Light Sussex tavukları

Başlıca önemi iyi yumurtacı olmalarıdır. Light Sussex’ler başta hem eti hem yumurtası için makbul tavuklardanmış. Ama son 50 yılda etlik özellikleri pek kalmamış.

Görünüşleri: Kuyruk pek uzun değil. İbik düz olup horozlarda uzun, tavuklarda kısadır. Kuyruklar siyah.. Kafa beyaz, buyun çevresi beyaz üstüne siyah kırçıllıdır. Kanat uçları siyahtır. Bu bölgelerin dışında tüyler tam beyaz olur. Bacaklar ve ayaklar tüysüzdür. Gaga kısa, kıvrık.. Tüyler normal tavuk tüyü şeklinde olup Türkçede hav denen incecik tüyler bulunmaz.

Light Sussex horozu ve tavukları

Davranış: Atak, hareketli, insanlara karşı uysal, doğal yaşama -yabani hayata çok uyumludurlar. Diğer tavuklarla da iyi geçinirler. Hırçınlıkları huysuzlukları pek yoktur.

Tarihçesi: Sussex tavukları İngiltere’de yüzyıllardır bilinen, birkaç renk çeşitleri olan bir tavuk ırkıdır. Light Sussex ise o çeşitlerden biridir. 1800’lü yıllarda tavuk meraklıları özel melezleme çalışmalarıyla kalıcı bir ırk olarak ortaya çıkarmıştır. Melezlemelerde Brahma’ların da kullanıldığı söyleniyor. Değerinin bilinip korunmaya alınması ve dünyaya tanıtılması 1903 yılında Light Sussex derneğinin kurulması sayesinde olmuştur. Fakat yumurta tavukçuluğu hırsı yüzünden günümüze kadar Light Sussex türünün etlik nesil hatları tükenmiştir. Şimdi son yıllarda eskisi gibi hem etlik hem yumurtalık nesil hatları yakalanmaya çalışılıyor. Yeni nesillerin büyümeleri dikkatle inceleniyor, piliçken iyi etlenenler ayrılıyor ve damızlık olarak kullanılıyor.

Etlik olabilme özelliğine göre henüz piliçken, en geç beş ayda horozlar 4 kg, tavuklar 3 kg olmalıdır.

Son 50 yıl içinde Light Sussex nesillerindeki etlik özellik pek kalmamış. Ergin hale gelinceye kadar neredeyse kemik ve tüylerden ibarettirler. Sonra toplarlar. Böyle olunca da “piliç” eti için işe yaramazlar. Sadece olgun tavuk eti için belki iyidirler.

Kuluçka kabiliyeti: Kesin bir şey söylenemez. Nesil hatlarına göre değişir. Yılda bir, iki yılda bir zar zor gurk olanları da var yılda birkaç kez gurk olanları da var. Eğer gurk olup civciv çıkarırlarsa civcivlere iyi anne olurlar.

Yumurta verimlilikleri: Hiçbir suni ışıklandırma olmadan, tamamen doğal mevsimlere göre yetiştirildiğinde yılda 180 – 200 civarında yumurtlarlar. Yani gündüzlerin çok kısa olduğu kış aylarında yumurtadan kesilmezler.. Ayrıca Light Sussex tavukları Rhode Island Red horozlarıyla çiftleştirilerek daha dayanıklı yumurta hibritlerinin yetiştirilmesinde kullanılır. Golden comet benzeri yumurta tavukları oluşturulur (bu usul günümüzde sadece hobi amaçlı ya da ev ve köy hayatı tavukçuluğunda devam ettirilir).

Önemi: Hibrit yumurta tavukların yumurta verimlilikleri tek nesildedir. Ama Light Sussex onlar gibi değildir. Nesilden nesile özellikleri devam eder. Bu yüzden onlardan çok daha değerlidirler. Ama değeri endüstride değil. Ev bahçesi ve köy hayatı tavukçuluğunda önemli ve değerlidir.

Nesilden nesile devam ettirmek için dikkat edilmesi gerekenler:
Light Sussex insanların uğraşmaları sonucu ortaya çıkarılmış bir ırktır. Yani genlerinde karışıklık var. Bu demek oluyor ki bunlar beyaz Ligorinler gibi kusursuz devam edemez. Her nesil için dikkatle seçilen damızlıklar kullanılmalıdır.

Her nesilde yumurta verimliliği kalitesi ve etlik özellikte olmaları farklı olabilir. Bundan dolayı Light Sussex tavuklarınızı yıllarca iyi takip edip hangi tiplerin daha iyi olduklarını tespit etmeniz ve onların özelliklerini standart olarak kabul etmeniz gerekir. Kanat uzun tüylerinin uç renklerinden boyundaki kırçılların yapısına, ayak renginden ibik şekline, hatta yüz göz şekillerine kadar her şeye dikkat etmek gerekiyor.

Kesin ve katı kurallara göre standartlar belirlenip damızlıklar ona göre seçilmelidir. Aksi takdirde sizden yumurta verimi yüksek diye Light Sussex civcivleri alanlar büyük bir hayal kırıklığına uğrayabilir. Standartları daha iyi belirleyebilmek için İngilizcce bilmeniz ve İngilteredeki ilgili web sitelerine üye olmanız gerekir. Üyelik sayesinde birçok özel bilgileri öğrenebilirsiniz. Yoksa beş on yıl iyi gözlemleyerek, yeni nesiller üzerinde çalışarak kendiniz standartlar beliryeceksiniz.

İngiltere’de gerçek Light Sussex oldukları halde iskelet  yapısı ve siyah beyaz kırçıllı tüyler yapısı itibarıyle birbirinden biraz farklı nesil hatları özenle korunarak devam ettiriliyor. O çeşitler yetiştiricilerinin adıyla tavuk derneklerinde tanınıyor. Her yıl sergiler yapılır. Standartlara en uygun ve en sağlıklı tavukları yetiştirenlere ödüller verilir.

Sussex’lerin Ligth’ten başka Silver (gümüş) ve Speckled (benekli) çeşitleri de çok tutulur. Silver siyah – gümüş renk karışık kırçıllı tüylere sahiptir. Horozlarında gümüş renk ağırlıklıdır. Speckled ise koyu kahverengi üzerine açık renk benekli tüylüdür. Tavukları daha çok benekli, horozları daha az beneklidir.

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Tavuk Civciv Kuluçka

Etiketler:



Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.


(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)