Tropaeolum majus, Latin çiçeği

Bahçe ve balkonlarda mevsimlik olarak yetiştirilen latin çiçeği serin iklim olan bölgelere daha uygundur. Sıcak memleketlerde sadece ilkbahar boyunca, diğer yerlerde sonbahara kadar çiçek açar dururlar.

Tropaeolum majus (Latin çiçeği) birkaç Tropaeolum türü arasında hibritleşmeyle ortaya çıkmış (olduğu düşünülüyor) ama gerçek bir tür kabul edilir. Tropaeolaceae familyasındandır. Anavatanı Güney Amerika’nın batısında And Dağları boyunca Bolivya ve Kolombiya arası civarlarıdır.

Özellikleri

Latin çiçeğinin sarı, turuncu, kırmızı renklerde ve bu renklerin ara tonlarında, ayrıca karışık (ebruli, desenli) çiçekler açan birçok kültivarı geliştirilmiştir. Bütün bunlar 30cm boylarında bodur ve 2,5m kadar uzayabilen tırmanıcı olmak üzere başlıca iki gruba ayrılır. Yaprakları düzensiz yuvarlaktır. İrilikleri ise güneşin süresine ve şiddetine göre farklı olur. Az güneşte daha büyük olurlar.

Latin çiçeği (Tropaeolum majus)

Latin çiçeği (Tropaeolum majus)

Genellikle mevsimlik olarak yetiştirilen latin çiçeği eğer kışın don olaylarına maruz kalmazsa bir iki yıl yaşar. Ayrıca hem uzun ömürlü hem don olaylarına dayanıklı kültivar veya hibritleri de var (‘Wina’ kültivarı -20C dereceye kadar dayanabiliyor).

Yaz mevsimi fazla sıcak geçmeyen yerlerde latin çiçekleri ilkbahar – sonbahar arası devamlı çiçek açarlar. Buralarda latin çiçeği yer örtücü olarak kullanılabilir. Güney sahil kesimlerinde ise tohumları mümkün mertebe erkenden, şubat ortası – mart ortası döneminde ekilmelidir. Böylece yaz sıcakları bastırana kadar ilkbahar boyunca (3 ay kadar) kesintisiz çiçeklendirebilirsiniz. Yazın kuruyabilirler. Ya da bir hayli kötüleşip sonbaharda canlanırlar.

Bahçelerde ikliminizin özellikleride hesaba katarak uygun gördüğünüz şekilde yetiştirebilirsiniz. Köşelere, kenarlara, kayalıklı tasarımlara uygundur. Saksılarda diğer yarı sarkıcı türler ile aranjmanlı yetiştirebilirsiniz. Lale, sümbül, nergis, çiğdem vb ilkbaharda erkenden çiçeklenen ve kısa sürede çiçeksiz kalan ama soğanlarının olgunlaşmasının beklenmesi gerektiği için hemen sökülmeyen soğanlı bitkileri yetiştirdiğiniz yerlere ilkbaharda onların aralarına latin çiçeği tohumları ekebilirsiniz. Böylece onların git gide sararıp kötüleşen yapraklarını gizlerler.

Hıyar bitkilerine dadanan çeşitli parazitleri uzaklaştırıcı etkisi olduğu için hıyar fideleri ile beraber latin çiçeği de yetiştirilir.

Her parçası yenilebilir. Çiçekleri gözler için son derece faydalıdır. Çiçekleri salatalarda, yaprakları çorbalarda kullanılır.

Yetiştirilmesi, bakımı

Latin çiçeği güneşli yerlerde yetiştirilir. Sıcak memleketlerde yarı güneşli (özellikle sabah güneşi alan) yerlerde yetiştirilmesi tavsiye edilir. Verimliliği düşük topraklarda yetiştirilmeli ve gübre verilmemelidir. Yoksa çiçek açmaktan ziyade dallanmaya ve bol bol yapraklanmaya ağırlık verir. İyice güçlenen fideler susuzluğa çok iyi dayanırlar.

Saksıda yetiştiriyorsanız fazla susuz bırakmayın. Toprak çok güçsüz ise hafif dozajlarda bitki besini verebilirsiniz.

Tohumları ilkbaharda son don olayı riski kalkar kalkmaz ekilmelidir. Mesela İstanbul’da nisanın ilk günlerinde, Bodrum civarlarında şubat ortasından itibaren tohumlar ekilmelidir. Latin çiçeği tohumlarını direkt kalıcı yerlerine ekmelisiniz. Çünkü fidelerinin şaşırtılmasına uygun değildir. Tohumları tek tek 35cm aralıklarla en fazla 1cm derine gömüp sulayın. Eğer tohum paketinde talimatlar varsa ona göre mesafeyi belirleyin (çünkü bazı kültivarlar iyi serpilmez ve 20cm aralık iyidir ama bazılar tek başına 60cm yer kaplayabilir). Birkaç günde çimlenip büyümeye başlarlar.

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Bahçe / Balkon Süs Bitkileri

Etiketler: | |


'Tropaeolum majus, Latin çiçeği' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Mustafa, Konya dedi ki:

    Latin çiçeğini nereden temin edebilirim? Ülkemizde nerelerde en çok yetişir?
    ***
    Mevsimlik olarak tohumdan yetiştirilir. Her yerde tohumları satılır. İlkbaharı bekleyin o zaman arayın.

  2. Öznur, Kocaeli dedi ki:

    Latin çiçeği kırılırsa ölür mü?
    ***
    Ölmez. Yeniden filizlenip dallanır.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.


(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)