Japon gülü, Hibiscus rosa-sinensis

Malvaceae (Ebegümecigiller) familyasından Hibiscus cinsine ait Japon gülü güneşi ve sıcağı sever. Anavatanı Güney-doğu Asya’dır. Aşırı sıcak iklimlere çok uygun, büyük çalı formunda ve küçük ağaç formunda gelişen bir süs bitkisidir.

Bazı özellikleri

İrice ve parlak koyu yeşil yapraklarıyla bile Japon gülü oldukça güzeldir. En çok parlak kırmızı çiçek açan çeşidini tanırız. Ama farklı renklerde, yalınkat ve katmerli çiçek açan pekçok kültivarı geliştirilmiştir. Tümü Hibiscus rosa-sinensis türündendir ve kışın çok fazla soğuktan zarar görmedikçe yapraklarını dökmezler.

Gelişim

Güneşi ve sıcağı sever. Doğal özelliği her yerinden dallanıp budaklanarak dalların yukarıya dik uzamasıdır. 4- 5 metre civarlarında uzar. Aslında büyük çalı formunda gelişiyor ama özel budamalarla tek gövdeli ve istenen boyda küçük bir ağaç formu kazandırabilirsiniz. Japon gülünün bodur denen kültivarları ise çoğunlukla dallarını dimdik yukarı değil çevreye uzatarak gelişirler. Pek de bodur sayılmazlar. Bunlar saksıda küçük yapılı tutmaya daha elverişlidir.

Çiçek açma özelliği

Ne kadar güneş alırsa çiçek açması da o denli verimli olur. Gölge yerlerde çiçek seyrek olur veya hiç çiçek açmaz. Tam tropikal özellikli olduğundan dolayı gece – gündüz sürelerinin uzayıp kısalmasından hiç etkilenmeden yılın her zamanı çiçek açar. Yeter ki kış boyunca sıcak ve güneşli bir yerde bulunsun. Fakat Japon gülünün çiçekleri sadece bir günlüktür.

Japon gülü – Hibiscus rosa-sinensis

Kış soğuklarına dayanıklılığı

Kültivarılarının kış soğuklarına dayanıklılığı farklı farklıdır. Genel olarak, sıfır ve sıfırın altında bir iki derece soğuğu yapraklarını ve en taze dallarını kaybederek atlatır. -4C ve daha fazla soğukta daha fazla zarar görür. Kültivar özelliğine göre ya dalların çoğunu kaybeder ya da dibe kadar kurur. Yaza doğru kökten yeni filizler çıkarıp hızlıca gelişir. -6C derece ve daha fazla soğuk eğer bir gün gibi uzun sürerse tamamıyla ölme riski yüksektir. -12C dereceye kadar dayanan kültivarları veya hibritleri hariç.

Akdeniz kıyı kesimlerinde 4-5 metre kadar uzayan ağaç şeklinde gelişir. Kışın hava şartlarının gidişine göre yapraklarını döker ya da gelişime devam ederek az da olsa çiçek açmaya devam eder.

Japon gülü evlerde güneşli pencere önünde yetişmeye uygundur. Ara sıra budamak, küçültmek gerekir.

Japon gülü yetiştirme, bakım

Japon gülü sıcağı ve güneşi çok sevse de kökleri tam tersi serin toprak sever. Bu yüzden dip çevresini toprağa iyi gölge sağlayacak kısa boylu yer örtücülerle kaplamada yarar var. Eğer saksıda ve yaz boyunca evde değil güneşli ve sıcak bir terasta tutarak yetiştireceseniz saksısı ona göre olmak zorunda. Yani bu durumda koskocaman saksı kullanın ki köklere fazla sıcak ulaşmasın. Ve yaz boyunca dışarıda tuttuğunu sürece saksıda toprak yüzeyini ağaç kabuklarıyla iyice örtün.

Sulama

Gelişim zamanında sık sık, ama toprak üst yüzey kurudukça sulayın. Kış boyunca toprak fazlaca kuruma gösterdikçe sulayın. Kışın evde çiçek açmaya devam eden Japon gülünüzü oda sıcaklığından daha soğuk su ile sulamamaya dikkat edin.

 

Toprak

Japon gülü doğal ve organik besleyiciliği iyi olan toprakları sever. Sürekli ev içinde yetişenlere torf toprak uygundur. Açık balkon – teras saksılarında ise iyi bir arazi toprağı + torf toprak + az bir miktar dere kumu ve az biraz da yanmış koyun gübresi karışımı yapın.

Budama

Kış sonunda nasıl bir tarz istiyorsanız o şekilde hiç çekinmeden budayın. Yaz boyunca da o tarzın bozulmaması için gereken ufak tefek budamaları yapabilirsiniz. Saksıda evde yetişen japon gülü ise kış ortasından kış sonuna kadar, ortalama bir aylık bir dinlendirmeden sonra ciddi bir budama ister. Tüm dalları yarı yarıya kısaltmalısınız.

Saksıda yetişenler Japon gülü kök budaması da ister. Mart sonunda veya nisan başında önce toprağın biraz kurumasını bekleyin. Sonra sökün. Kökleri topraktan arındırın. İç içe geçmiş yumaklanmış kökleri çözmeye çalışın. Sağlıksız kökleri kesin. Fazla uzun köklerin de bazılarını kesebilirsiniz. Japon gülünün kök budamasında mevcut köklerin en fazla üçte birini kesin. Daha fazlasını kesmeyin. Ve aynı anda mutlaka dallarda da budama yapmanız şart.

Çoğaltma

Japon gülünü dallarından köklendirip çoğaltmada aşağıdaki her iki usul için en iyi zaman haziran – temmuz arasıdır.

1- İyice olgunlaşmış ama yeşilliğini kaybetmemiş tepe çeliği (10 – 15 cm kadar) alarak ⇒ suda köklendirebilirsiniz. Köklerin çıkması bir ay sürebilir. Kökler 5cm’yi geçince saksıya dikin. İlkin mutlaka köklendirme toprağı kullanın ki emekleriniz boşa gitmesin.

2- Daha fazla odunlaşmış genç ve yapraklı dallardan ⇒ yarı olgun dal çeliği yöntemiyle çoğaltabilirsiniz.

Bazı kültivar ve hibrit Japon gülleri yukarıdaki usullerle kolay kolay köklenmez. Veya köklenmeleri asla mümkün olmaz. Bunları mecburen aşı ile çoğaltacaksınız. Kalem aşısı, yarma aşı, göz aşısı ve kabuk altına iliştirme ince kalem aşısı her teknik uygundur. Aşıyı klasik Japon gülü fidanlarına yapacaksınız.

Problemleri

Japon güllerinin yaprak sararmalarında ilk akla gelen şey toprağının besleyiciliğinin kalmamasıdır. Bu konuda kusur yok ise diğer bir sebep köklerdeki rahatsızlıktan ileri gelebilir. Ya sıcak aylarda kökler sıcağa iyi algılayacak kadar uygunsuz topraktadır ya da hiç gerekmediği halde sürekli sırıl sıklam ıslak toprakta kökler rahatsız oluyordur. Bir diğer sebep havanın fazlaca serin olması yani üşümesidir.

Bitlenme bu türlerde sık karşılaşılan bir problemdir. Ev ortamlarında Japon güllerine sadece akar türlerinden örümcek bitler musallat olur. Çaresi ve önlemi ayda birkaç defa banyoya götürüp duşun altında yaprakların altını da üstünü de güzelce yıkamaktır. Bahçelerde ise gül bitlerine benzeyen bitler musallat oluyor. Bunlar için bit görmeseniz bile ara sıra ilaçlama yapmalısınız.

Tomurcuk dökülmeleri ise ısı şartlarındaki ani değişimden ileri gelir. Ayrıca sonbaharda havalar iyice serinlediğinde ev içi hava soğuk hava cereyanı japon gülünün tomurcuk dökmesine sebep olur. Evlerde bitlenmelere karşı önlem alınmazsa bitler ciddi zarar verir ve tomurcukların dökülmesine de sebep olurlar.

* * *

Hibiscus rosa-sinensis, Japon gülü bitkisinin özellikleri, yetiştirilmesi, bakımı, çoğaltılması ve sorunları hakkında gerekli bilgiler yukarıda verilmiştir. Daha ayrıntılı bilgilere ihtiyacınız varsa lütfen bildirin.

'Japon gülü, Hibiscus rosa-sinensis' hakkında sorular, açıklamalar

  1. İrem, İzmir dedi ki:

    Üç hafta önce seradan tomurcuklu bir japon gülü aldım. Öğleden sonra üçten akşam güneş batana kadar güneş alıyor. Bugün tomurcuklarını dökmeye başladı. Seradaki hanım oradaki toprak ile saksıya dikti. Ne yapabilirim?
    ***
    Eğer yapraklarda sorun olmadıysa korkulacak bir şey yok. Kökler serada sıcağa alışmış ve aniden bolca toprakla yeni bir saksıya geçirilince ve sera gibi sıcak olamayan bir yere götürülünce biraz şoka uğramıştır. Zamanla yeni şartlarına alışacaktır. Eğer ev içinde hiç hava akımları olmayan bir köşede tutuyorsanız havasız yerleri sevmez. Dikkatli olun.

  2. İrem, İzmir dedi ki:

    Merhaba, japon güllerimin tomurcuklarının dökülmesi ile ilgili daha önce soru sormuştum. Şu an dökülme durdu, çiçekler açmaya başladı. Çok güzel büyüyor. Fakat şimdi de aşırı böceklenme sorunu yaşıyorum. inanılmaz derecede daha iğne kadar tomurcuğun içinde bile en az 5 6 tane, daha büyüklerinde sayamadığım kadar böcek oldu. Genelde beyaz renki, küçük bit kadarlar. Çiçeğimi balkonda büyütüyorum. Yanındaki diğer bitkilerde böceklenme yok. Başa çıkabilmem için bir tavsiyeniz var mı?
    ***
    Onlar yaprak bitleri. İlaçlamak gerekir ama öncelikle hemen acilen makyaj fırçası gibi bir şeyle süpürüp çoğunu yok etmeye çalışın. Daha sonra ilaç araştırın. Şurada yardımcı bilgiler var: Bitki bitleri

  3. İpek, İstanbul dedi ki:

    Yaz başı sarı renkli minicik bir japon gülü aldım. Yerini de çok sevdi bir sürü çiçek açtı. Ancak havalar soğuyunca içeri aldım. Balkondan salon camımın önüne koydum. Sonra yavaş yavaş aşağıdan yukarıya yaprakları sararıp dökülmeye başladı. Şu an en ucundan yeni yeni bir sürü yaprak çıkartıyor ama aşağısı hep döküldü. Geçenlerde sularken toprağında iğne başı kadar minik beyaz böcekler gördüm. Dökülmesinin sebebi bu olabilir mi? Saksısının toprağını mı değiştirmeliyim?
    ***
    Onlar toprak bitleri ve hiçbir zararları yok. Yaprak dökmesinin iki sebebi var: Biri soğuk yüzünden. Diğeri ani yer değişikliğinde yeni yerinin ısısının farklı olması yüzünden. Kışın içeri alacağınız bitkileri mutlaka en geç eylül sonunda içeriye alın. Serin havaya adapte olmaya başlamasınlar. Yoksa havalar iyice soğuduğunda içeri alınınca bozuluyorlar. Şimdi yeni gelişimler varsa durumu çok iyi demektir. sakın toprağını değiştirmeye kalkışmayın. Büsbütün mahvolur gider.

  4. Yalçın, İzmir dedi ki:

    Japon gülü kaç derece soğuğa dayanır? Havanın -2C dereceye kadar düşeceği söyleniyor. Üstünü örtmek yeter mi?
    ***
    Yazı içinde kışın en fazla kaç derece soğuğa dayanıklı olduğu yazılı. Yine de güvenmeyin çünkü saksıda olunca hiçbir şeyin garantisi yok. Bu ölçüler bahçede zemin toprağa dikili olanlar için geçerlidir.

  5. İsimsiz dedi ki:

    Japon gülümün boyu tek dal halinde 1 metreyi geçti. Dallanması için ne yapmalıyım?
    ***
    Daha fazla güneş alması lazım. Japon gülünün bodur olan ve olmayan çeşitleri hangisi olursa olsun sürekli yanlardan filizler verip dururlar. Sizin bir hatanız olduğu kesin. Ya toprağı iyi değil ya da yeri.

  6. Serap, Bodrum dedi ki:

    Bahçede güneş gören yerde üç adet Japon gülüm var. Üçü de 1.5 metreyi geçti, odunsulaştı. Yapraklar küçüldü ve çok az çiçek açıyor. Ne yapmalıyım?
    ***
    Kışın böyle olur. Normalde soğukta gelişecek bir bitki değil. Hatta bazı kışlar buralarda biraz daha soğuk olursa tüm yapraklarını ve ince körpe dallarını kaybeder. Bu yıl tehlikeye atlattılar. Mart ayında istediğiniz gibi budayın. Daha güçlü dallar uzatacaktır. Budamazsanız bir şey farketmez. Havalar ısınınca yine gürce dallanmaya devam eder.

  7. Ümit, İzmir dedi ki:

    Katlı japon gülüm güneşli kapalı balkonda kışın bile çiçek açtı ama şimdi yapraklarını döktü. Solucan gübresi verdim. Kuruyacak diye korkuyorum.
    ***
    Evet solucan gübresi kesin öldürücü unsur. Eğer geç kalmadıysanız henüz iş işten geçmediyse şu sayfadaki 2. çözüm yolunu acilen uygulayın: Toprakta köklerin yanması, zehirlenmesi, kök çürümesi

  8. Levent, Gaziantep dedi ki:

    Rüzgar alan yerde japon gülü olabilir mi?
    ***
    Evet olur.

  9. Gamze, İstanbul dedi ki:

    japon gülüm 2 yıl oldu alalı. Güzel acıyor ama boyu hiç uzamıyor. Yarım metre boyu var. Kökten üç dal cinsi mi böyle anlamadım.
    ***
    Bodur japon gülü bile epeyce gür, kuvvetli büyür. Sizinki anlaşılan bazı eksiklere maruz kalıyor. Daha büyük saksıya aktarın. Daha güneşli ve daha havadar yerde tutun.

  10. Fatoş, Ankara dedi ki:

    Hibiskus denildiği için çiceginin çayı içilebilir mi?
    ***
    Bu konuda bilgim yok.

  11. Ebru, İzmir dedi ki:

    Japon gülüm kıştan çıktı. Tamamen yapraksız. Dal uçlarından azıcık kestim. Yeşil, taze kokuyor. Kurumamış ama hala uyanmadı. İlk kışını geçirdi. Yazın dikmiştim. Geç mi uyanır acaba bu cinsler?
    ***
    Bunlar uyumak bilmez ki uyansın. Didim’de bahçemde kış boyu soğuğa rağmen hep filizlenme gayreti içindeydi. Şimdi hızlı bir şekilde dallar uzatmakta. Anlaşılan sizinki kışın çok fazla üşümüş. Güneşli bir yerde tutun. Gelecek yıl kışın aynı yerde tutmasanız iyi olur. Tam güney cephe uygundur. Veya mecburen ev içinde güneşli pencere önünde tutacaksınız.

  12. Ankara, Dilara dedi ki:

    Japon gülüm kışın içeride güneş gören yerdeydi. Fakat kupkuru ağaç kaldı. Birkaç dalın kenarından yeşiller görünüyor.
    ***
    Eğer öyleyse yeniden filizleniyor demektir. Güneşli ve çok fazla havadar bir yerde tutmanız lazım. Yaprak bitlerine karşı her an tetikte olun. En büyük düşmanıdır.

  13. Selen, Hatay dedi ki:

    Japon gülüm çok güzel yemyeşil ve gürdü. Son 1-2 haftadır yaprakları sararıp dökülmeye başladı. Hâlâ çiçek açıyor fakat yaprakları dökülmekten seyrekleşti. Sebebi ne olabilir? Ne yapmalıyım?
    ***
    Saksıda mı bahçeye mi ekili, saksıda ise evde mi dışarıda mı tutuyorsunuz bilgi vermemişsiniz. Bu durumda neden olabilir diye anlayamam. Çevremde çok yerde daima bahçeye dikili olarak görüyorum. Benim bahçemde de var. Sulamaktan başka hiçbir özel bakım yapmadığım halde ve toprağı çok ağır killi olduğu halde ve üstelik fena halde unlu bit istilasına uğramış olduğu halde bugünlerde yapraklar yemyeşil. Çiçek açmaya devam ediyor. Komşularımın bahçelerinde de herhangi bir yaprak sararması görmedim. Çok sıkça ve yemyeşil yapraklı haldeler. Sizinki bahçeye dikili ise muhtemelen sulamıyorsunuzdur. Saksıda ise toprağı felaket kötü olmuştur. Veya içeride kapalı yerde tutuyorsanız yapraklarına iç mekanlarda örümcek bit parazitleri dananır. Bitkiyi yapraksız bırakırlar.

  14. Ahmet, Şanlıurfa dedi ki:

    Japon gülü urfanın yaklaşık 50 derecelik sıcağına dayanır mı?
    ***
    Çok şiddetli yaz sıcaklarına ve şiddetle yakıcı olan güneş altında saatlerce kalmaya tam uyumludur. Fakat saksıda olunca işler değişir. Yukarıda saksıda japon gülü için yapılması gerekenler yazılı.

  15. Duygu, Kocaeli dedi ki:

    Evin içinde yetiştirdiğim küçük saksıda küçük Japon gülümün çok güzel tomurcukları oldu. Ancak hepsi de beyaz renkte böcekli. Ne yapmalıyım?
    ***
    Sirkeli pamuk ile tek tek silip yok edin.

  16. İpek, Ankara dedi ki:

    Japon gülüm gayet sağlıklı ama yapraklarında yapışkan bir sıvı var. Dokundum yapışkan tutkal gibi. İnceledim bir şey göremedim. Soğuktan etkilenmesin diye eve aldım. Sorun neden kaynaklanır? Diğer çiçeklerime zarı dokunur mu?
    ***
    Kesinlikle yaprak bitlerinin etkisi. Görmediğinizden eminseniz o halde örümcek bit vardır. Ayrıntılı bilgi şurada: https://azbitki.com/bitler#btb


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.

Lütfen sorunuzu konu ile ilgili sayfaya yazmaya gayret edin.

Sorunuzu/Yorumunuzu yazın:

Sorunuz cevabımla birlikte 1 veya birkaç saat içinde burada görünür olacaktır. Lütfen ara sıra kontrol edin.