Petunya

Petunyalar güneşi seven, genelde mevsimlik yetiştirilen dışmekan süs bitkileridir. Park ve bahçelerde, balkon ve pencere önlerinde saksılarda kullanılır.

rss

Petunyalar Solanaceae (Patlıcangiller) familyasından Petunia ve Calibrachoa cinsi bitki türlerine ve bunlardan elde edilmiş hibritlere denir. Petunia’nın 35 türü var. Daha küçük çiçekli olan Calibrachoa’nın ise 18 türü var. Her iki cinsin bütün türlerinin anavatanı Güney Amerika kıtasıdır.

Özelliklerine göre yetiştirilmeleri

Farklı iki cinse bağlı olan pekçok türler petunya ortak adına sahiptir. Aralarındaki farklar ve yetiştirilme yöntemleri aşağıda üç başlık altında anlatılmıştır. Üçüncüsü ‘Petchoa’ iki ana cinsten elde edilmiş hibrittir.

Her tür için geçerli olan şeyler: İlkbaharda havalar ısınınca gelişimleri kuvvetleşir. O zamandan başlayarak ayda bir defa bitki besini verin. Toprak fazlaca kuruma göstermedikçe sulamayın. En azından ıslaklığı tamamen gitmiş olmalı. Nemliliğinin de gitmesini beklemeye gerek yok. Yaz sıcaklarında ise dikkatli olmalısınız. Toprak asla kupkuru olacak şekilde uzun süre ihmal edilmemeli.

Gerçek petunya

Petunya

Petunya

Petunya diye bildiğimiz yaygın yetiştirilen bitki Petunia türlerinden elde edilmiş Petunia × atkinsiana adlı hibrittir. Farklı renkli ve farklı özellikli çeşitleriyle kalıcı doğal tür özelliği gösterirler. Tohumlarıyla nesilden nesile değişmeden devam eder. Çeşitli renkleri arasında meelezleşmeler olabilir.

Üretimleri tohumladır. Tohumları toprak yüzeyine serpip üzerlerine belli belirsiz toprak serpin. Sonra su fısfıslayarak sulayın. Güneşli yerde en geç iki haftada çimlenirler. Fideler 6-8 yapraklı olunca ayırıp seyrek dikin. Tuttuklarından emin olunca tepelerinden kırkın ki çok dallı olsunlar.

Güneşe fazla ihtiyaç duyarlar (günde en az 5 saat gibi). Toprak seçmezler. Susuzluğa dayanılı olsalar da toprağını uzun süre kupkuru bırakmamalısınız. Başlıca dört guruba ayılırlar.

Katmerli petunyalar

Katmerli petunyalar

Grandiflora: İri, gösterişli çiçekler açar. Pek boylanmaz ve çevreye yayılmaz. Fideler 10cm olunca tepelerini koparın ki fazlaca dallanabilsin. Daha sonra solan çiçeklerin dallarını ortadan keserek dipten yaz boyunca tekrar tekrar yeni dallar çıkarıp yeniden çiçeklenmelerini sağlayın. Diğerlerine göre daha titiz bakım ister. Park ve bahçelere uygun değildir. Zira büyük çiçekleri yağmurdan ve sulamalardan zarar görür.

Multiflora: Yukardakinden farklı çiçeklerinin kocaman olmamasıdır (ama yine de diğer petunyalara göre iri çiçeklidir). Çok dallanır. Balkon saksılarına en uygunu budur.

Hedgiflora: Uzun sürgünleriyle çevreye yayılır. Sürgün dalları çiçek açacak pek çok yan dallar çıkarır. Bu yan dallar pek boylanmaz. Bu guruptan petunyalar bahçelerde yer örtücü olarak ve 1m gibi sarkıcı olarak kullanılır.

Milliflora: Diğerlerinden daha küçük çiçeklidir. Başka cinslerden mevsimlik süs bitkileriyle karışık yetiştirilebilir. Sıcağa ve susuzluğa diğerlerinden çok daha fazla dayanıklıdır.

Calibrachoa

Calibrachoa petunyaları

Calibrachoa petunyaları

Petunia türlerine çok benzeyen Calibrachoa türlerinden elde edilmiş olan C.×hybrida hibrit türü (İngilizcede ‘Million Bells’ adıyla tanınır) çok fazla çiçeklenen ve arsız gelişen petunyalardır. Çiçekleri diğer petunyalara göre oldukça küçüktür ama çok fazla çiçek açar. Bütün yaz bol bol çiçek verir. En çok balkon ve pencere önü sarkıcı süs bitkisi olarak kullanılırlar.

Bu cins petunyalar gerçek petunyalar kadar fazla güneş istemese de günde 3 saat kadar direkt güneş görebilmeliler. Asitli toprak isterler (pH 5.6 ile 6 arası). Nötr ve alkalinli topraklarda iyi serpilemezler. Alkalinliğin yüksek oluşuna göre hiçbir randıman göstermezler.

Calibrachoa petunyaları tepe çeliği ile çoğaltılabiliyor. Kış soğuklarına -7 dereceye kadar dayanırlar. Fakat her yıl çiçeklenme randımanları düşer. Bundan dolayı tepe çeliği ile yenilerini üretmelisiniz.  Zamanı ilkbahar ortası ve yaz sonudur.

Petchoa (fosforlu petunya)

Petchoa petunyaları

Petchoa petunyaları

Petunia ve Calibrachoe türlerinden elde edilmiş hibrit bir türdür. Hibrit sözü buna daha iyi uyuyor. Zira her iki cinsin üstün vasıflı türlerinin en iyi özelliklerini bünyesinde toplamıştır. Yaz sıcaklarına hepsinden daha iyi dayanır. Yazları aşırı sıcaklar görülen memleketlere en uygun petunyalar Petchoa çeşitleridir. Hastalıklanmaz, böceklenmez. Yapraklarının yapışkanlık ve kir tutuculuk özellikleri yoktur.

Çiçekleri Calibrachoa kadar küçük değildir. Petunia türlerine göre orta boydadır. Çiçeklerinin renkleri çok canlı, son derece dikkat çekici olup fosforlu gibidir.

Pek toprak seçmez ve güneşin aşırısına ihtiyaç duymaz. Yine de toprak ve güneş ihtiyaçlarına dikkat etmek gerekir. Calibrachoe türleri asitli toprak istiyorsa bunun toprağını az da olsa asitli ya da nötr tutmakta yarar var.  Petunia türleri aşırı güneş istiyorsa bunu az güneşli yerlerde yetiştirmeye çalışmayın. Ne kadar çok güneş alırsa o kadar iyi gelişir. Her ikisine uygun şartlara dikkat edin. Ortalama değerlerde.

Tarih: 14 04 2010

'Petunya' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Ali, Ankara says:

    Petunya tohumları nasıl oluşuyor acaba?
    ***
    Solmuş çiçeklerin yerinde ucu sivri, buğdaydan biraz büyük tohum kapsülü oluşur. Tohumlar onun içindedir.

  2. Fatma, İstanbul says:

    Merhaba, öncelikle sitenizdeki bilgiler ve emeğiniz için çok teşekkürler. Benim katmerli petunyalarımın bazıları büyük bazıları çok küçük çiçekler açıyor. Bu durum normal midir. Evim giriş kat. Çiçeklerim dışarıda, pencere önünde ama yukarda balkon çıkıntısı var. Aslında cephesi öğleden sonra hep güneşli ama çıkıntıdan dolayı gölge oluyor. Güneş direk gelmiyor. Bu durumdan çiçeklerim etkilenir mi?
    ***
    Yapraklara hiç güneş değmiyorsa iyi değil. Sanıyorum güneş geliyordur. Çiçeklerdeki düzensizlik güneş yetersizliğinden değil de toprktan iyi beslenememelerindendir. Ayda bir defa bitki besini vermelisiniz.

  3. Hulya, Tokat says:

    Petunyaların sıcaklarda yapış yapış olmaması için ne yapabiliriz?
    ***
    Sıcakla ilgisi yok. Bitki bitleri yüzünden oluyor.

  4. Cengiz A. -Hollanda says:

    Çelik ne demek? Tüm petunya tohumları filizlenir mi? Çiçekten alınan tohumlar gelecek sene için nasıl korunmalı? Kapağı açık bir kavonozda korumak uygun mudur?
    ***
    Köklendirmek için kesip aldığınız dallara çelik denir. Tohumlar sağlıklıysa çimlenir büyür. Saklamak için kağıt mendil ile sarıp sonra kavanoza koyun. Hava almayacak şekilde kapağını kapatın. Sonra serin bir bodrumda veya buzdolabının en alt kısmında saklayın.

  5. Sema, Ankara says:

    Bu çiçeğin tohumuna ya da kendisine nasıl ulaşırım?
    ***
    İlkbaharda koçtaş, bauhaus gibi yerlerde tohum paketlerini incelemelisiniz. Bulabilirsiniz.

  6. Nurcan, İstanbul says:

    İlk baharda satın aldığım, saksıda balkonumda petunya yarı yaprakları sarmasına rağmen hala çiçek açmakta. Kışın ölmemesi için içeriye almalı mıyım? Ölse bile ilkbaharda tekrar yeşerir mi? Eylül ayında alınması gereken çelikleri şimdi diksem tutar mı? Petunya çiçeğini yeni tanıyan biri olarak ne yapmam gerektiği hakkında bilgilendirirseniz çok sevinirim.
    ***
    Birkaç farklı petunya var. Hangisi hangisidir ayırt edebilmek zor. Sorularınıza kesin bir cevap veremeyip hem evet hem hayır diye cevap veriyorum. Yani her şeyi deneyin. Yukardaki bilgileri okuyun.

  7. Sema D. -Ankara says:

    Petchoa çiçeğinin tohumlarına ya da fidesine nasıl ulaşabilirim? Bu konuda yardımınızı rica ediyorum.
    ***
    İlkbaharda koçtaş, bauhaus vb. yerlerde paketlerle satılan tohumların arasında arayın. Çiçeklenmiş satılan fidelere bakın. Muhtemelen bulursunuz. Şimdi var mıdır hiç sanmıyorum ama ilkbaharda, yaza doğru olması kuvvetli ihtimal.

  8. Ceyhun, Rize says:

    Benim geçen yazdan kalma iki tane petunyam var. Birisi beyaz yalınkat, diğeri ise katmerli olanından. Yalın kattan tohum alabildim. Katmerli olanından tohum elde edemedim. Çiçekler hiç tohuma dönmedi. Şubatın sonuna geldik. Hava sıcakları da mevsim normallerinin üstüne. Tohumları şimdi eksem hata mı etmiş olurum? Çünkü martta ektiğim tohumlar çok geç kalıyor. Çiçek açabilecek konuma gelmeden yaz bitiyor.
    ***
    Petunyalar çabuk büyük. Nisan başında ekmelisiniz.

  9. Zeynep, Malatya says:

    İlk defa petunya çiçeği aldım. Besinli su verilmesi önerildi. Nasıl bir şey tarif ederseniz sevinirim. Bozulmasını istemiyorum çiçeklerimin.
    ***
    Çiçekçilerde yarım litrelik plastik şişelerde satılır (çiçekcoşturan, vilmorin, genta vb markalar). 20-30 günde bir defa sulama suyuna karıştırın.

  10. İsimsiz says:

    Balkonumdaki saksılara çiçekçiden hazır aldığım petunyaları ekiyorum. Yaz boyu çok gür açıyorlar. Bol çiçek açtığı için tercihimdir. Hele kırmızı ve pembe renkliler müthiş. Ancak 4 sene evvelinden beri başlayan bir sıkıntım var. Çiçeklerim ektikten kısa bir süre sonra üzeri şerbetlenip çöküyor. Devamlı yenisini ekmek zorunda kalıyorum. Daha önce böyle bir derdim yoktu. Tavsiyenize ihtiyacım var. Çok acil. Lütfen.
    ***
    Herhangi bir yaprak biti olmadığından eminseniz sebep büyük bir ihtimalle kullandığınız topraktır. Poşetlerde satılan hazır topraklar balkon bitkilerinin bazılarına yaz sıcaklarında fena zarar veriyor. Plastik saksının toprağı pişirmesi ayrı, hazır toprağın sıcağı köklere derhal iletmesi ayrı dert.

  11. Funda, Antalya says:

    Nisan ayında dört ayrı saksıya kalibrakoa dikmiştim. İlk önce çok güzel geliştiler fakat zamanla hepsi bozuldu. Gözle görünen bir böceklenme yok ama saplarında siyahlaşma oluyor. Önce bir dal bozuluyor sonra tamamı. Bunun üzerine farklı çiçekçilerden yenilerini aldım. Onlar onbeş gün yaşamadılar aynı belirtilerle öldüler. Toprağı torf ve bulabildiğim bahçe toprağıydı. Mantar hastalığı olabilir mi? Bir çiçekte mantar hastalığı olduğu nasıl anlaşılır?
    ***
    İşte öyle anlaşılır. Sebep toprak değildir. Her yerde her türlü hastalık mantarı, bakterisi, virüsü zaten var. Sebep sizin hatalarınız. Ya evde veya devamlı kapalı bir yerde tutmaktasınız ya güneşten tamamen mahrum ediyorsunuz ya da hiç gerekmediği halde devamlı sulayıp toprağı 7/24 adamakıllı ıslak olmasını sağlıyorrsunuz. Bu bitkiler rüzgar ve güneş bitkisidir. Evlerde yaşayamazlar. İkide birde sulanmayı da hiç sevmezler.

  12. Celal S. -İzmir says:

    Petunya ile sardunya yan yana dikilirse iyi bir kombinasyon olur mu?
    ***
    Bu bir zevk meselesi. Renkler ve zevkler tartışılmaz demişler. Bence uygun değil ama belki birçok kişi çok hoş olacağını düşünebilir. Dekoratif amaçlı kombinasyonda ya şekiller ya da renkler arasında çarpıcı güzel görünen zıtlıklar sağlanmalı. Mesela kana (tespih çiçeği) önünde petunyalar veya bodur sardunyalar gibi. Aşk merdiveni yanında paşa kılıcı gibi. Veya arka planda yeşil yapraklı uzun boylu bitkiler, ön planda mor yapraklı kısa boylu bitkiler. Kombinasyon deyince benim düşünebildiklerim bunlar. Farklı bir konuyu kastettiyseniz lütfen yazın belirtin.

  13. Esra K. -Bursa says:

    Aralık ayında petunya çiçeği tohumu alarak toprağa ektim. Suyuna dikkat ettim. Güneş almasına rağmen olmadılar. Acaba nerde hata yaptim? Neden olmadılar?
    ***
    Bahçe-balkon bitkisidir. Tohumlar ilkbaharda ekilir. Siz kış başında ekmişsiniz. Hem daima dışarda açık havada durmaları lazım. Nisan ayında tekrar tohum ekin. Bir daha yazlık mevsimlik bitki tohumlarını yanlış zamanlarda ekmeyin. Evlerde yetiştirmeye hiç çalışmayın.

  14. Ece, Bursa says:

    Dün petunya tohumu satın aldım. Bunları plastik saksıya eksem bir zararı olur mu? Hazır bitki toprakları satıldığını gördüm. Ondan mı koysam yoksa normal bahçe toprağı mı koymalıyım?
    ***
    Plastik saksıda olabilir. Tohumları ise hazır poşet topraklarda ya çimlenemez ya da çimlenince çürürler. Çevrenizdeki bahçelerden iyi bir bahçe toprağı alın onu kullanın. Balkonlarda plastik saksılar için de en iyisi gerçek topraklardır. Hazır topraklarda kökler pişiyor gelişim sekteye uğruyor.

  15. Betül, Ankara says:

    Yeni petunya alıp saksilarına yerleştirdim. Balkonum tüm gün güneş alıyor. Ancak muhitimizden dolayı bazen çok rüzgarlı oluyor. Çiceklerim zarar görür mü? Bir de gübre olarak…
    ***
    Rüzgarlı olması daha iyi. Bu sayede hastalıklanmazlar bitlenmezler. Gübre olarak o duyduğunuz şeylerin faydası değil zararı olur. 20-30 günde bir defa bitki besini vermelisiniz.

  16. Uğur M. -Belçika says:

    Her yıl sarkan petunya alıyorum. 1m kadar kadar sarkıyor. Bu yıl tohumdan üretilme, dikine büyüyen iri çiçekli türündende aldım. Acaba bunlar kaç cm uzar?
    ***
    Genelde ortalama 20cm uzarlar. Tabi bu arada çiçekleri solan dalları devamlı keseceksiniz. Kışa kadar dipten yeni yeni dallar çıkarıp devamlı çiçek açarlar.

  17. Sare, İstanbul says:

    Petunyalarımı yeni ektim. Şu anda balkondalar. Fakat birkaç gündür sürekli yağmur yağıyor. Zaten yeni ettiğim için toprak ıslaktı. Doğru düzgün güneş görmeden yağmurda kaldılar. Bunun zararı olur mu?
    ***
    Hayır hiçbir zararı yok.

  18. Sevgi, İstanbul says:

    Bir ay sonra 10 günlük bir tatile çıkacağım. Balkonda birçok petunyam var. Onları sulayacak herhangi biri olmayacak. Acaba balkonda güneşte bırakmayıp içeriye alsam ve bol su verip gitsem bir çözüm olur mu? Veya bu durumda ne önerirsiniz?
    ***
    Evde kapalı alanda su içinde kalmakla çürürler diye düşünüyorum. Bir ay sonra yaz başlangıcı. İstanbul’da genelde aşırı sıcaklar olmaz. 10 gün kadar rahat dayanabilirler bence.

  19. Emine, Konya says:

    Petunya tohumu ekeceğim. Bahçe toprağı değil de perlitte çimlendirsem çimlenir mi? Daha iyi çimlenmesi için hangi toprak en ideal?
    ***
    Doğal gerçek topraklardan humuslu bahçe, tarla, orman toprağı en sağlıklısıdır.

  20. Gülsen says:

    Pazar günü yetişmiş olarak aldığım petunyayı 9.kattaki güneşli balkonuma koydum. İlk gün suyuna çiçek coşturan koydum. Bir gün durdum 2.gün sade su verdim. 3 gün sorun yoktu. Bugün eve geldim ki solmuşlar. Yaprakları yapış yapış olmuş. Kurtarma şansım var mı?
    ***
    Problem nedir bilmiyorum. Her gün sulamak eğer toprak kurumuyorsa zarar verir. Toprağın kurumasına göre sulayacaksınız. Bitki besinini 4 sulamada bir verin.

  21. Zeliha, İstanbul says:

    Bu ay petunya ekmek için uygun mudur? Mayıs ayında ektiklerim çok güzel büyüdüler. Birkaç saksı daha ekmek istiyorum ama Haziranın da sonuna geldik. Ekim yapılır mı?
    ***
    Evet yaz henüz yeni başlıyor. Hatta çiçekçilerden fide alıp dikmenin en uygun zamanı diyebiliriz.

  22. Zeliha, İstanbul says:

    Çiçeklerim bozulmaya başladı. Köklerden yukarıya doğru yapraklar kuruyor ve diğer yeşil olanlar beyaza dönmüş durumda. Beyaz bitki böceklerini gördüm. Çiçeklerin üzerinde. Ne yapmam gerekir? Kurtarabilir miyim?
    ***
    Şu sayfadaki tütün ilacını yapın: http://azbitki.com/bitler

  23. Dilek, İstanbul says:

    Yaz başında plastik saksıya hazır bitki toprağına ektiğimiz petunyalar son günlerde soldu, bitki yapış yapış. Yukarıda bahsettiğiniz gibi tohumlarını almaya çalıştım ama alamadım. Bitkiyi kurtarmak için ne yapmalıyım. Dallarını kesmek mi, toprağını saksısını değiştirmek mi, ne biliim, bitki yapış yapış olunca bitki biti olmuş diyorsunuz, çaresi nedir? Tanesi çok ucuz olan bu bitkilerle hiç mi uğraşmasak?
    ***
    Sanıyorum petunyalardaki bu problemin bitlerle ilgisi yok. Köklerinin ısınmasıyla ilgili olduğunu düşünüyorum. Doğal gerçek toprakta daha güzel gelişiyorlar. Hazır poşet topraklar güneşli balkonlar için hiç uygun değil.

  24. Berna, Adana says:

    Ölmek üzere olan çiçeğimi sizin dediklerinize göre istediği bakımı yaptım. Şu an bana teşekkür etmek istemişler sanırım. O kadar güzel çiçeklenmişler ki pembe pembe :) tarifsiz mutlu oldumm. Bizimle paylaştığınız bilgiler için çok teşekkürler.

  25. Petu, İstanbul says:

    Petunyalarımın her şeyinden memnunum fakat geçen çiçeklerin alt balkona dökülmesi problemi var. Her gün geçen çiçekleri toplamak zorundayız. Hem toplamayınca tohuma gidiyor çiçekler azalıyor. Bunun bir çözümü var mı? Balkonum sabah güneşin doğmasından akşam batana kadar güneş alıyor. Birer metrelik uzun saksıları 5 tane yan yana astım. Petunyanın haricinde sarkan, bol çiçek açan ne önerirsiniz?
    ***
    Sakız sardunyaları çok uygundur ama önümüz kış. İlkbaharı beklemenizi tavsiye ederim. İstanbulda kışın ne zaman ne olacağı belli olmaz.

Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.

(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)


7 − = 6