Begonvil

Hızlı gelişim göstermesi ve bol bol çiçek açmasıyla sevilen begonvil Nyctaginaceae familyasından olup gece sefası ile akrabadır. Cins olarak bilimsel adı: Bougainvillea.

Begonvil yaprakları ve çiçekleri

Genel özellikleri

Begonvil cinsinin birkaç türü ve bunlardan türetilmiş pekçok hibrit ve kültivarları var. Türlerinin, hibtlerinin ve kültivarlarının isimlerinden ziyade gelişim tarzları ve renkleriyle tanırız. Mesela tırmanıcı, çalı ve bodur (cüce) gibi. Akdeniz ülkelerinin tüm deniz kıyısı yerleşim yerlerinde yetiştirilmesi gelenekselleşmiştir. Fakat esas anayurdu Güney Amerika kıtasının orta ve kuzey tropikal kesimleridir.

Bodurları dahil her tip begonvile devamlı çiçek açan süs ağacı formu vermek mümkündür. Detaylarını aşağıda kendi başlıkları altında yazdım.

Begonvil ne zaman çiçek açar?

Begonvilin renkli ve uzun süre solmadan dayanan çiçekleri aslında çiçek değildir. Bunlar çiçek kılıflarıdır. Gerçek çiçekleri küçüktür ve renkli kılıfların içinde üçer tane açar. Bir veya birkaç günde solarlar. Canlı renklere sahip kılıflar ise haftalar boyunca güzelliğini korur.

Çiçek açma zamanı değişir. Bir başlarsa sonbahara kadar süreklidir. Mesela klasik tip begonvil ilkbahar ortasına doğru erkenden çiçeklenmeye başlarken diğer gösterişli çeşitler biraz daha geç kalabiliyor. Erkenci olmaları biraz da önceki yıl dallanıp budaklanmış ince dalların kışı sağ salim atlatmalarına bağlıdır. Ve bu konuda eski klasik begonvil daha başarılıdır.

Herhangi tip bir begonvilin çiçek açma yaşına gelince, bu tamamıyla nerede nasıl yaşadığına göre değişiyor. Bahçede toprağını çok sevmiş olan bir begonvil (bodurları değil diğer tipleri) ilk diktiğiniz zaman çiçekli olsa bile sonraki yıl hızlıca gelişip gösterip anca yaz sonunda veya sonbahar başında uçlardan seyrekçe çiçek açmaya girişir. Havalar biraz soğuyunca gelişim durur. Sonraki yıl daha güçlü gelişir ve sonuç yine aynı olur. Yorulup sakinleşmesi gerekir. Bunun için ise ya hiç budamayacaksınız ya da susuz bırakacaksınız. Başka çare yok.

Saksıda olunca köklerin yeri sınırlı olduğundan bol bol çiçek açar.

İklim uyumu

Begonviller kış soğuklarına pek dayanmaz. Soğuğa dayanıklılığı -1°C derecedir. Klasik begonya (Büyükada begonyası) biraz daha dayanıklıdır. Yerine alışıp orada güçlendikten sonra -6°C derece soğuklara, ama kuzeyli rüzgarları direkt almaması şartıyla sadece birkaç saatliğine dayanır. İstanbul’da (merkez bölgesi ve Adalar) ve İzmir’de kuzeyli yönlerden gelen rüzgârları direkt almayan yerlerde klasik begonya bahçelerde sorunsuz yetişir. İlk iki yıl kış koruması yaparsanız sonra korumaya pek fazla kalmaz. Kuzeyli rüzgârlara açık cephelerde sıfır derece soğukta bile her yıl toprak dışı tüm dalları donup kuruma riski var. Dikeceğiniz cepheye dikkat edin. Tedbir için don olayı olacak günlerde özellikle ana gövdeyi, sonra mümkünse ana gövdeye yakın dalları naylonlarla sarmak gerekir.

Güvenli yerler

Genel açıdan, tüm begonvil çeşitlerine Türkiye’de tam güvenli yerler yok gibidir. Belki tek istisna Alanya’dır. Diğer biraz olsun güvenli yerlerde (Bodrum, Didim, Datça, Antalya kıyı kesimi vb) ortalama on yılda bir begonvilleri toprak hizasına kadar kurutup sıfırlayacak don olayları yaşanır. Buralarda ısı sıfırın altına düştüğü günlerde begonvilleri direkt rüzgardan koruyacak kadar sarıp sarmalama yeterli olur. Yalnız, binaların güney cephelerindeki begonvillere hiçbir koruma gerekmez.

Gelişim tarzlarına göre begonvil çeşitleri

Sarmaşık (devleşen), çalı tipi ve bodur olmak üzere başlıca üç tipten bahsederler. Fakat ben sürekli çalı şeklinde kalan begonvil görmedim. Hatalı gözlemler sonucu yanıldıklarını düşünüyorum. Mesela sarmaşık begonvil toprağını sevmezse veya susuz kalıyorsa devleşmez, çalı tipi gelişir. Boyu 3 metreyi geçmez. Bol bol ince dallar geliştirir. Bodur begonvil ise hem toprağını sever hem susuz bırakılmazsa ve budama yapılmazsa o da aynen bu şekilde gelişecektir. İşte böylesi durumlar karşısında begonvillerin bir de çalı formlu çeşitleri olduğunu sanmış olabilirler.

 Sarmaşık begonvil

Liana – asma tarzında ve çok hızlı gelişen begonvillerdir. Gelişimi çok hızlıdır ama saksıda alıp da bahçeye diktiğinizde ilk bir veya iki yıl oldukça sakin durur. Sonra onu artık kimse tutamaz. Devleşir gider. Sadece bir yaz boyunca 4 metre gelişim gösterir. Bunlar devleşme sürecinde de çiçek açıyor ama klasik begonvil farklı. Eğer hızını alamazsa ne yaparsanız yapın çiçek açmamada inatçı davranır. Problem köklerin çok güçlü ve çok sağlıklı olması ve dalları beslemede (özellikle su yetiştirmede) asla sıkıntı çekmemesidir. Böylece hızını alamayıp sürekli kalın dallar uzatır durur. Çözüm sulamayı bırakmaktır. Bu mümkün değilse ya hiç budamayın ki yorgun düşsün ya da yok edin.

Begonvillerin azgınca devleşme eğilimde bulunmasına başka bir etken ise kışın donması, tüm dallarını kaybetmesidir. Toprak altındaki kökleri sapasağlam durur. Yaza doğru akıl almaz bir güçle yeni dallar geliştirir ve sonbahara kadar ortalama 3 ayda en az 4 metre, kök gücüne göre 6-7 metre uzar. Bu durumda hızını alması üç yıl ister.

Sarmaşık begonvillere ağaç biçimi vermek

Öncelikle dikkat: Bodur begonvil de bahçelerde 4-5 metre ama sakin gelişimli bir ağaç halini gayet kolayca alır. Sarmaşık veya bodur, hangi tip olursa olsun kalınlaşan dalları güçlü rüzgarlarda kolayca kırılacak yapıda gevrektir. Yani ağaç şekli verecekseniz mutlaka ya bir duvar yanında olması ve duvara bağlamış olmanız, ya da açıklık bir yerde ise, toprak dışı uzunluğu 3m olan sağlam bir demir direği sağlam bir şekilde toprağa sabitlemiş olmalı ve begonvil dalını iki-üç yerden demir direğe bağlamalısınız.

Sadece 2 yılda veya en geç 4 yılda ağaç haline gelmeleri kolaylıkla mümkündür. Ama sonrasında biçimini korumanız için ilkbahardan yaz sonuna kadar sık sık budamalar yapmak zorunda kalırsınız. Sarmaşık tarzı gelişen begonvillerde işin bu kısmı zor ve zahmetlidir. Yoksa her yöne yüzlerce upuzun dalları çevreye uzatır. Dallar kavisli bir hal alıp yerlere iner. Aslında sadece çim alandan ibaret çok geniş bir bahçenin tam ortasında uzaktan bakınca muhteşem güzel görünür. Ama felaket derece dikenli dallar karmaşası haline gelir. Her yaz hiç ihmal etmeden ara sıra budamak zorundasınız. Ama bodur begonvillerdin gelişimi sakindir ve budamak hemen hemen hiç gerekmez.

Bodur begonvil

Büyük tip begonviller de küçük halde çiçekli halde saksılarda satılır. Öte yandan bodur begonviller bahçede dikili olunca 4-5 metre kadar büyür. Peki bodur mu değil mi nasıl anlarız? Şöyle: Bodur begonvillerin dalları genelde yeni filizlenmiş ve neredeyse hiç uzamayan, birkaç yapraklı 1cm gibi kısacık dallarla sıkıca kaplıdır. Öyle ki yaprak yoğunluğundan dallarını göremezsiniz. Çiçekleri hep dalların en uçlarında, dal ile sıkıca yakın gibi açar. Büyük tip begonvillerin dalları mini filiz dallarla kaplı olmaz ve çiçekleri uzunca çiçek sapları ucunda dağınık halde açar. Başlıca farklar bunlardır.

Saksıda bir cüce begonvil

Cüce (bodur) begonvil

Bodur begonviller yavaş gelişir. Bahçeye dikmişseniz ve yerini sevmişse, yaz boyu susuz bırakmadığınız takdirde birkaç yıl içinde 5m kadar uzar. Sonra olgunlaşmasını tamamlamış bir ağaç gibi sabit kalır. Zaten azgınca büyüme özelliği yoktur. Sürekli küçük halde tutmak için kışın donmaktan korumanız ve hemen hiç budamamanız gerekir. Eğer kışın dallar donup kurursa yaza doğru kökten eskisinden çok daha güçlü ve çok daha hızlı gelişim gösterecek olan yeni bir ana gövde çıkarır ve kışa kadar ortalama 2m uzar. Halbuki yaşlanan ana gövdeye sahip bir cüce begonvil 1m civarlarında kalıp sürekli dallanıp budaklanma çabalarıyla bol bol çiçek açar durur.

Bir bodur begonvile ağaç formu vermek

Hem kolaydır hem de sonrasında biçiminin korumak pek gerekmez. Ana gövde uzadıkça en alt dallarını budayın. Ama tepede daima çok dal kalmalıdır ki ana gövde kapkalın ve güçlü gelişebilsin. Budamaları sadece ilkbahar başında yapın. Hayalinizdeki şekil ve boy ne kadar ise, ana gövde ve tepe taç kısmının boylarını düşünün. Ana gövdenin çıplak (yan dalsız) kısmı en az 1 metre, en fazla 2,5 metre olmalıdır. Tepe dallı budaklı taç kısmını istediğiniz şekilde şekillendirirsiniz. Son halini alması belki 3 yıl, belki 5 yıl sürer. Yazın sık sık sularsanız 3 yılı geçmez. Son halini alınca artık sabit bir ağaç gibi hayatına devam eder. Fazla budama istemez. Zahmeti yoktur. Biçimini korumanız için ara sıra tepe kısmında ufak tefek budamalar gerekir.

Begonvil bakımı, yetiştirmede incelikler

Çok iyi güneş alan yerleri sever. Özellikle de öğleden sonra güneşini daha çok sever. İstanbul’da batıya, güneybatıya ve en iyisi güneye bakan cephelerde yetiştirmeniz gerekir. Güneye bakan cepheler hem kış soğuklarından hem ilkbahar ve sonbahar serinlerinden daha az etkilenir.

Begonvil pH 6 – 7 arasındaki az asitli ve nötr toprak istiyor. Öyle denir ama pH 7.5 ve daha fazla olan Ege topraklarında sorunsuz gelişmekteler. Deniz suyunun etkilediği tuzlu topraklara tam uygundur.

Burada bahçede yetiştirmek hakkında bir şey dememe gerek yok. Sadece bahçeye ilk dikerken sakın köklerini bulunduğu topraktan çözmeyin. Sonrası basit. Özellikle ikinci yıldan itibaren süratle büyür gider.

Bahçelere dikilen begonviller gübre istemez. Ancak bahçeye yeni bir begonvil fidanı dikerken açacağınız çukurun en dibini gübrelemeniz çok iyi olur. Kompozit gübre ya da koyun-keçi gübresi, hatta kuş gübresi bile uygundur. Gübrenin üzerini 10cm kadar toprakla örttükten sonra üzerine fidanı oturtup gübresiz toprakla çukuru kapayın ve bol bol su dökerek sulayın. 3-4 yıl sonra cılız kalırsa (ki böyle bir şey genellikle olmaz) gübre verin. Begonvil gübreye çok iyi cevap verir.

Saksıda begonvil yetiştirmek

Çok küçük tutmak isterseniz bodur (cüce) begonvilleri tercih etmelisiniz. 2-3m gibi olmasının sakıncası yoksa büyük tipler de saksıda yetiştirmeye gayet uygundur. Orkide toprağına veya özel kaktüs toprağına saf torf karıştırmayı tavsiye edenler var. Sonra da devamlı bitki besini gerekir böyle güçsüz bir toprakta. Ama bu aslında büyük tip begonvilleri bonsaileştirme ve hep çiçeklenmeye yönlendirme amaçlıdır. Yani aslında begonvilleri her türlü toprakta yetiştirmek mümkün.

Saksıda 3 ölçü torf toprak + 1 ölçü ponza taşı karışımı uygundur. Yazın sürekli şiddetli sıcak olan memleketlerde, yaz-kış sürekli dışarıda güneş altında duracağından dolayı büyük saksı kullanın. Toprağını ise arazi toprağı + torf toprak karışımı olarak ayarlayın.

Sulama, besin-gübre verme

Yaz günlerinde toprak ıslaklığını yitirip biraz da nemini kaybedince sulamalısınız. Diğer zamanlarda toprak neredeyse kupkuru olmadıkça sulamayın. Düzenli sulanan, hiç susuz bırakılmayan begonviller çiçek açmayabilir. Sulamaları daima saksı altından dışarı su sızmasına yetecek kadar bol su ile yapın. Saksıdaki begonvilin toprağı besleyici değilse ilkbahardan yaz sonuna kadar her dört sulamada bir suyuna bitki besini karıştırın. Besin genel amaçlı veya çiçek amaçlı olmalıdır.

Saksı-toprak değiştirme

Zamanı haziran ayının ilk yarısıdır. Daha erken davranmayın. En geç ağustos başına kadar yapabilirsiniz. 3 yılda bir yapmanız uygundur. Köklerini eski toprağından fazla çözmeyin. Saksıdan toprağıyla kalıp gibi çıkarın. En kenarlarda ve en alttan az miktar toprak dökün. Veya hiç dokunmayın. Toprağın köklerden tamamen dökülmesi kötü zarar verir. Az farkla biraz büyük saksıya yeni toprak ilavesiyle yerleştirin ve sulayın.

Susuz bırakmak begonvilleri çiçek açmaya teşvik eder mi?

Hem evet hem hayır. Aslında bütün mesele dallarının köklere göre azlığı veya çokluğuyla ilgilidir. Kökler dalları fazlasıyla rahat besleyecek kadar gelişmiş güçlenmiş ise ve dallar hatalı budamadan ötürü genç dallar ise işte bu iki sebep bir arada olunca çiçek açmaz. Suyla direkt bir etkisi yok yani. Yine de hızlı gelişen begonvillere su sıkıntısı çektirmek iyi olur. Çok da susuz bırakmayın. Yapraklar pörsürse sıcak rüzgarlar pörsük yapraklara fena zarar verir.

Begonvil budama

Sarmaşık begonvillere budama gerekiyorsa ağustos başında yapın. Yeni filizler verir. Büyük bir güç ve hızla yeni dallar uzar. Bunlar sonbahar soğuklarına kadar hızını alıp yorgun düşerler. Sonraki baharda bol bol çiçeklenirler. Kış sonu / bahar başı budamaları begonvilleri fena azdırır ve çiçek açma potansiyelini bir hayli düşürür. Sonbahar / kış başı budaması ise kışın soğuktan fazlaca etkilenip ana gövdenin bile ölmesine sebep olabilir (ama toprak altı kısmı ölmez). En iyisi ağustos başında budama yapmaktır.

Bodur-cüce begonvillere kış sonunda (eğer gerek görüyorsanız) hafif budama yapın. Daha sonra yine gerek görürseniz yaz sonuna kadar devamlı küçük budamalar yapabilirsiniz.

Begonvil fidanı üretimi

Çelikle üretimin üç yolu var. Köklendirmek tamamen gübresiz ve tamamen kilsiz herhangi bir toprak ve 2-3mm iri taneli dere kumu ile eşit oranlarda karışım yapın.

1 — Tepe çeliği metoduyla: İlkbaharda serin günler geride kalıp havalar yeni ısınmaya başladığı zaman (İstanbul için mayıs başından haziran başına kadarki dönem) ortalama 15 cm. çok genç ama iyice sertleşmiş bir dalını kesip alın. Alttaki yapraklarını giderin. Sadece en üstte birkaç yaprak kalsın. Sırılsıklam ıslak olmayan, orta nemli toprağa dikin ve sulamayın. Diktikten sonra kapalı şeffat bir kapta bulunması gerekiyor. Ya da şeffaf naylon poşete geçirin. Yakıcı güneşe maruz kalmamalı. Haftada bir gibi açıp bir saat kadar havalandırın. Toprağın üst yüzeyinde fazlaca nem azalması olmuşsa su fısfıslayarak iyice nemlendirin. Köklenmesi 6 – 8 hafta sürer. Köklenmeden sonra kapalı tutmayın. Yavaş yavaş güneşe alıştırın.

2 — Tamamen olgunlaşmış ama sağlıklı yapraklı dal ile: İlkbahar sonundan yaz sonuna kadar bu metot uygundur. Yukarıdaki gibi kapalı tutmayacaksınız. Çatal bir dalı seçeceksiniz. Yani ikili. Dallardan birini dipten 3cm kala kesip atın. Böylece köklendireceğiniz tek dalın dip kısım T şeklinde gibi olmalı. Yaprakların çoğunu makasla kesin. Tepede üç yaprak kalsın. 4 gün suda bekletin. Sonra saksıya dikip sulayın. Dışarıda açık havada sabah veya akşam güneşini direkt alacağı yerde tutun. 4 hafta her gün sulayın. Bu sürede yapraklar hala sağlıklı duruyorsa kesin tuttu demektir. Sonra sulama sıklığını iki günde bir, üç günde bir gibi yavaş yavaş azaltın.

3 — Sonbaharda ise tamamıyla olgun odunlaşmış dallarından çeliklemeyle çoğaltmak mümkün (olgun dal çeliği metodu). Bahçeye veya saksıya diktiğiniz bu çelikler devamlı açık havada güneşli yerde kalacak. Toprak kupkuru kalmayacak şekilde ara sıra sulayın. En geç ilkbahar sonuna kadar iyice köklenmiş ve gelişime başlamış olurlar. Bu usul Akdeniz kıyı kesimlerine uygundur. Diğer yerlerde kışın camekan balkon gibi korunaklı yerde tutmalısınız.

Suda begonvil dalı köklendirme

İşe yaramaz. Dallar çürür. Ama ben şu şekilde suda bekletiyorum:

Yukarıdaki üretim yollarından 1. ve 2. madde ile ilgili olarak, dalları o şekilde ayarlayın. Sadece 4-5 gün, en fazla 10 gün suda bekleteceksiniz. Dal suda beklerken su altında kalan kısmında bembeyaz kabartılar oluşur. Bunlar kök değil ama iyiye alamet. Hiç vakit geçirmeden saksıya dikin ve sulayın. Bunlar toprakta kesinlikle köklenir. Zamanı önemli. Haziran ayı içinde başlamanızı tavsiye ederim. Ne zaman yaptıysam yüzde yüz başarı ile tüm dallar tutmuştur.

Problemleri

Kış soğuklarına hassaslığı ve yaz aylarında azgınca büyümesi dışında begonvil problemsiz bitkilerdendir. Saksı değişiminde kökleri eski toprağından tamamıyla arındırmaya çalışmamalısınız. Bu konuda çok hassastır. Hiç olmazsa köklerin yarısını tutunduğu topraktan hiç ayırmayın. Yanlış budama begonvilleri azdırıp çiçek verimini düşürür.

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Bahçe / Balkon Süs Bitkileri

Etiketler: |

'Begonvil' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Samet, İstanbul dedi ki:

    Merhaba bugün şarmaşık 2 metre boyunda bir begonvil aldım başka bir saksıya dikmek için çektiğimde elimde kaldı. 6-7 kalın kısa kök kaldı. Hemen toprağa diktim. Kök tutup yaşar mı?
    ***
    Hata içinde hata. Birincisi, begonvil alacaksanız sadece haziran sonunda alın. İkincisi, daha ciddi hata, saksı değiştirme zamanı da sadece haziran sonu olmalıdır. Şimdi o begonvilin yaşayacağını sanmıyorum. Ama belli de olmaz. Bekleyip göreceksiniz.

  2. Sena, Osmaniye dedi ki:

    Ocak ayında bir hata yapıp begonvilimin saksısını değiştirdim. Normal büyük sarmaşık begonvil. Kapalı balkonunda bakıyorum. Saksı değiştirirken kökünden çıkardım. Bütün yapraklarını 3 günde döktü ve kuruyor gibi oldu. Budadık. Şu an kuru kök gibi. Tekrar yeşerir mi acaba?
    ***
    İki dehşetli hata yapmışsınız. Ne olur bilmem. Bekleyip göreceksiniz artık. Saksı değiştirmeyi yaz başında (mesela haziran sonunda) ve köklerini eski toprağından hiç ayırmadan yapmanız gerekirdi.

  3. Sıdıka, Balıkesir dedi ki:

    Begonvil kendinden başka hangi tür ağaçlara aşı yapılır veya yapılabilir mi? Memleketim Gümüşhane’ye buradan komşumdan bir dal götürüp aşı denemek istiyorum. Orada çiçek ağacı birşeyim yok. Tohumdan büyütmek nasıl kolay mı zor mu?
    ***
    Begonvillerde aşılama hiçbir şekilde mümkün değil diye biliyorum. Tohumdan yetiştirmeye gelince 8 yıldır bahçemde üç ayrı tip begonvil var ama tohum verdiklerini hiç görmedim. Zaten Gümüşhane’de kışın iyice sarıp sarmalasanız bile o kadar soğuğa kesinlikle dayanamaz, ölür. Size tavsiyem acem borusu, mor salkım, clematif gibi türleri tercih edin.

  4. Sıdıka, Balıkesir dedi ki:

    Begonvil Gümüşhane soğuğuna dayanamaz dediniz. Kapalı balkonda saksıda dayanır mı peki? Ya da küçük bodur cinsleri ev içinde yaşar mı? Çok beğendiğim bir bitki hepten vazgeçemiyorum.
    ***
    Kapalı balkon kışın -5C dereceden daha fazla soğuk olmuyorsa ve yazdan beri oraya alışmışsa dayanabilir. Ayrıca köklerinin soğuktan korunması için büyük saksı ve ponzalı toprak lazım. Ev ortamında çiçek açmaları imkansız gibi zor. Hiç uğraşmayın.

  5. Sedef, Bursa dedi ki:

    Merhaba,benim ada begonvilim bu sene yaklaşık 20 gün önce uyanmaya başladı ve her yerinden filizler çıkmaya başladı. Geçen sene küçüktü, geç uyanmıştı ama bu sene çok erken uyandı gibi geliyor. Kapalı balkonumda duruyor. Dışarıda kar yağıyor. Acaba yeni filizlerin üşümemesi için nisan başına kadar evin içine mi almalıyım? Nisan gelip havalar ısınınca balkona çıkarırım. Ne dersiniz?
    ***
    Kapalı balkonda ne kadar soğuk var deneyin. Mesela bir kase su koyun. Donmuyorsa hiç tehlike yok. Didim’de bu aynı begonvil kışın -1C derece donmalarda zarar görmüyor. Ocak sonunda üç gece üst üste donma oldu ama batı cephe balkonuma ulaşan dalları şu anda yeni uzantılarından çiçek bile açmış durumda. Begonviller tropikal türler olduğu için kış için uyumaya çekilme gibi bir tedbirleri yok ne yazık ki. Ancak çok fazla soğukta gelişimleri yavaşlar ve durur, o kadar. Güneşten ısınma sayesinde gelişim devam eder. Fazla soğukta ise tüm toprak dışı dalları ölüyor.

  6. Sema, İstanbul dedi ki:

    Merhabalar geçen yıl alıp balkonda yetiştirdiğim sarmaşık şeklindeki begonvilim son yağan karlarla birlikte tüm yapraklarını döktü. Şimdi üzerinde bir tane bile yaprak kalmadı. Bitki kurumamış dalından küçük bir parça kırdım içi yeşil.Tekrar yapraklanıp eski halin alması için ne yapabilirim? Budamasını ne zaman yapmalıyım? Nerelerinden budama yapılır?
    ***
    Yapacağınız şey havaların ısınmasını beklemek. Ölmemişse birkaç hafta içinde filizlenmeye başlar. Hiçbir budama yapmayın. Gerekiyorsa sadece ağustostan ağustosa budamalar yaparsınız.

  7. Ferudun, Kocaeli dedi ki:

    Kışın ardından dün sardığım 4 metre begonvilimi açtım. Gayet güzel duruyor ama bazı uç kısımdaki dalları kurumuş. Diğer yerler iyi. Kuruyan dalları budayayım mı? Hiç bir yaprak ya da filiz yok. Sadece çalılar var. Ne yapmamı önerirsiniz? Budama ne aralıkla yapmalıyım?
    ***
    Kurumuş olduğundan emin olduğunuz yerleri kesin. Diğer budamaları ağustos ortasında istediğiniz şekilde yapın. Yazı içinde ayrıntılı bilgi var.

  8. Nagehan, Manisa dedi ki:

    Geçen yazın sonunda iki adet sarmaşık begonvil aldım. Yaklaşık iki metre boyunda ikisi de. Kışın -6 ları gördük burada. Ben onları sardım balkonun kuytu yerinde. Lakin birisinin tepeden kuruduğunu düşünüyorum. Şu an ikisinde de uyanma yok. Budama yapsam olur mu kuruyan tepesini. En geç ne zamana kadar uyanırlar? Ayrıca onları bahçeye dikmek istesem hangi ay uygun olur?
    ***
    Tamamıyla ölmüş olma ihtimalleri yüksek. Şimdilik hiçbir budama yapmayın, bekleyin. Eğer ölmemişlerse en geç mayısta filizleneceklerdir. O zaman tamamıyla kurumuş olan yerleri kesersiniz. Hıdrelleze kadar hiçbir filizlenme olmazsa en dipten kesin. Bahçeye dikili olanlar soğuktan donma karşısında ancak haziran ayında toprak altından filiz veriyor. Fakat saksıda olunca köklerinin bile donup ölmüş olma ihtimali çok yüksektir. Yine de beklemek lazım. Zamanla belli olur. Bahçeye dikmeye gelince, çevrenizde hiçbir yerde bahçeye dikili begonvil görmediyseniz ikliminiz uygun değil demektir. Sürekli saksıda yetiştirmek ve kışın kapalı, serin bir yerde tutmakla donmaktan korumak zorundasınız.

  9. Sadık, İstanbul dedi ki:

    Balkonda saksıda yetiştirdiğim sarmaşık begonvilin toprağını ne zaman değiştirmeliyim.
    ***
    Toprağını değiştirirseniz genelde ölüyorlar. Saksısı küçük ise kökleri toprağından hiçbir şekilde ayırmadan kalıp gibi çıkararak daha büyük saksıya gereken miktarda toprak ilavesiyle yerleştirin. Ama bunun için mayıs ortasına kadar beklemeniz iyi olur.

  10. Seba, Kıbrıs dedi ki:

    Sonbaharda sarmaşık begonvil çeliğin olgun dal yöntemi ile koklendirmistim. Şimdi yaprak filizleri uzadı. Bir sonraki bahara kadar aynı saksıda kalacaksa bitki besini vermek gerekiyor mu ya da yapraktan besleme yapıla bilir mi? Biraz küçük saksıya dikmişim yazın sıcaktan zarar görür mü?
    ***
    Köklenme olduğundan emin misiniz? Bu usulde köklenme genelde ilkbaharda filizlenmelerden sonra başlar. Yaz sıcakları bastırana kadar veya haziran sonuna kadar hiç rahatsız etmeyin ve bitki besini de vermeyin. Saksı gerçekten çok küçük ise haziran sonunda toprağı hiç dağıtmadan kalıp gibi çıkarın ve daha büyük saksıya uygun bir topak karışımı ilavesiyle yerleştirin. Veya o küçük saksıda kalacaksa haziran sonundan itibaren dozajı 3 mil düşük ayarladığınız bitki besininden 20 günde bir defa, sonbahara kadar devam edin. Saksı değiştirmeyi daima yaz başında yapın.

  11. Ayşe N. Canbolat dedi ki:

    Ben begonvilimin bodur mu sarmaşık mi olduğunu anlayamıyorum. Yeşili az pembesi çok ve cicegi yok aldığımda uzundu. Büyüme yok aynı aldığım gibi dal da vermiyor. Yeşili tam yeşil değil. Yanlış bir bakım mi yapıyorum acaba? Bitki besini versem mi? Ama hala bodur mu sarmaşık begonvil mi anlayamadım.
    ***
    Saksıda olunca bodur mu değil mi hiç önemli değil. Bodurları dalların çok sıkı bir şekilde yapraklarla kaplı olur. Çiçek açması da dal uçlarında aynı şekilde oluyor. Begonvil çok fazla sıcak havayı ve sürekli, kesintisiz hava akımlarını seviyor. Şimdi havasız ortamda gelişmemesi normal. Sıcak hava akımlarında hızlıca gelişecektir. Ne kadar fazla süreli direkt güneş alırsa o kadar iyi.

  12. Tülay T. -Gaziantep dedi ki:

    Begonvilim 2 yıllık. İlk yıl güzel açtı. Kış soğuğunda içeri aldım. Şimdi kapalı balkonda. Yaprakları içe kıvrılıyor. Kenarlardan oluklu gibi oluyor. Nedendir acaba?
    ***
    Bu sorun şimdi yeni gelişen taze yapraklarda ise problem yok. Çünkü ilkbahar aylarında yeni gelişen yapraklar yumuşak, buruşukça, cansızca ve pörsümüş gibi dururlar. Doğal özelliği böyle. Yaz sıcakları iyice bastırınca normale dönerler ve yazın yeni gelişen yapraklarda bu acayiplik olmaz.

  13. Nilgün, İstanbul dedi ki:

    Balkonda saksıdaki begonvilim 3 senedir çok güzel çiçekler açıyordu. Geçen yıl çok uzadığı için budadım. Bu yıl hiç yaprağı yok ve gövdesi de ıslak ıslak-yapışkan gibi. Ne yapmam gerekiyor?
    ***
    O dallar ölmüş. Şansınız varsa kökleri canlıdır ve mayıs sonu veya haziran içinde dipten hızlıca uzayan yeni dallar çıkarır. Şimdi dipten kesin.

  14. Züleyha, İstanbul dedi ki:

    Begonvilim büyük saksıda ve sanırım çalı formunda bir bitki. Aralıkta soğuklarda bile çiçek açtı. Ama şimdi kuru duruyor. Gövdesini tırnağımla kazıdım yeşil. Acaba açar mı yoksa bir işlem yapmam gerekiyor mu?
    ***
    Dallarda hiçbir filizlenme alameti yoksa ve nisan sonuna kadar yine olmazsa dipten kesmelisiniz. Soğuktan fena etkilenince ve ölmezse, dalları ilkbahara kurumadan çıkmış olsa bile yavaş yavaş kururlar. Havalar iyice ısınınca kökten yeni filiz verir. Yani şimdi o filizlenmeyen dallardan hayır gelmez. Yine de nisan sonuna kadar bekleyin ve filizlenme başlamazsa dipten kesin. Mayıs sonunda kökten yeni dal uzayacaktır.

  15. Sanem, Antalya dedi ki:

    Begonvilimi dikmek için saksıdan çıkarırken köklerinden koptu. Küçük bir kök kaldı. Ben yine de diktim sürer mi tekrar?
    ***
    Galiba saksıdan değil de toprağından çıkarmaya çalışmışsınız. Halbuki saksıdan toprağıyla, kökleri hiç açığa çıkarmadan çıkarmanız gerekiyordu. Begonvil için en iyisi saksısını kenarlardan kesip toprağı hiç dağıtmadan çıkarmaktır. Köklerin tamamı hiç kopmadan bile eğer toprağından ayrılırsa artık o begonvilden hayır gelmez. Şimdi yarısından çoğu iri taneli dere kumu olan torf toprak karışımı yapıp küçük bir saksıya dikin ve dışarıda açık havada az güneşli yerde tutun. Şansınız varsa yeniden köklenir. Temmuzun sonunda eğer gayet sağlıklı bir şekilde yeni yapraklar veriyorsa kurtuldu demektir. O zaman köklerini tutundukları kumlu topraktan hiç ayırmadan esas yerine dikin.

  16. İlkan, Ankara dedi ki:

    Burda çiçekçiler 30cm begonvili 150tl fidancılar ise 80 tlye satıyor.Sizin orda kaç tlye satıyorlar? Bana fiyatı oldukça pahalı geldi o yüzden sordum.O fiyata muhabbet kuşuma eş alırım daha iyi. Belki fidanlıktan fidanlığa değişiyordur.
    ***
    Burada fiyatları sormadım ama son bir yılda paramızın değeri üç misli düştüğü için, ama öte yandan begonvillerin çok da matah şeyler olmadığını hesaba katarsak, 30cm bir begonvil en fazla 40 lira etmesi gerekir.

  17. Ferudun, Kocaeli dedi ki:

    Bahçede ekili begonvilim yaklaşık 4 metre. Bu kış sarmıştım ama maalesef yine kuruyan dallar var. Yaklaşık 2 metreye kadar budama yaptım. Yeşili gördüğüm yerde bıraktım. Ne önerirsiniz?
    ***
    Nisan sonuna kadar hiçbir filizlenme alameti olmazsa tam dipten kesin. Mayıs sonu/haziran başı döneminde toprak altından yeni dal çıkaracaktır. Yanlış hatırlamıyorsam tam bir yıl önce sizin begonvilde yine aynı problem olmuştu. Daima en yeni 25 soruyu bıraktığım için geçen yıl yazdığınız sorular artık yok. Neyse yani demek istediğim şey aynen geçen yılki gibi olacak.

  18. Nilüfer, İstanbul dedi ki:

    Begonvilimin yapraklarında tırnakla kazıyınca çıkan, ama tam da kabuklu bit gibi görünmeyen siyah lekeler var. Yaklaşık bir bit/pire büyüklüğünde. Bunlardan nasıl kurtulabilirim? Ayrıca Istanbul’da kar yağan iki dönemde de begonvili içeriye aldım ve delice yeşil yaprak çıkarttı. Üç hafta önce hava düzelince tekrar balkona koydum ve neredeyse tüm yapraklarını döktü. Hala tam kendine gelemedi gibi. Eski dalları budasam daha iyi olur mu? Kimisi kurumuş gibi görünüyor.
    ***
    Bir sıcak bir soğuk olunca, özellikle sıcak yerden sonra soğuk yere çıkarınca toprağın kimyasal dengeleri kökleri yakıp çürütücü etki yapar. Bu sırada toprak kupkuru olması lazım. Değilse toprak kupkuru olana kadar sıcak yerde tutmalısınız. Yani çürümüş, ölmüş olabilir. Zamanla belli olur. Yapraklardaki siyah lekeler böcek dışkıları olabilir. Bir tür kabuklu bit de olabilir. Çaresi ilaçlamak. Ama zaten ölmüş gibi bir şey. Eğer yaşıyorsa yeni çıkaracağı yapraklarda yine olursa ilaçlarsınız.

  19. Mami, Balıkesir dedi ki:

    Begonvilim sarmaşık 2 yıllık. 10 gün önce çok güzel çiçekler verdi. pencere kenarı ve güneşi alan bir yere koydum. 4 gün önce suladım ama şuan çiçeklerini dökülüyor. neden olmuş olabilir? Çok sıcak olmasın diye hafta sonu pencere kenarından biraz içeri aldım. Yerini mi beğenmedi anlamadım. Ne yapmamı önerirsiniz?
    ***
    Begonvili güneşten sıcaktan koruyorsunuz öyle mi? Bozulmasındaki tek sebep budur. 45C derece sıcak havada bütün gün yakıcı güneş altında şahane güzel gelişiyor ve çiçekleri haftalarca gayet canlı duruyor. Siz baharın serin günlerinde güneşten ve soğuk sayılan az biraz sıcaktan korumaya çalışıyorsunuz.

  20. Nur, Datça dedi ki:

    Begonvilim 20 yıl oldu. Dublex evin çatısına kadar çıkmış durumda çok gür ve beyaz çiçekli. Geçen sene etrafı rulo çim yapıldı ve çim kurtlarına karşı bahçıvan 2-3 kere ilaç yaptı. 20 yıldır ilk defa begonvilim bugüne dek sıfır yaprak ve kuru görünüyor. Kurtulur mu?
    ***
    Eğer ilaçlar kökleri zehirlemişse tamamen ölmüştür. Belki de kışın soğuklardan etkilenmiştir. Bazı begonvil çeşitleri sıfır derece soğuğu bile, eğer kış boyunca birkaç defa tekrarlanırsa kaldıramıyor. Bu durumda sadece toprak dışı kısımları ölür. Benim bahçemde hassas bir çeşidi 8 yılda üç defa bu şekilde sıfırlandı. Sonuncusu bu kış. Şu an kupkuru durumda. Dipten kesmek gerekiyor. Mayıs sonunda veya haziran başında toprak altından çok güçlü bir filiz çıkar ve müthiş bir hızla büyümeye başlar. Dipten kestirin. Zehirlenip ölmemişse yeniden gelişecektir.

  21. Soner, Kocaeli dedi ki:

    Begonvilim sarmaşık tip 2.5 m. 3 yıldır bende. balkonumun dışında duruyor. İlk iki kış eve aldım sorun olmadı. Bu kış balkonun korunaklı bir yerine aldım. İnternetten aldığım bitki koruyucu ile güzelce sardım. Saksının etrafını da yapışkanlı 2.5cm kalınlığında özel bir izolasyon tabakası ile kapladım. Bugün 1 mayıs begonvilim hala kupkuru. Ne yapmamı önerirsiniz?
    ***
    Dalları dipten kesin. Kökleri donup ölmediyse en geç haziran ortasına kadar kuvvetli bir dal çıkarır ve hızlıca büyür. Sarmaşık tipi vesaire bu şekilde özelliklerini anlayamazsınız. Benim bahçemde birbirinin aynısı gelişen iki sarmaşık tip begonvil var. Biri klasik büyük ada begonyası, kışın hafif don olaylarına dayanıklı. Diğeri -1C derecede bile tüm dalları kuruyor. Didim’de 8 yılda üç defa toprak dışı tüm dalları korudu. Sonuncusu bu yıl. Bahçede yeri dikili olduğu için kökleri sağ kalıyor ve yaza doğru yeniden sıfırdan gelişmeye başlıyor.

  22. Tuğba, İstanbul dedi ki:

    Sera gibi çok büyük camekan balkonumda 4 yıldır begonvil bakıyorum. Burayı çok sevdi hep yapraklı ve çiçekli kaldı. Geçen yaz ben tatildeyken su vermeyi unutmuşlar. Hava çok sıcaktı tabi yaprakları kurumuştu. İlk defa bu kış seyrek yaprak verdi dal olarak geçirdi kışı. Şimdi minik yavru yaprak vermeye başladı üst dallar çiçeklendi ancak bazı dallarında hala hiç bir hareket yok. Şu an için ne yapmam gerek? Yaprak vermeyen dalları beklemeli miyim yoksa budamalı mıyım? Hiç saksı değiştirmedim. Çok büyük. 4 yıl oldu ne yapmalıyım?
    ***
    Geçen yaz susuzlukta muhtemelen köklerinde kısmi kurumalar olmuştur. Şimdi cansız dallarını budamanız lazım. Saksı değiştirirken önce uygun toprak hazırlayın. Sonra saksısından kalıp gibi çıkarın. Köklerini toprağından hiç arındırmamanız lazım. Sadece en kenarlardan ve en alttan biraz toprak azaltın. Kökleri dış katman olarak fazla çoğalmışsa onları da hafifçe budayın ama köklerin dörtte üçü toprağa bağlı olarak kalmalıdır. Sonra yeni toprak ilavesiyle tekrar aynı saksıya yerleştirin.

  23. Müesser, İstanbul dedi ki:

    Geçen 2 yaşında yıl 2 buçuk metre boyunda olan begonvil aldım. Çok güzeldi hiç bir sıkıntı yaşamadım ama şu an hiç uyanmadı. Bir filiz bile vermiyor. Bazı dalları kupkuru bazıları pembemsi. Kırdığımda içi tam yeşil değil ama ıslak sarı gibi. Hiç yerini değiştirmedim. Kardan etkilenmiş olabilir mi?
    ***
    Elbette etkilenmiş, hatta tamamıyla ölmüştür. Bazen, şansınız varsa, kök kısmı sağ kalıyor ve haziran başında yeni dal uzatıyor. Şimdi dallarını tam dipten kesin ve açık havada saatlerce güneş alacağı bir yerde bekletin. Susuz bırakmayın.

  24. İsimsiz dedi ki:

    Begonvilimin toprağını değiştirecem fakat çiçekçi gübreli toprak ve bir de torflu toprak verdi. Hala güvenip değiştirmedim. Hangisini kullanayım? Saksısı plastik mi toprak saksı mı olsa iyi olur?
    ***
    Plastik saksı uygundur. Begonvillerde toprak değiştirme yapılmaz. Çünkü genellikle feci şekilde bozulup kurumaya başlıyorlar. Saksısı küçük geliyorsa köklerini topraktan hiçbir şekilde ayırmadan kalıp gibi çıkarmalı ve daha büyük saksıya gereken miktarda toprak ilavesi ile yerleştirmelisiniz. Aldığınız topraklara gelince, ikisini karıştırıp kullanın.

  25. Esma, Senegal dedi ki:

    12 ay sıcak olan, hava sıcaklığının 20 derecenin altına hiç düşmediği yazın da 40’a kadar çıktığı bir ülke (Senegal) yaşıyorum. Burada begonviller tüm yıl çiçekli. Balkonuma büyük saksılarda begonvil aldım. Aldığımda çiçekleri çoktu ancak aldığım satıcı ilk 10 gün her gün bolca sulamamı ve bu süre sonrasında haftada 1 sulamaya geçmemi söyledi. 10 gün sonra neredeyse tüm çiçekler döküldü. Okuduğum kadarıyla çok sulama çiçek dökmesine neden oluyor. Şimdi 1 haftadır sulamıyorum ama hala dökülme devam ediyor. Yapraklı yeşil ve canlı. Balkonum sadece ufak bir kısmı direkt güneş alıyor onun dışında hep gölgede ama hava daima sıcak. Çiçek açtırmak için ne yapmam gerekli? Doğrudan güneş almazsa çiçek açmaz mı?
    ***
    Çiçekçi niçin öyle tavsiyede bulunmuş anlamadım. Tam tersine yer yadırgaması problemlerine karşı bir süre susuz bırakmak daha iyidir. Üstelik siz güneşe alışık bitkileri gölgede tutmuş ve sürekli sulamışsınız. Hava ne kadar sıcak olursa ve gün içinde ne kadar uzun süre güneş alırsa o kadar iyidir. 40C veya 45C derece sıcakta sürekli güneş altında kalması begonvil için bahar havası gibidir. Boş yere gölgede tutmayın. Güneşli yer mümkün değilse açık havada yine de çiçek açar. Şimdi yeni yerine alışması için zamana ihtiyacı var. Toprakta çok önemli derecede kuruma olmadıkça sulamayın. Bunun haftada bir gibi ölçüsü yok. Ölçü toprağın ne kadar sürede kuruduğudur.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.

Lütfen sorunuzu konu ile ilgili sayfaya yazmaya gayret edin.

Sorunuzu/Yorumunuzu yazın:

Sorunuz cevabımla birlikte 1 veya birkaç saat içinde burada görünür olacaktır. Lütfen ara sıra kontrol edin.