Kokina, tavşan memesi, Ruscus aculeatus

Noel ve Yılbaşı zamanlarında İstanbul’da hıristiyanların yaşadığı muhitlerde sokak çiçekçilerinin sattığı kokina bitkisi.

rss

Bizim buralarda (Şişli) her yıl aralık ayında Çingeneler yol kenarlarında Ruscus aculeatus dallarından buketler satarlar. Buranın hıristiyanları noel / yılbaşı için alıp evlerine koyarlar. Uğur getirirmiş. Buralarda Kokina derler. Çingenelerin sattığı demetlerde dal uçlarına başka bir bitkinin minik kırmızı meyvelerinden bağlanmış. Halbuki bu bitkinin kendi orijinal meyveleri var ve hiç de öyle tepede toplu halde değil.

Tavşan memesi, kokina

Tavşan memesi, kokina

Bilimsel adı: Ruscus aculeatus. Bizdeki adları tavşan memesi, kuzu memesi ve sıçan dikeni. Anavatanı batı ve güney Avrupa, Akdeniz civarı ve İran civarı. İstanbul ormanlarında da bulunur. Yaprakları diken gibi çok sert ve sivri uçludur, batıcıdır. Eskiden zambakgillerden sanılıyormuş. Gerçekte Asparagaceae (Kuşkonmazgiller) familyasındandır. Küçük çalı şeklinde gelişir. Boyu 1 metreyi geçmez. Küçük yaprak parçaları üzerinde yani tek yaprakların üzerinde, yaprak ortasında çiçek açar. Daha sonra oluşan meyveler yaprağa yapışık durur. Çok ilginç.

Kış soğuklarına dayanıklılığı ortalama -20°C. Fazla güneşi sevmez. En uygunu yarı gölge yarı güneş, daha çok da seyrek gölge. Çok koyu gölge olmamak şartıyla tam gölge yerlere uyumludur. Toprak seçmez. Sulak arazileri hiç sevmez. Devamlı sırılsıklam ıslak kalan topraklarda yaşayamaz. Kuraklığa dayanıklılığı çok iyidir.

Çoğaltılması ilkbaharda rizomları ayırmakla, sürgünleri ayırmakla ve tohumla yapılabilir. Tohumların çimlenmesi çok uzun sürebiliyor. Yaz sonunda ekip unutsanız iyi olur. ilkbaharda anca çimlenirler. Tohumla uğraşmak zor bu bitkide.

Zarif görünümlü yaprakları kesme çiçekçilikte aranjmanlarda kullanılabilir. Noel – Yılbaşı zamanlarında hıristiyan muhitlerde demetler halinde satışları yaygındır.

'Kokina, tavşan memesi, Ruscus aculeatus' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Begonvilli Ev says:

    Kokinaları ben de çok seviyorum ancak burada çiçekçilerde sadece başka bir bitkiye bağlanmış olanları var. Bahçemdeki üç farklı cins çit bitkilerinin bir bölümünde kokinalara çok benzeyen kırmızı minik toplar gördüm. Acaba gerçek kokina bitkisi olabilir mi diye merak ettim.
    ***
    Olabilir. Akdeniz ülkelerinde var. İstanbulda bile doğal olarak ormanlarda rastlanıyor. Sizin bahçedekiler kokina mı değil mi yapraklarına dikkat edin o şekilde anlarsınız. Meyve oluşturması direkt olarak ilginç bir şekilde yaprak ortasından oluyor. Eğer farklı bir türü ise onları da o şekilde tanıyabilirsiniz.

  2. Filiz, Aydın says:

    Yaprakları kurusa bile çok uzun süre yeşilliğini kaybetmeyen bir bitkidir. Yaprak uçlarına suluboyayla değişik renklere boyadığımız patlamış mısırları takarak basit arajmanlar yapmak benim çocukluğumun en güzel eğlencelerinden birisidir. Yaprak ucundan rengarenk çiçekler açmış gibi çok güzel görünür. :)

  3. Ramazan, Düzce says:

    Böyle küçük fidanlar hoş. Nerede bulabilirim?
    ***
    Dizboyu dikenli çalılar bunlar. Satıldıklarını hiç duymadım. Satsalar da her biri meyve oluşturmaz. Bu bitkilerin garip bir özelliği var: Bazıları sırf erkek çiçek, bazıları sırf dişi çiçek, bazıları diğer çoğunluk bitkiler gibi normal çiçek açar. Sadece erkek çiçek açanlar meyve vermez. Polenleşme ise zor, kesinlikle böcekler sayesinde olabiliyor. İlkbaharda ormanlardan arayıp bulabilirsiniz. Birbirinden uzak farklı köklerden dört beş tane almalısınız birbirlerine yakın dikmelisiniz.

  4. Filiz, Aydın says:

    Bu zamanlarda çam ormanlarında var. çiçeği sanki yaprağına yapışmış çok seyrek kırmızı mantar gibi görünür. sıcağı sevmiyor. en çok mart-nisan ayında bulunabilir.

  5. Hakan Öztürk says:

    Karadeniz’de çok var. Giresunluyum. köyde yol kenarlarında bunlardan çoğunlukla görüyorum. Bizim orada fare dikeni derler. Eskiden mısırları kuruttuğumuz çöten adını verdiğimiz (Çubuklardan örülmüş silindir biçiminde mısır deposu) deponun ayaklarına bunları bağlardık. Fare deponun ayaklarından çıkıp mısırları yemesin diye. Herhalde adı o yüzden fare dikeni diye anılıyor bizim oralarda. Düzceli Ramazan, bende satıldıklarını hiç bilmezdim ama İstanbul’da satıyorlar. Siklamen denilen çiçekler köyde bol bol bulunur. Yabani bitkidir. Ama İstanbul’da satılıyor. :) Bizim anadoluda yüzüne bakmadığımız bitkiler burada para ediyor. :)

  6. Ayşegül C. -İstabul says:

    Eve kokina almıştım kedim yeşil yaprağını yedi zehirli midir?
    ***
    Bilmiyorum. Zehirli diye bir bilgiye rastlamadım.

  7. İsimsiz says:

    Kokina rumca kırmızı demektir.

  8. Mehmet K. -İstanbul says:

    Bu kokina çalısından İstanbul ormanlarında da bol miktarda bulunur.

  9. Seyit Ahmet E. -Amasya says:

    Amasya Taşova Boraboy ormanlarında bu adı her ne ise bu bitkiden var. Ben kışın ormanda rasgeldim. Biraz meyvelerinden yedim. Köklerinden söktüm kuruttum evde duruyor.

Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.

(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)

Aşağıdaki işlemde eksik rakamı yazın. *