Zamioculcas zamiifolia (zeze çiçeği)

Zeze çiçeği içmekân süs bitkisi olarak yetiştirilir. Oldukça dayanıklıdır. Bir köşede unutulmaya en uygun ofis bitkisi hangisidir derseniz budur. 4 ay tamamıyla kupkuru toprakta yaşayabilir.

Özellikleri

Zeze çiçeği içmekân süs bitkisi olarak yetiştirilir. Ana vatanı Afrika kıtasının doğusunda, Kenya ile Güney Afrika Cumhuriyeti’nin kuzeydoğusu arasındaki bölgedir. Zamioculcas zamiifolia – zeze çiçeği Araceae familyasnda tek cins, tek türdür. Başka yakın akrabaları yoktur. Kökten çıkan yapraklı dal benzeri uzantıların her biri aslında tek yapraktır. Her bir yaprağın uzun sapında çok sayıda yaprakçıklar bulunur.

Zeze çiçeği (Zamioculcas zamiifolia)

İngilizcede yaygın adı: ZZ plant. Türkçede biz buna zeze çiçeği diyebiliriz.

Zamioculcas zamiifolia – zeze çiçeğinin toprak altı kısmındaki yumru yapı aslında gövdesidir. Bu gövde kodeks gövde çeşitlerindendir. Suyu ve besinleri depolayıp idareli kullanmayı sağlar. Bikiyi succulent özellikli kılıyor. Aslında yumru değildir ama toprak altında kaldığı için yumru diyoruz. Gerçekte yumru veya rizom değildir, gövdedir -veya rizom gövde denebilir. Yuvarlak ve küçük patateslere benzerler.

Kışın toprağının kupkuru kalması şartıyla -7C derece soğuğa dayanır. Yapraklar kurusa bile yumrular dayanır. Bu şekilde kış soğukları yüzünden yaprak kaybı oluyorsa her yıl baharda çok daha muhteşem bir irilikte yeniden yapraklanmaya başlar. Yani böylesi aslında daha iyidir.

Yetiştirilmesi ve bakımı

Zamioculcas zamiifolia ihmallere oldukça dayanıklıdır. Bakımına dikkat etmezseniz, az sulamanın, ara sıra sulamayı unutmanın pek zararı yok ama yanlış zamanda yoğun sulamalar çürüyüp ölmesine sebep olur. Bakımını iyi bilir ve doğru uygularsanız hızlı büyüyerek devleşir ve bir adam boyuna gelebilir. Gelişigüzel bakımlarda gelişimi yavaş olup çok sabır istiyor. Zeze çiçeği yeterli ışık alamazsa iki yıl dahi bekleseniz hiçbir gelişim göstermez. Kuvvetli aydınlık, havadar ve biraz da hafif direkt güneş alabilen yerleri sever. Büyümesine kışın değil yazın dikkat edin.

Sulama ve kış dinlenmesi

Kışın çok az sulayarak az aydınlık ve serin yerde dinlendirmenizi tavsiye ederim. Yeri fazlaca serin ise kış boyu hiç sulamayın. Çünkü soğuk ortamda eğer toprağı ıslak olursa toprak altı kısmı olduğu gibi çürür. Kışı atlattıktan sonra direkt güneş alan kuvvetli aydınlık ve havadar bir pencere kenarına alın. Saksı mutlaka güneş ışınlarıyla ısınmalı. İlkbaharın serin günleri geride kaldığında direkt güneşi tül perde ardından filtrelenmiş olarak almalı. İlkbahar sonundan itibaren direkt güneşi hiç almasa da olur ama kuvvetli gün ışığı ve havadarlık şart.

 

Toprak ve bitki besini

Poşetlerde satılan süs bitkisi topraklarından, devetabanı ve kauçuk gibi bitkilere uygun toprağa 1/5 oranında ponza taşı veya hidrokültür taşı karıştırmalısınız. Uzmanlar Zamioculcas zamiifolia için daha fazla süzeklik diyor ama bu kadarı yeterli. Yine de, eğer esintisiz ortamlarda tutacaksanız ponza taşını biraz daha fazla koyabilirsiniz. Daha sağlıklı olur.

Sadece haziran, temmuz ve ağustos aylarının sonlarında besin verin. Bulabilirseniz balık, yosun gibi deniz mahsullerinden organik besinler daha iyi yarar sağlar. Besini toprak altı gövdesinde depolar idareli kullanır. Fazla besin vermeyin.

Saksı

Zamioculcas zamiifolia fazla köklenen bir bitki değil. Ayrıca uygunsuz şartlarda köklerinin kendiliğinden kuruması mümkün. Şartlar düzelince yeniden köklenir. Onun için büyük saksı istemez. Köklerinin anca sığacağı kadar saksı yeterli. Ama ağırlaşan yapraklar yüzünden devrilme olmaması için saksı ağır çömlek veya seramik saksı olsa iyi olur. Ya da plastik saksının dibine ağır taşlar yerleştirin.

Toprak değiştirme

Üç yılda bir saksı ve toprak değiştirin. Bence saksı ve toprak değiştirmede en iyi şey sulamayı kesip tüm yaprakların kurumasını beklemektir. Aralık ayının sonu gibi sulamayı kesseniz susuzluğa dayanıklı yapraklarda tam kuruma bahar ortasını bulur. Daha erken kurusa bile siz havaların iyice ısınmasına kadar kuru toprakta bekletin. Mayıs ayında (ortasında olabilir) söküp yeni toprağa dikin, sulayın ve topraktan filizler dışarı çıkana kadar uzun süre güneşte ısınabileceği bir yerde tutun (sonra filizler göründüğünde güneşi azaltacaksınız). Eskisinden çok daha gösterişli olacaktır. Söktüğünüzde fazla sayıda yumru görürseniz bir saksıya üç veya dört yumru gelecek şekilde dikmelisiniz.

Yeri hafif güneşli ve esintili olursa zeze çiçeği çok hızlı büyür.

Çoğaltılması

Zamioculcas zamiifolia iki veya üç yılda fazlaca yapraklanmışsa yumru sayısı artmıştır. Onları ayırarak çoğaltabilirsiniz (yukarıda saksı değiştirme bölümünde yazdığım gibi).

Yaprak çeliğiyle çoğaltılabilir. Yaprak çeliği, uzun saplı bir yapraktaki sapa birleşen yaprakçıklardan kesilip alınmasıyla yapılır. Çok yaprakçıklı uzun bir yaprak en ipten kesilerek de yaprak çeliği olarak kullanılabilir. Hatta önce suda köklendirebilirsiniz.

Yaprakçıkları akşam kesip alın ve sabaha kadar bekletin. Bu sırada kesik yer kendiliğinden tedavi olur. Sabahleyin yaprakçıkların en dip kısımlarını toprağa batırın. Toprak ıslak değil, orta nemlilikte olacak ve kaydadeğer bir kuruma görmedikçe sulamayacaksınız. Köklenme ortalama bir buçuk ay sürer. Filizlenmesi ise birkaç ay sonra başlar.

Zamioculcas zamiifolia yaprak çeliği

Tuttuğunuz yer çok kuvvetli aydınlık olmalı. Direkt güneşten koruyun. Sabah veya akşam güneşi geliyorsa zararı yok, daha iyidir. Bazen iki üç ay sonra yaprakçıklar çürür gider. Ama köklendiği yerde mini bir yumru oluşmuştur. Bu takdirde sulamayı kesin ve üç hafta kadar koyu gölgeli bir yerde toprağın kurumasını bekleyin. Tamamen kuruduğu anda, kökler de kurumaması için fazla bekletmeyin: güneşli, sıcak bir yere alıp sulayın. Yumrular filizlenecektir.

Çoğaltılması zahmetli olduğu için zeze çiçeği pahalıdır. Dekoratif ve nadide bir tür olması dolayısıyla da aranan bir ofis bitkisidir.

Eğer kışın sıcaklığı ve havadarlığı elverişli ortam sağlayabilecekseniz çeliklemeye temmuz ayının başında başlamanızı tavsiye ederim. Sıcakta köklenme daha kesindir. Bu şekilde, kış ortasında ya da gelecek baharın ortalarında fizlizlenmeler olur ve hızlı bir gelişim gösterir. Fideler yaz boyunca elverişli ortamda gelişip serpilir.

Zamioculcas zamiifolia – zeze çiçeğinin çoğaltılması uzun zaman alır ama akıllıca zamanlamalarla devamlı seri üretimler yapabilirseniz oldukça kârlı çıkarsınız.

Zeze çiçeğini yaprak çeliğiyle çoğaltmada önemli püf noktaları:

1- Çelik yapılacak yaprakçıkları en etli, en sağlıklı olanlarından seçmelisiniz. Bu sayede minik yumrular daha güçlü olur. Onlarsa daha hızlı büyüyen fideler olur.

2- – Yaprak çeliği alınacak bitki yaprak çeliği alınmadan son bir yıl içinde kesinlikle element / mineral yoksunluğu yaşamamalı, gelişimi çok sağlıklı olmuş olmalı ve asla azot oranı yüksek bitki besinleri verilmemiş olmalı. Bu şartlara dikkat ederseniz yaprak çeliklerindeki başarı oranınız çok yüksek olacaktır.

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Salon Ofis Dekor

Etiketler: | | |


'Zamioculcas zamiifolia (zeze çiçeği)' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Güzide Arıca dedi ki:

    ZZ çiçeğim yaklaşık iki yıldır güzel bir şekilde büyürken bu yaz sonunda dallarında lekelenmeler meydana geldi. Ayrıca bir kaç hafta önce sadece bir dalında bulunan yaprakları sarardı. Çiçeğim iki yıldır pencere önünde, tül arkasından gün ışığı alan bir yerde bulunmakta ve iki haftada bir aynı ölçüde sulama yapmaktayım. Dallarında meydana gelen lekelenme ve yapraklarda oluşan sararmalar için ne gibi önlemler almam gerektiği hususunda yardımcı olmanızı rica ederim.
    ***
    Uzun süre aynı toprakta ve sanıyorum hiç bitki besini de vermemişsiniz. Bundan sonra bitki besini verseniz pek işe yaramaz çünkü toprağının kimyasal dengesi bozulmuş olabilir. Zaten kıştayız. Şimdi sulamayı bırakın. Yukarıdaki toprak değiştirme kısmını okuyun ve gereğini yapın. Toprak değişimini mayısta yapmanızı tavsiye ederim.

  2. Özge, KKTC dedi ki:

    Bir süredir Zeze çiçeğimi dışarda tutuyorum. Güneş yakıcı olmadığı için ve sadece sabahları güneş alan bölgede tutuyorum. Ancak gece ısısı düştüğü için artık içeriye mi almalıyım? Kışın da korunaklı bir bölgede, dışarda kalsa olur mu?
    ***
    Evet, Kıbrıs’ta dışarda kalmasının hiçbir sakıncası yok. Kışın fazla soğuk olur da yapraklar kurursa çok daha iyi. Böylece bütün güç ve enerji yumru gövdeye çekilir ve ilkbaharda şimdiye kadar olduğundan çok daha muhteşem bir şekilde gelişim gösterir. Ama dikkat edin soğukta toprağı ıslak olmamalı yoksa çürür gider. Yazı içinde bu konuda bilgiler var mutlaka okuyun.

  3. Filiz, Aydın dedi ki:

    O zaman zeze çiçeklerimi ben de balkona alayım.

  4. Yasemin, Ankara dedi ki:

    Ben bitkileri ve çiçekleri seviyorum ancak zamioculcas bitkisini beğenmedim çünkü ben çiçekli bitkileri seviyorum.

  5. Özge, KKTC dedi ki:

    Kışın dışarıda tuttuğum çiçeğim tüm yapraklarını kaybetti.Baharda da hiç filizlenmedi. Saksısını boşalttım ben de. Yumrular yoktu. Neden acaba? Evin içindeki iyi durumda neyse ki. Sadece bazı uzun sapları yana yatıyor. Uzadığı için mi bu yoksa sulamamla ilgili bir problem mi var?
    ***
    İlginç. Muhtemelen uzun saplı yaprakları köklendirip o şekilde satmışlardır. Yumru olmamasının sebebi budur. Yana yatan yapraklar (dipte çürüme yoksa) dirençsizlikten dik duramıyor. Bitki besini verin. Yavaş yavaş güneşe alıştırın. Gece açık pencere yanında tutun ve gece saatlerinde üstüne su fısfıslayın. Gelişimi hızlanır. Dik duramamaları belki de yeterince büyük ve toprağa kökleriyle sıkıca tutunmuş yumruları olmadığı içindir.

  6. Ayşe, Kıbrıs dedi ki:

    Zeze çiçeğim kasım ayından beri güzel bir gelişim göstermişti. 3 tane yeni dal verdi. Ama bu hafta bazı dallardaki yapraklar sararmaya başladı. Yeri ve sulama miktarı aynı. Bunun sebebi ne olabilir?
    ***
    Sulama miktarı aynı diyorsunuz. Fakat klimalı odada değilse yaz mevsiminin şiddetli sıcaklarına göre sulama durumu kıştaki veya bahardaki gibi aynı olması yetersizdir. Bitki su kaybını azaltmak için bazı yapraklarını terk etmeye başlar. Sebep bu olabilir. Toprağın besleyiciliğinin kalmamasıda sebeplerdendir. Ayrıca eğer bir yıldan eski yapraklar sararıyorsa bu normaldir sorun yoktur.

  7. Hatice K. -Balıkesir dedi ki:

    Türkçesi zeze çiçeği. Bitkim bir dal verdi. Camın önünde güzel ışık alıyor. Bir dalda dört yaprağında sararma gibi oldu. Ne yapmam lazım? Organik koyun gübresini de verdim.
    ***
    Ara sıra öyle şeyler olur normaldir. Kışın evler sıcak ve havasız oluyor bunun da etkisi var. İlkbaharda pencereleri uzun süre açık tutacağınız zamana kadar az sulayın. Yukarıdaki bakım bilgilerini okuyun. Hayvan gübreleri bazen fazlaca tuz çeşitleri ihtiva eder ve bitkilerin yapraklarını sarartır gelişimi de durdurur. Fayda beklerken tam tersi ciddi zararlar görürüz.

  8. Zekiye, İstanbul dedi ki:

    Merhaba. Benim zeze çiçeğim iki gün önce suladığımda yeşil ve pırıl pırıl parlarken bu sabah iki eski dalının saplarına kadar sarardığını gördüm. Neden olmuş olabilir? Küçük bir saksıda 4-5 dal. Büyük bir saksıya taşısam sağlıklı olabilir mi?
    ***
    Muhtemelen bulunduğu yer fazla serin ve bu yüzden ıslak toprakta kökler çürümüş. Çürümenin ilerlememesi için şunu yapın: Toprağını dağıtmadan saksıdan çıkarın öylece tepsi gibi bir şey üstüne koyun. Toprak kuruduğunda tekrar saksıya geçirin. Bir serin aylarda serin ortamlarda toprağının ıslak olmasına izin vermeyin.

  9. Eda, İstanbul dedi ki:

    Zeze bitkisini yeni aldım. Saksı çok küçük. Bitki kökleri sanki patlatacak gibi. Bu dönemde değiştirmeli miyim?
    ***
    Önce bekleyin en az 15 gün yeni ortamının hava ve ısı şartlarına iyice alışsın. Bu sırada toprağı kurumadıkça sulamayın. Çünkü alışma sürecinde. Daha sonra çok az farkla bir boy büyük saksıya geçirin. Çok daha büyük saksıya dikerseniz fazla toprakta kökler boğulur ve çürür.

  10. Derya, Kayseri dedi ki:

    Merhaba benim üç yıllık zeze çiçeğim baya çok büyüdüğü için köklerini ayırarak üçe böldüm. kökleri çok uzadığı için uç kısımlarını kestim. uygun şekilde ektim. 1 hafta oldu. şimdiye kadar canlı ve güzel görünüyordu ama bugün fark ettim ki yapraklarda sararma var. neden olabilir acaba?
    ***
    Yanlış zamanda yanlış şeyler yapmışsınız. Keşke önce sorsaydınız veya bu sayfadaki bilgileri okuman bitkinizi mahvetmeye kalkışmasaydınız. Toprak kupkuru olmadıkça sulamayın. Eğer kök kısmı çürümemişse zamanla yeni yapraklar gelir.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.


(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)