Aspidistra elatior, salon yaprağı

Asparagaceae (Kuşkonmazgiller) familyasından Aspidistra cinsinin doğu ve güney-doğu Asya’da 100 kadar türü tespit edilmiş. Aspidistra elatior türü ise Japonya ve Tayvan civarlarına aittir. Ev şartlarına uyumluluğu, ihmallere dayanıklılığı ve güneşe ihtiyaç duymamasından dolayı çok eskiden beri salon yaprağı adıyla içmekan süs bitkisi olarak kullanılır. Gerçi modası çoktan geçti ama güzelliği ve ihmallere karşı gücü değişmedi.

İngiltere’de Victoria Devri’nde oldukça gözde bir süs bitkisiymiş (1800’lü yılların ikinci yarısında). İngilizcede aspidistraya ‘Cast iron plant’ denir. Cast iron dökme demir anlamına gelir (aslında Türkçemizdeki çelik gibi deyimindeki sağlam ve dayanıklı manasını ifade eder). Çünkü ağır ihmallere çok dayanıklıdır.

Salon yaprağı – Aspidistra elatior yaprakları çok dayanıklı, güzel ve dokaratif olduğu için yetiştirilir. Dallanmayan bitkilerdendir. Toprak altındaki rizomlarından uzun saplı yapraklar çıkarır. Koyu gölgede ve sulak yerde saplar uzun, güneşli yerlerde kısa olur. Toprağı, suyu iyi ise yapraklar iri olup boyları 1 metreye yaklaşabilir. Gerçi biraz zor. 40cm – 75cm civarlarında kalırlar genelde.

Salon yaprağı (Aspidistra elatior)

Aspidistranın en fazla iki gün dayanan çiçekleri toprak altı rizomlardan uzanan çok kısa saplar ucunda olup hemen toprak yüzeyinde belirir. Gazoz kapağı kadar, mor gibi kahverengiye yakın tatlı bir renge sahip çiçeklerde polenleşme sümüklüböceklerin ve bahçe salyangozlarının yardımıyla olur. Yıllardır yetiştiriyorum çiçek açmadı diyorsanız: Mutlaka açmıştır siz görmemişsinizdir.  Toprak yüzeyinde olduğundan dolayı göremeyebilirsiniz.

Kışa dayanıklılığı -15°C derece civarındadır. Ağır don olayları yaşanmayan yerlerde evlerden çok bahçelerde yetiştirilir. Öğle civarı güneşini hiç sevmez. Yapraklar bozulur. Aspidistra (salon yaprağı) yarı gölgeli, hafif gölgeli ve koyu gölgeli bahçelere uygun bitkilerdendir.

Evde, saksıda aspidistra yetiştirilmesi

Yerinin güçlü aydınlık ve havadar olması yeterli. Güneş istemez. Üstündeki tozları ıslak bezle silip temizleyin. Yaprak parlatıcı kullanmayın çünkü zarar verir. Çok iyi baktığınız halde gelişimi yavaşlamışsa 3 yılda bir defa kış sonunda tüm yaprakları dipten kesin. Daha yüksek kaliteli yapraklar çıkaracaktır.

Toprağı fazlaca asitli olacak diye tavsiye edilir ama gördüğüm kadarıyla bu kesin gerekli değil. Çünkü alkalinli toprakta bile yeterince yeşil yapraklı oluyor. Dibine demli çay, kahve, sirke filan aşırıya kaçmadan dökerseniz özel olarak asitli toprak aramanıza hiç gerek kalmaz. Salon yaprağınızın yaprakları yemyeşil gelişir. Yine de eğer bulabilirseniz açelyalara özel topraktan kullanabilirsiniz. Fotoğrafta gördüğünüz aspidistra yanlış toprakta yıllarca ihmal edilmiş. Buna rağmen görünümü çok kötü değil. Bir de gerektiği gibi bakımı yapılsa nasıl güzel olacağını düşünün.

Toprağı asitlileştirmeden başka, en önemli şey sulama suyunun niteliğidir. Evinize gelen su baraj suyu ise sakıncası yok. Sadece klorunun uçması için 24 saat bekletin. Klor kuşkonmazgillerden olan türlerin yaprak sağlığına kötü etki eder. Eğer suyunuz artezyen kuyusundan geliyorsa bu durumda özel içme suyu ile sulamalısınız. Artezyen kuyusu suyu aspidistralara hiç uygun değil.

İlkbahardan yaz sonuna kadar toprak yarıya yakın kurudukça sulayın. Diğer zamanlarda toprak daha fazla kurudukça sulayın. Nisan sonundan haziran sonuna kadar düşük dozajlarda 20 – 30 günde bir defa bitki besini verin. Sonra ağustos sonunda bir defa verin. Aspidistralara yıllık besin verme böyle devam edilmeli.

İki – üç yılda bir toprak değiştirin. Dört – beş yılda bir rizomlardan ayırarak çoğaltabilirsiniz. Fazla özen ve bilgi gerekmez. Ayırıp diktiğiniz her parçası tutacaktır.

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Salon Ofis Dekor

Etiketler: | |


'Aspidistra elatior, salon yaprağı' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Sema E. -İstanbul dedi ki:

    Rica ediyorum güle güle büyütün inşallah, başarabilmiş isem ne mutlu bana.
    ***
    Çok iyi paket yapmışsınız. Yeni filizler kökler her şey çok sağlıklıydı. İki büyük yaprak katlıydı düzeltince hiç katlanmamış gibi oldu. Sapasağlam dimdik oldular. Buna şaşırdım. Çok teşekkür ederim. Salonda iyi esinti alan köşeye koydum. Tutmaması için bir sebep yok. İnşallah tutacaktır. Yaza doğru yeni yaprakların çıkması lazım.

  2. Nur G. -İzmir dedi ki:

    Aspidistra sadece bana değil, çiçek delisi tüm gönüllere fenomen olmuş bir bitki. Bunu şimdi daha iyi anlıyorum. Aspidistra’nın bir de starlight olarak tanımlayabileceğimiz beyaz şeritleri olan bir türü mevcut. Ben bulamadım. Ama umudum var. En azından bu yazımı okuyup, aspidistraya sahip olan bir çiçekseverin yardımcı olacağına inanıyorum. Sevgiler…
    ***
    Buradan yardımlaşma hiç olmuyor. Sadece bilgi sayfaları. Eğer bende olsaydı size mutlaka gönderirim. Düz aspidistrayı istanbulda nadiren de olsa bazı bahçelerde görüyorum. Çizgilisine hiç rastlamadım. Belki Türkiyede bulunmayabilir.

  3. Şükrü, İzmir dedi ki:

    Ben bu bitkiyi İzmir’de otomobil park etmemeleri için hazırlanmış bir varilde buldum. İstemekle alabileceğim bir şey değil. Gece yarısı gidip bir iki kök alıcam kısmetse. Umarım karakolda bitmez. :) Hava akımı istiyor mu? Loş sayılacak bir odada pencereye 7-8 metre mesafede yaşar mı?
    ***
    Hava akımı ve özellikle de güneş yeni gelişimler götermesi için şart. Bunlar olmazsa evlerde yine de çok dayanıklıdır ama yeni gelişim beklemeyin. İki yılda bir gibi ve cılız olur.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.


(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)