de uyum sağlayabiliyor (yine de tavsiye edilmez). Hiç güneş alamasa bile yapraklar devleşebilir, yeter ki bulunduğu yer çok şidddetli aydınlık olabilsin.

Hızlı gelişimde en önemli şeyler

Nemli olması şartıyla ılık / sıcak esintiler ne kadar sürekli olursa gelişimi o kadar hızlı olur. Esintiler nemli hava esintisi olmalı, ortamın ve esintilerin sıcaklığı 20C / 30C dereceler aralığında olmalı. Bu çok kesin değil. Günün çoğu saatleri için geçerli. Mesela gün içinde üç dört saat 20C altına düşse ya da 30C üstüne çıksa gelişim hızı etkilenmez. Yaz aylarında sık sık yıkamak (ya da en azından ıslak bezle silmek), yaprakları ve dalları tozlardan tertemiz etmek hızlı büyümesine yardımcı olur.

Sulama

Devetabanınızı sulayacağınız suyun iyice dinlendirilmiş, tortusundan mümkün mertebe arınmış olmasına önem verin. Çok soğuk su ile sulamayın.

Besleme

Yukarda tarif ettiğim toprak karışımının aynısını yapabilseniz ilk iki yıl hiçbir besin takviyesine ihtiyaç duymaz. Gerçek topraklardan yararlanabilme yeteneği mükemmeldir. Torf / kompost topraklarda ise doğal gübre katmışsanız ikinci yıl bşlayarak her dört – beş sulamada bir sulama suyuna genel amaçlı bitki besini karıştırın. Torf, kompost vb yapay topraklarda yetiştiriyorsanız ve sulama suyunuz kireçsiz ise toprağında mutlaka kalker taşı kırpıntıları olmak zorunda. Yoksa kalsiyum eksikliği sorunu devetabanını fena etkiler. Bunda bir çözüm yolu yapraktan besleme‘dir.

Hava nemliliği

Az nemli havaya (yapraklarını fazla genişletmeyerek) uyum sağlar. Türkiye’de devetabanının uyum sağlayamayacağı derecede havası kuru yer yok. Belki hava nemliliği çok düşük olan Mardin vb yerlerde yaz aylarında yüksek sıcaklığa oranla fazlasıyla düşük kalan nemlilik aşırı sıcak yüzünden sorun olabilir. O zaman » hava nemlendirme yollarından birini uygulamak gerekir.

 Devetabanı çoğaltma / üretme metotları

Aşağıdaki tüm usulleri ilgilendiren temel şart: Devetabanı son bir yıl boyunca mükemmel besleyici toprakta mükemmel sağlıklı gelişim göstermiş olmalı. Yoksa sonuçlar hiç de iyi olmaz.

Suda köklendirme: Uzun bir dalını en az üç boğumlu parçalara ayırıp parçaları suda bekletin. Kökler 10cm uzayınca toprağa dikin. Dalların yarısı su dışında kalabilmeli. Eğer sık sık güçlü ılık esintiler alırsa köklenme hızlı olur. Suyu haftada bir defa mutlaka değiştirin.

Kökten ayırma: Yeterince güçlenmiş dip sürgünlerini ayırmayı toprak değiştireceğiniz zaman yapmalısınız.

Çelikle: Yukarda suda köklendirmede tarif ettiğim gibi parçaları direkt toprağa dikebilirsiniz. Bu uslude ılık esintilerin aşırı nemli ve sürekli olması şart. Yoksa köklenme aylar sürer, filizlenmesi bir yıl sonra olur.

Tek boğumlu küçük parçalarla: Suda köklendirmede ve çelikle çoğltmada gövde tek boğumlu parçalara da ayrılabilir. Bu biraz riskli. Çoğaltma hakkında başta değindiğim son bir yıl içinde mükemmel beslenmişlik ve mükemmel sağlıklılık bu usulde yüzde yüz gereklidir. Yoksa hiç denemeyin. Parçaları önce suda köklendirmek tavsiye edilir. Önce suda köklendirerek veya direkt olarak toprağa diktiğinizde parçanın yeşil derisinin bir kısmı açıkta kalabilmeli, ışıktan faydalanabilmeli (filizlenme noktasının dışarda kalması şart değil).

Zararlıları

Azotlu gübreler, azot zengini bitki besinleri kök ve gövde çürümesine neden olur. Güneşe alışmamış devetabanı aniden güneşe çıkarılırsa yapraklar yanar. Güneşe kış aylarında alıştırmalısınız. Ya da derece derece iki ayda alıştırmalısınız. Sonbaharda soğuklar iyice bastırana kadar dışarda bekletip sonra sıcak ve havasız eve almak kök çürümelerine, yaprak kurumalarına sebep olabilir. Yaz boyu dışarda tutuyorsanız sonbahar serinleri henüz bastırmadan önce eve almalısınız. Serine, soğuğa hiç alışkın olmayan devetabanı kışın ya da bahar başında aniden dışarı çıkarılıp bırakılırsa donup ölmese bile büyük zarar görür.

Yaprak bitleri devetabanlarını sevmez. Eğer oluyorsa fazlaca güçsüz kalmış olması yüzündendir. Mantar hastalıkları serin havada aşırı sulamalar yüzünden kökleri çürütebilir. Hiç esinti almayan, havasız, gölgeli köşelerde bir de ortam fazla nemliyse gövdede kabartılar şeklinde mantar hastalıkları oluşur. Gövdede kısım kısım çürümeler başlar.

Tarih: 16 05 2010

'Devetabanı, Monstera deliciosa' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Begonvilli Ev says:

    Benim için nostaljik bir süs bitkisi deve tabanı. Çocukluğumu anımsatır. O zamanların romantik siyah beyaz Yeşilçam filmlerinde zenginlerin evlerinde, köşklerin salonlarında, mutlaka dekor olarak devetabanları olurdu. Antalya’da da çok sevilir, salonlarda çokça yetiştirilirdi. Bir de kardeşi olan filkulağı vardı galiba:) Meyvesinin yenildiğini bilmiyordum.

  2. Asude, Malatya says:

    Devetabanının sararan yapraklarını kesmeli miyiz?

    Çünkü sararan yaprak çürümeye başladı. Daha önce bir sarı yaprağını kesmiştim. Kestiğim en dıştaki daldaydı ve o dal da sarardı. sizce ne yapmalıyım? Evimde gölge olan koridorda gelişimi hızlı değil. Sadece 5 yapraklı ama boyu 1 metreyi aştı. Balkonda bir yere yerleştirsem mevsim yaz olduğu için sorun olur mu? Havanın kuruluğundan etkilenmemesi için sık sık su püskürtüyorum ama bu yeterli olur mu?
    ***
    Birkaç yıllık yaprakların sararması normaldir. Dal dediğiniz şey yaprak sapı. Yaprak sararınca uçtan kesin. Uzun sap sararır kendiliğinden düşer. Hızlı gelişmesi güneşe değil esintiye bağlı. Şiddetli güneş alması gerekmez. Yazı içinde hızlı gelişme şartları ve hava nemliliği meselelerini okuyun sizin şartlarla kıyaslayın gereğini yapın.

  3. Mine says:

    selam. işyerimde iki adet devetabanı çiçeğim var. güzel çiçekler yalnız dikine değilde uzunca sağa sola uzayıp yer sıkıntısı yaratıyolar. ben istiyorum ki dikine büyüsün. Yapraklar yoğun değil. Birinde 3 yaprak diğerinde 4/5 tane var. nasıl daha yoğun yapabilirim?
    ***
    Devetabanı çok yaprak oluşturmaz, ancak zamanla yaprak sayısı artar. özelliği bu. Çok yaprak yerine olabildiğince büyük yaprak geliştirirler. bu da yeterli güneş, şiddetli aydınlık, esinti ve uygun hava nemliliği sayesinde olur. Dikine büymeleri için söküp dik şekilde yeniden dikmek gerekiyor.

  4. Yasemin says:

    Benin devetabanı bitkim var yapraklarından su damlıyor. Neden su damlıyor?
    ***
    Yeni yaprakların su damlatması devetabanının doğal özelliğidir. Eski yapraklar da su damlatıyorsa toprak ıslak olduğu halde tekrar tekrar sulamaktan ve yerinin havasız olmasından olur.

  5. Rüştiye, İstanbul says:

    Devetabanının yaprakları niçin sararır?
    ***
    İki veya üç yıllık yaprakların sararmaları normal. Daha yeniler sararıyorsa aşırı sulamak, fazla koyu gölgede tutmak ve toprağın besleyiciliğini kaybetmesi gibi şeyler yüzünden sararır.

  6. Hakan T. -İzmir says:

    Benim Devetabanım bir sürgün verdi. Ancak bitkim yere paralel büyüdüğünden sürgün saksının dışında kaldı ve 35-40 cm yi buldu.
    ***
    Devetabanı iyi güneş alırsa gövdesi yere paralel uzar ve yaprakları devleşir. Bu normal bir gelişmedir. Güneş almazsa yapraklar pek geniş olmaz ve gövde yukarı doğru uzar. Devamlı yukarı uzayabilmesi için söküp gövde dik olacak şekilde yeniden dikeceksiniz.

  7. Hakan T. -İzmir says:

    Sürgün derken toprağa yakın gövdesinden ince dal gibi bir uzantı verdi ve bu uzantı 35-40 cm yi buldu. Bu nedir ve ne yapmalıyım? Bu arada belirteyim; çöpe atmaya hazırlanan bir aileden aldım devetabanımı. 8 yaşındaymış. Yetiştirmeyi çok istiyorum fakat bu konuda bilgim yok.
    ***
    Onlar havai köktür. İngilizcesi aerial root. Devetabanı doğal ortamında bu uzantılarının sayesinde ağaçlara tırmanır. Sarılıcı özelliği yok ama nemli yağmur ormanı ortamında değdiği ıslak ağaç kabuklarına sıkı sıkı yapışabiliyor böylece ağaçlara tırmanıyor. Saksılarda ise o köklerin toprağa girmesini sağlarsanız devetabanınız toprakta daha fazla kök sahibi olur ve böylece topraktan daha fazla besin alır sonuçta daha iyi gelişir. Güneş alabilirse yaprakları daha büyük ve geniş olur. Yazımın içinde önemli bilgiler var. Sıcağı ve nemli havayı seviyor.

  8. Eray says:

    İki ay oldu dikeli hiç bir şey yok. Hafif kökleştirmiştim. Ne zaman gösterir kendini?
    ***
    Devetabanı çok dayanıklı bir bitkidir ama yerini ve toprağını sevmesi konusunda biraz müşkülpesent. Yerini ve toprağını sevmezse çok yavaş büyür. En sevdiği toprak koyun gübresi karıştırılmış doğal humuslu topraklardır. Yeri ise sabah veya akşam güneşi alır olmalı. Sık sık esinti alabilmeli. Geniş toprak saksılarda daha iyi gelişim gösteriyor.

  9. Kemal says:

    Çiçekleri çok seviyorum hatta evimin bir köşesini onlara ayırdım. 7 – 8 yaşlarında 30cm genişliğinde olan bir devetabanım var. Son yaprak açmaya başladığı sırada bütün yaprakları tabiri caizse buruşmaya solmaya başladı. Acaba fazla mı su veriyorum ya da son koyduğum koyun gübresinden mi kaynaklandı anlayamadım. Bu konuda ne yapmalıyım?
    ***
    Çok sulamak iyi değil. Eğer yeni filizlenmeler varsa toprağın ıslaklığı gittikçe sulayacaksınız. Yoksa toprağın nemliliğinde de azalma varsa o zaman sulayacaksınız. koyun gübresi eğer taze olup bir de fazlaca vermişseniz köklerden birçoğu yanmış olabilir. Bu durumda bir şey yapmanıza gerek yok. Dediğim gibi sulamada aşırıya kaçmayın. Gübre zamanla iyileşir ve devetabanınız yeniden gelişim göstermeye başlar.

  10. Yunus K. -Manisa says:

    Devetabanımın yaprakları sararıyor hiç büyümüyor ne yapmalım?
    ***
    Bu sayfadaki yetiştirme bilgilerini okuyun. Hangileri yanlışsa sebep odur. O yanlışları terk edin.

  11. Gülen, Ankara says:

    Evimizdeki deve tabanı çiçeği dikine uzamıyor, köklerinden ve yanlarından 3-4 tane dallanma var. Yaprakları üst üste bindi. Yanlardaki dalları nasıl ve hangi zamanda budayarak çoğaltma işlemini yapabilirim?
    ***
    Her birinden toprağa girmiş saçaklanmış kökler varsa şimdi veya her zaman ayırabilirsiniz. Ama kök yoksa mart sonunda kesip suda köklendirin sonra dikin.

  12. Veysel, Van says:

    Benim de devetabanım var. Beş yaşında. Şimdiye kadar güzel büyüdü yaprakları da da geniş fakat alt yapraklardan birkaçının yaprak uçları kurudu. Hem görüntü bakımından hem de en çok sevdiğim çiçek o. Ne yapmam lazım? Çoğaltmak istiyorum yardımcı olursanız sevinirim.
    ***
    Kuru uçları kesin. Eski yapraklar yıllarca yaşayamaz. Üç yıl dayanmışlarsa bu bile büyük başarı. Ama o kadar eski değillerse gıdasız kalmıştır. Çoğaltmak için birkaç parçaya bölebilirsiniz. Her parçayı suda köklendirin sonra saksılara dikin.

  13. Veysel, Van says:

    Peki yaprak uçlarını kesmek için makas kullansam olur mu? Bir de damarlar artık eskisi gibi çok uzamıyolar en fazla 40cm uzuyor. Bunun zararı çiçeğe olur mu?
    ***
    tabii ki makasla keseceksiniz. Kuru yerleri kuru yerlerden kesin (yeşil yerlerden de kesebilirsiniz ama zararı olabilir). Damar dediğiniz şey herhalde dış kökler. Uzamamasının zararı yok ama bir şeylerin ters gittiğini gösteriyor. Ya ortam fazla havasız ve çok kuru havalı ya da toprak bayağı eskimiş bitki gıdasız kalıyor.

  14. Yasemin, Bilecik says:

    Benim devetabanımın yapraklarının uçları kuruyor. Yaprak çıkardı avuç içi kadar. Cam kenarından uzak. Ne yapmalıyım?
    ***
    Cam kenarına yakın bir yerde bulundurun. Toprak ıslakken hiç kurumadan yaşlığını bile yitirmeden sularsanız büyük zararı olur. İlkbahar gelince toprağını değiştirin.

  15. Yasemin, Bilecik says:

    Toprağını ve saksısını aldığım zaman değiştirdim. Dediğiniz gibi cam kenarına getirdim sanki yaprak kuruması durdu gibi küçük yaprağı gelişti kocaman oldu çok teşekkür ederim.

  16. Buşra, İstanbul says:

    Benim devetabanım yeni saksıya ekildi. Dik dursun diye sopaya bağladık. İki üç gündür govdeleri yere doğru bakmaya başladı. Minik minik sinekler üredi. Toprakta koyun gübresi var. Sineklenmesini nasıl önlerim ne yapmam lazım?
    ***
    Toprak yüzeyi ıslakken tekrar tekrar sulamaktan dolayı mini sinekler oluşur. Bu aynı zamanda size bir habercidir: Fazla sıklıkta suluyorsunuz bu gidişle kökler çürüyecek demek istiyor.

  17. Buşra, İstanbul says:

    Saksının tabağında su birikintisi var onu döksem sinekler azalır mı? Damar dediğimiz kuru dalları çok uzadıgında kesebilir miyiz?
    ***
    Onlar dış kökler. Uzadıkça toprağa batırmak lazım. Başka yöne gidenler olursa kesebilirsiniz. Taze uzayanları kesmeyin. Saksının altında su birikmesi yanlış. Sulamayı bilmiyorsunuz. Lavaboda veya banyoda sulayın alttan su süzülsün gitsin sonra yerine götürün. Veya saksı altına üç dört pet şişe kapağı koyun. Alttan çıkan su alt delikle bağlantılı kalmasın. Toprak yüzeyi ıslakken tekrar tekrar sulamak sinek yapar önünü alamazsınız. İkide birde sulamayacaksınız.

  18. Arif says:

    Deve tabanımın boyu 1.5 metre yaprakları cok büyüdü. Mekanın ufak olmasından dolayı yer sorunum var satmak istiyorum. Fiyatı ne kadar bigim yok. Yardımcı olur musunuz?
    ***
    Çiçekçilere gidin difenbahya fiyatlarına bakın, salon palmiyeleri fiyatlarına bakın. Hangi büyüklüktekiler kaça satılıyor.. Onlarla kıyaslayıp kendiniz bir fiyat biçebilirsiniz. Fakat satabilmeniz zor. Dekorasyonda bitkilere önem veren mağazalara isterler mi diye sorabilirsiniz.

  19. Nurcan, İstanbul says:

    Yaprakları sararan ve kökü çürüyen devetabanımı kesip köklendirmek şartıyla mevsimi olmadığı halde eksem büyür mü? Başka devetabanı çiçeğim yok.
    ***
    Bu zamance suda köklendirseniz iyi olur. Çürümemesi için ilgili sayfayı okuyun: http://azbitki.com/suda-koklendirme

  20. Osman H. -Kayseri says:

    Komşum dev boyutlardaki Deve Tabanı’nın havai köklerinin tamamını kesmiş. Benden saksısını büyütmede yardım istedi. Saksıda büyükçe kökler (ya da kök) umarken küçük ebatlarda kök geldi. Beceriksizliğim sayesinde komşumun da gövdeyi iyi tutamaması nedeniyle kökü fazlaca zedeledim, yine de saksıya yerleştirdim. Bitki yukarı doğru değil tamamen yana doğru yönlenmişti. saksı değiştirmedeki asıl amaç dik durmasını sağlayabilmekti.
    Havai köklerin kesilmiş olması nedeni ile zaten yapraklar canlılığını kaybetmiş ve saksı değiştirme olayının üzerinden 2 ay gibi bir zaman geçmiş olmasına rağmen çiçekte tamamen bir ölme gerçekleşmiyor. Toparlanmasını umuyorum, olmuyor. Koca bir yaprağını yanına (köklendirmeden) soktum soldu gitti ama dev boyuttaki çiçeğin yaprakları yumulsa da yemyeşil şekilde (cansız) duruyor. Bu bağlamdaki sorularım şunlar:
    1 – Dipten keserek kökünü bıraksam filizlenir mi? (Başka bir çiçekte başarmıştım)
    2 – Yapraklarından birini köklendirmeyi deneyerek tekrar dikeyim mi?
    3 – Besin vermeme gerek var mıdır?
    ***
    Havai dediğiniz kökleri kesmek (eğer bitki sökülmeyip eski kökler rahatsız edilmeseydi) belki pek fark etmezdi. Ayrıca o köklerin tamamı dışarıda idiyse yine pek fark etmezdi. Ama o kökler toprağa ulaşıp köklenmiş durumda idiyseler kesmek büyük hata olmuş. Her şeye rağmen yine de devetabanı kısa sürede toparlanabilirdi. Bunun için yaz sıcaklarının başlamasından bir ay önce bu işin yapılması ve bitkinin çok iyi esinti (hatta ev içi hava cereyanı, korander) alması sağlanmalıydı. Bunu yapmamışsınız. Eğer yaptık ama olmadı diyorsanız o halde Kayserinin havasının yeterince nemli olmamasından kaynaklanmıştır. 1- Dipten keserek kökü bıraksanız filizlenir. Diğer kısmı atmayıp ikiye üçü bölüp her parçayı suda köklendirin onlar da köklenir ve filizlenir. Yeterince köklendiklerinde saksılara dikin. 2- Yapraklarının köklenme filizlenme özelliği yok. 3- Şu aşamada besin vermek gerekmiyor. Önce köklerin bitkiyi besleyebilecek şekilde canlanması gerekir bunu yaprakların dirilik kazanmasından anlarsınız. Şu işe yarayabilir: http://azbitki.com/yapraklardan-besin-vermek

  21. Ramazan B. -Ankara says:

    Devetabanlarımdan biri geçen sene çok iyi gelişti. Dışarda kalan kökleri çok uzun. Her yaprakta iki üç tane kök var. Siz kökleri ekin diyorsunuz. Bunu yaptık ama çürüdüler. Diğeri bir yıldır aynı boyda hiç gelişmiyor. Sizce ne yapmalıyım?
    ***

    Kökleri kesip de dikerseniz elbette çürürler. Benim dediğim şey uzayan kökleri kesmeyin, saksıya toprağa gömülmelerini sağlayın bunu demek istemiştim. Gelişmeyeni ya havasız esintisiz bir köşe olduğundan dolayı gelişmiyor ya da toprağı fena halde bozulmuş. Duruma göre uygun şeyi yapın. Yerini değiştirin veya toprağını değiştirin.

  22. Ayça, İstanbul says:

    Devetabanımın saksısı küçük geldi. Bu mevsimde saksısını değiştirirsem bir zararı olur mu?
    ***
    Kökleri rahatsız etmezseniz zedelemezseniz yapıştığı topraktan koparmazsanız hiç zararı olmaz.

  23. Gülenay, Manisa says:

    Merhabalar. Evimde bize hediye gelen bir devetabanı besliyorum. gelişimi güzel gidiyor. boyu 50-60 cm civarı. 7 adet yaprağı var. içerden yeni bir yaprak daha başını uzattı iki gün önce. benim sorunum gövdesiyle. ilk geldiğinde kahverengi kalın ağaç gibi gevdesi vardı ama zamanla o gövde kayboldu. Dibine biraz daha toprak eklemiştim o yuzden mi bilmiyorum ama 8-9 aydır kalın gövde yok. Bir arkadaşımın evinde 2 metreye yakın ve agac gibi gövdesi oldugunu görmüştüm. Kalınlaşması için ne yapmam lazım?
    ***
    Koskoca gövdeyi nasıl kaybettiniz ve farkında bile değilsiniz anlamadım. :) Belki gövde sandığınız şey yanına dikilmiş olan bir destek sopasıydı. Devetabanının güçlü ve iri yapılı olabilmesi hem toprağının besleyiciliğine hem bir parça güneş alabilmesine ve yerinin gündüz boyunca çok şiddetli aydınlık olabilmesine bağlıdır. Gölgede cılız gelişim gösterir. Dediğim şartları sağlarsanız birkaç yıl sonra kalın gövde bir metreyi bulur.

  24. Ferat, Muğla says:

    Evimizin bahçesinde sanırım 45 yıllık bir devetabanı çiçeği var. bu sene meyve verdi. meyvenin olgunlaştığını ve yenilebilirliğini nasıl anlarım?
    ***
    Devetabanı meyvesi bir yılda yenecek şekilde olgunlaşıyor. Dış yüzeyi kaplayan petekler iyice gelişir, meyve muz kadar veya muzdan büyük olur. Muğla’da kış devetabanına göre fazla soğuk geçtiğine göre, belki meyve bahara kadar bozulup düşebilir. eğer sağlıklı kalırsa gelecek yılın kışına kadar olgunlaşması lazım. Dış yüzeyi kaplayan petekli kısım bıçakla kesilir iç kısım yenilir.

  25. Suna B. -Bursa says:

    2 ay önce tek yapraklı küçük köklü deve tabanını direkt toprağa diktim. yaprak hala yeşil ama bir gelişme yok. acaba neden olabilir?
    ***
    İki ay, yılın bu zamanında bir şey değil. Daha bekleyin. Henüz kökleri bile toprağa gerektiği gibi bağlanamamıştır. Muhtemelen hazirana kadar hiçbir hareket görmeyebilirsiniz.

  26. Özge, KKTC says:

    Benim devetabanım tam bahsettiğiniz gibi uzadı da uzadı, sarmaşık gibi dolandı, tabii yaprakları da seyrek olarak. Ben de onu geçen hafta bahçeye aldım. Şanssızlık ya, bu hafta her gün yağmurluydu hava, pek güneş yüzünü göstermedi. Deve tabanımın yaprakları nasıl desem koyu bir renk oldu. Sanki canlılığını yitiriyor gibi. Kötü mü ettim bahçeye alarak? Evde onu koyacak güneşli bölgem kalmadı çünkü. Teşekkürler.
    ***
    Sonbahar başında dışarı alsaydınız şimdiye kadar alışırdı soğuktan zarar görmezdi. Şimdi aniden soğuğa çıkarınca şoka uğramış. Bırakın orda kalsın. İlkbaharda canlanır yeni yapraklar çıkarır. Şimdi tekrar eve alsanız bir şey değişmeyecek.

  27. Arda, İzmir says:

    Saksıdan sarkan köklerini kestim ve simdi yaprakları dış bükey olmaya başladı. düz formda değil. hatayı nerede yaptım ve telafi edebilir miyim?
    ***
    Kökleri kesmeniz gelişimi aksatır. Bundan sonra devetabanı köklerini kesmeyin. Yapraktan beslerseniz belki yeni gelişimler kusursuz olabilir. Okuyun: http://azbitki.com/yapraklardan-besin-vermek

  28. Yıldız, Sakarya says:

    Merhaba. ben gecen yil teyzemden deve tabani getirdim. arabada getirmek zor olur diye esim budadi. 3ay öyle durdu. baktim canlanma yok topragini değiştirdim. sonra 3 tane yaprak verdi. evde gunes alan yerim olmadiği icin merdivene koymustum. simdi soguklar baslayinca eve aldim. baktim yapraklar canliligini yitiriyor ben de topragina bakmak istedim. kökü curuyecek gibi olmustu. curuyen koku keserek attim ama dallar kalmisti. topraga diktim. koklenmeden dikilmedigini ögrendim ve simdi suya koydum. bisey olur mu? ne zaman dikebilirim? beni bilgilendirin deve tabani hastasiyim. nasil bakarsam ne yaprsam gelismesi iyi olur?
    ***
    Zavallı devetabanının başına gelenler pişmiş tavuğun başına gelmemiş burası kesin. :) Suda bekletin veya direkt toprağa dikin farketmez. esintili ortam lazım ki nefes alabilsin köklensin. Nisan sonundan eylül ortasına kadar dışarda açık havada yarı güneş yarı gölge bir yerde tutarsanız çok hızlı gelişir. Eve almak için havanın soğumasını beklemeyin yoksa evde bozulur. yaz sonunda sonbahar serinleri başlamadan önce eve almalısınız. Esintisiz-sıcak kapalı ev ortamlarını hiç sevmez. sık sık pencereleri açıp bol bol rüzgar aldırın.

  29. Hüseyın, Muğla says:

    Devetabanı yapraktan üretilir mi? Yoksa yaprakla beraber hava kökü olması mı gerekiyor? Ben yeni yaprak diktim acaba köklenir mi?
    ***
    Hayır, o şekilde asla mümkün değil. Ancak gövdesi yaprak ve havai kökle ve çilleme gözü ile birlikte dilim dilim keserek çoğaltabilirsiniz. Bunun içinse devetabanının son bir yıldır çok besleyici toprakta çok sağlıklı bir hal almış olması gerekir. Zaman ve şartlar çok önemli.

  30. Yasemin, Bilecik says:

    Benim devetabanım yazın evim çok sıcak olduğu için iki üç yaprak çıkardı. Yaprağın bir tanesi büzük duruyor. Açılır diye bekledim ama açılmadı ortada kaldı. Açılır mı sizce?
    ***
    Aradan aylar geçmemişse çok yavaş olarak açılır ama pek büyümez. Gelişimi sekteye uğratan şeylerin başında esintisizlik gelir. Bu problem değilse toprağın aşırı derecede asitli olması yüzünden topraktan kalsiyum alamaması sonucunda öyle olmuştur. Muhtemelen asitliliği arttırıcı bir şey yapmış olmalısınız. En iyisi toprağını değiştirin. Ya da şu iki sayfayı okuyup gereken çözümlere ulaşabilirsiniz:
    1- http://azbitki.com/bitkilerin-kalsiyum-ihtiyaci
    2- http://azbitki.com/yapraklardan-besin-vermek

  31. Ayşem, Aksaray says:

    İki yıl önce eşimin hediye ettiği deve tabanını oturma odamdan sonbaharda sobasiz fakat bol ikindi gunesi alan salonuma koydum. Kış gelince yavaş yavaş yaprakları solmaya başladı. nihayet geçen hafta 8-10 tane kahverengilesip kuruyan yapraklarını kestim. ortadaki 5-6 yaprağı kaldı. iyi gibilerdi fakat onlar da bir öncekiler gibi solmaya başladı. toprağını değiştirmemin bir faydası olur mu? haftada bir azıcık suluyorum. kurumasını beklemeli miyim?
    ***
    Sanıyorum problem yerinin çok fazla havasız olmasından kaynaklanıyor. Haftada bir düzenli sulamanızın da havasız ortamda hiçbir kuruma göstermeyen toprakta köklerin çürümesine sebep olmuştur. Yani şimdi kullanılan özel topraklar bazen hiç kurumaz. Kurumadığı halde tekrar tekrar sulamak çürümeye yol açar. Toprakta ekşimeler vesaire şeyler olmuştur. İyi bir toprak bulun saksıyı toprağı değiştirin. Uzun süre açık tuttuğunuz bir pencere yanına koyun. Bundan sonra toprak elilize yaşlık verecek kadar ıslaksa asla sulamayın. Toprak aylarca kurumuyorsa siz de aylarca hiç sulamayın. Nasıl öyle topraklar yapıyorlar anlamış değilim. Bitkilere zararı çok büyük. Normalde toprağın en geç bir haftada sulama gerekecek kadar ıslaklığını yitirmiş olması lazım. Soğuk yerde belki 15 gün.. Ama bu topraklar hiç kurumuyor. Siz de haftada bir düzenli suluyorsunuz ve olan oluyor.

  32. Ayşem, Aksaray says:

    Dediğiniz gibi geçen hafta toprağını değiştirdik. Ana kök çürümüştü. Kayınvalidem çürük kısmı kopardı. Birkaç tane havai kok toprağa değen çürümüş. Şimdi iki tane daha büyüyor. Devetabanını başka bir odaya pencere önüne koydum. Her gün açıyorum akşama kadar. Fakat o üç beş yaprak da kuruyor. Sizce kuzey ya da dogu yönündeki balkonlarımdan birine koysam faydası olur mu?
    ***
    Sizin oranın iklimi biraz ters. Dışarda sağlıklı gelişir mi bilemem. Bugünlerde gece fazlaca soğuk oluyorsa zarar görür. Gece ısı 9C dereceye düşmüyorsa balkona koyabilirsiniz. Doğu yönü çok uygun. Yaz sıcakları başladıktan sonra hava hem aşırı sıcak hem aşırı kuru oluyorsa yazın içeri almalısınız.

  33. Hülya A. -İzmir says:

    Deve tabanı pamuk şeklinde çiçek açtı. Bu normal mi?
    ***
    Pamuk şeklinde nasıl oluyor anlamadım. Yukarda devetabanı nasıl çiçek açıyor resmi var. Kocaman, külah şeklinde beyaz veya krem renginde çiçek açar.

  34. Mehmet, İstanbul says:

    Devetabanımın boyu 1,75 cm civarında. 3 senedir koşulsuuz büyüyor. fakat yapraklarının % 40′ında çürüme oluşmaya başladı. Bunca emeğim boşa gitsin istemiyorum. Neden olmuş olabilir? Bitkinin yapraklarını 2-3 günde bir püskütme ile suluyorum toprağını kesinlikle çok sulamıyorum. esintili ve aydınlık bir yerde. yapraklarını ise gövdeye yerleştirdiğim bir çubuğa bağladım.
    ***
    Esinti olmadığı zaman yaprakları ıslatmak hastalık yapar. istanbulda yapraklara su fısfıslamak önemli değil zaten. Yaprakların sadece üstünü değil altlarını da ara sıra ıslak bezle tertemiz silin. Ayda bir bitki besini verin.

  35. Yasemin, Bilecik says:

    Devetabanım yazın büyümesi durdu şimdi de yana yatmaya başladı. alt yaprakları sarardı. sanki gittikce ölüyor. ben de uç kısmından üç yaprak altından kola şişesini ortadan keserek yapraklara geçirdim ve oradaki köklere toprak doldurdum köklenir diye. kurtarır mıyım sizce? bu aylarda köklenir mi?
    ***
    Benimki de geçen kış bu zamanlarda torakta kalan kısmı çürümüştü. Uzun dış kökler vardı. Bir kısmı toprağa batmış köklenmişti. Söktüm çürük kısmı kestim. Yeni toprakta iyileşti düzeldi. Siz de böyle yapın.

  36. Kevser, Tekirdağ says:

    Deve tabanımın boyu 1 metreyi geçiyor. Epey yapraklı yaklaşık 20 yaprak. Yapraklarının boyu 35-50 cm civarında. Dibinden yeni bir sürgün verdi. Yaklaşık 15 cm kadar ve iki küçük yaprağı var. Bu sürgünü saksıdan ayırmalı mıyım? Bu işlemi nasıl yapacağım?
    ***
    Hiç ayırmayın beraber büyüsünler. Daha gösterişli olur.

  37. Zeynep, Istanbul says:

    2 senedir bir devetabanım var. Yaprakları büyük ve sağlıklı gözüküyor. Gövdesi kendini destekleyecak kadar kuvvetli değil ve dikine uzamak yerine s’ler çizerek uzuyor. Birkaç destekleyici çubukla desteklemeye çalışıyorum. Bitki yapraklarına rağmen genel olarak güzel görünmüyor bu şekilde. Ne önerirsiniz? Bu arada havai kökleri hep açıkta. Toprağa daldırmayı şimdi okudum ne deneyeceğim.
    ***
    Devetabanı gövdesi kalın olur. Kalın olunca da dümdüz olur. Sizinki anlaşılan güneş almıyor ve bu yüzden hem zayıf hem eğri büğrü. Eğer güneş alırsa yaprakları da devleşir. İsterseniz kış sonuna doğru parça parça kesin suda köklendirin. Köklendiklerinde dikersiniz. Ayrıca şimdi kış güneşi zayıfken güneşe alıştırın. Sonradan aniden kuvvetli güneşe çıkarınca yapraklar güneşe hiç alışık olmadığı için yanar. Eğer zaten fazlaca güneş alıyor ise ve buna rağmen gövde zayıf olmuşsa, toprağı güçsüzdür. Ayda bir defa bitki besini vermeliydiniz.

  38. Arzum, Van says:

    Benim deve tabanım 1,50 m ulaştı. Alt tarafında yarım cm boşluk var. Onun celiklerinden cogaltmak istiyorum. Bu mevsim sizce uygun mu? Uygunsa bana çoğaltmam için yardim eder misiniz?
    ***
    Zaman uygun denebilir. Yukarda çoğaltılması ayrıntılarıyla anlatılmıştır. Lütfen oradan okuyun.

  39. Emel Yavaş says:

    İş yerimizde çok büyük bir devatabanı var. Alt gövde çok ince kaldı. Üzerinde devasa 8-10 tane yaprak var. Altta da boş yarım metrelik yapraksız gövde var. O gövdeyi yapraksız kısmından kessek yeni yapraklar patlar mı acaba? Kesilen gövdenin yapraklı olan üst kısmını da suya koysak tekrar saçaklanır ve saksıya dikilebilir mi?
    ***
    Her iki sorunuza da evet. Hatta üst kısmın kökleri toprağa ulaşıp saçaklanmışsa suda bekletmeden ayrı bir saksıya dikebilirsiniz. Fakat bana sorarsanız bunların hiç birini yapmayın. Bir değnekle desteklemek daha iyi olur. Bu yıl bakımını iyi yapın. Her üç sulamada bir bitki besini vermeyi ihmal etmeyin. Bitki besini genel kullanım olmalı ya da orkide besini de uygundur. Yaprak amaçlı azot zengini bitki besini devetabanına pek yaramıyor. Gelecek yıl baharda çoğalttığınızda her parçası bu sayede çok hızlı ve sağlıklı gelişir.

  40. Emel Yavaş says:

    Yani bunu düşünmemin sebebi daha öncede yazdığım gibi gövdenin alt kısmının çok zayıf ve yapraksız kalmış olması.
    ***
    1m gibi kısmı çıplak kalmışsa, çirkin görünüyorsa olabilir. Ama son bir yılda iyi beslenmemişse biraz riskli.

  41. Ramazan, Ankara says:

    Devetabanının yapraklarından kök dediğiniz uzuvlar çıkıyor ama öyle kalıyor hiç uzamıyor. 6-7 yaprağı böyle çıkardı. İki ayda bir yaprak çıkarıyor.
    ***
    Kökler niçin öyle kalıyor uzamıyor, sebep esinti azlığıdır. Özellikle de gece esintileri (ya da çok havadar ortam) köklerin kuvvetli uzamasını sağlar. Sizin devetabanınız çok güzel gelişime devam ediyorsa yaprak dibi köklerinin güdük kalması uzamaması önemli değil. Sadece bir risk var. Eğer dip kısım çürürse üst kısımdaki o güzelim yapraklar bozulacaktır. Üst kısmı kesip köklendirerek yeniden hayata döndürmeniz kesin mümkündür ama o sürede bir hayli yıpranır. Sadece böyle bir risk var o kadar. Yani ciddi problem sayabileceğimiz bir durum yok.

  42. İsimsiz says:

    Akşam yaprakta oluşan damlalar zehirli mi? Zehirliyse ne gibi zararları var?
    ***
    O kadar şeyin bir zehiri olmaz. Biriktirip içmiyorsanız tabi. :)

  43. Ufuk says:

    Benim devetabanı sonunda meyve verdi. Başta inanmamıştım ama araştırınca yukarıdaki resimlerle aynı olduğunu gördüm. Şimdi ne yapmam lazım ya da bu meyve ne işe yarar?
    ***
    Yukarda ilgili paragrafta gerekli bilgi var.

  44. Züleyha, İst says:

    Acil Yardım. Deve tabanım çok güzel büyüyordu. Yaprakları kocaman oldu. Lakin yapraklarında küçük sarı böcekler var. Siliyorum tekrar çıkıyor. Bütün yaprakları hafif sararmaya başladı. Ne yapmalıyım lütfen lütfen yardım edin.
    ***
    Silmeye temizlemeye devam edin. Sabırla devam ederseniz en geç iki hafta içinde tamamıyla yok olurlar.

Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.

(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)


6 − = 1