Nertera granadensis, mercan boncuğu

İncecik, mini dalcıklarında minicik yaprakları olup turuncu mini meyveler verir. Meyveleri için sevilen bir süs bitkisidir.

Rubiaceae familyasının Nertera cinsinin 15 türü vardır. Bunların içinde süs bitkisi olarak en yaygın yetiştirileni Nertera granadensis’tir. Farklı farklı isimleri var. Yastık iğnesi topu, yosun mercanı, mercan boncukları vesaire. Adının aksine meyveleri mercan rengi değil, açık domates renginde veya turuncu olur.

Nertera granadensis

Nertera granadensis

Toksik etkisi: Meyveleri yenmez ama zarar vericiliği hemen hiç yoktur. Merak edip yiyenler zehirlenmez.

Habitat: Güney yarım küresinin tropikal ve subtropikal bölgelerine ait bitkilerdendir. Tropikal bölgelerde sadece yüksek kesimlerde sis ormanı ve benzeri yerlerde bulunurlar. Bu da Nertera granadensis’in hava hareketlerinin az olduğu çok sıcak yerleri sevmediği anlamına gelir.

 

Evde olur mu? Evlerde yaşatabilmek zordur. Eğer evinizde siklamen veya küpe çiçeği en az 6 ay gayet sağlıklı gelişim / büyüme göstermişse onların yaşadığı yerde bu da olur. Yoksa almayı hiç düşünmeyin.

Nasıl ortamda yetişir? Nertera en iyi açık havada yetişir. Direkt güneşi az alması şartıyla bahçede ya da balkonda yetiştirilebilir. Kuru havayı sevmez. Sıcak havayı sevmez. Güneşin fazlasını sevmez. Yeri ‘serin esintili’ olmalı.

Yazın pek sık şiddetli sıcak olmayan, kışın sadece çok hafif don olayları görülen yerlerde bahçelerde yer örtücü olarak kullanılabilir.

Güneş ihtiyacı: Sabahın en erken saatlerinde iki-üç saat direkt güneş alabilirse çok iyi. Diğer vakitlerin güneşi zarar verir. Bulunduğu yere diğer vakitlerde güneş geliyorsa yaprakları belli belirsiz ısıtabileceği kadar iyice filtrelenmelidir. Koyu gölgede ise hiç çiçek açmama, dolayısıyla meyve oluşturamama problemi olabilir. Yeri hiç güneş almasa bile kuvvetli aydınlık olmalı.

Çiçeklenme ve meyve oluşumu: İlkbaharda serin, güneşli ve havadar yer şarttır. Yaza doğru çiçeklenir. Çiçeklendikten itibaren meyveler yeterince büyüyene kadar her gün üstüne su fısfıslanmalıdır. Bu aynı dönem içerisinde suya karıştırılan genel kullanım bitki besininden gereğinin yarısı dozajda sadece 20 günde bir üstten fısfıslayarak verin. Direkt toprağa dökmeyin.

Kışa dayanıklılığı: Saksıda değil bahçede yere dikilmişse -7C derece soğuğa dayanabilir (fakat büyük ölçüde yıpranmış olarak kışı atlatır). Saksıda ise dondurucu soğuğa hiç dayanamaz. Kökleriyle beraber donup ölür. Zaten ev bitkisi olarak yetiştirilince kışın 8C dereceden daha az soğuğa maruz bırakılmaması gerekiyor.

Nasıl sulayacağız? Saksının altından sulayın diyorlar. Yanlış. Üstten sulamada çürüyorsa zaten çürüyeceği varmış ki çürümüş. Şunu düşünün: Üstüne su fısfıslanma tavsiye edilen bir bitki niçin üstten sulanınca çürüsün? Yine de isterseniz alttan su emdirerek sulayabilirsiniz.

Sulama sıklığı: Sonbahar ve kış aylarında toprakıslatıcılık etikisinden çıkıp biraz nem kaybettiği zaman sulayacaksınız. İlkbaharda yeni filizler çıkarmaya başladığını gördüğünüz andan itibaren toprak ıslaklığını yitirdiği zaman, nemliliğinin azalmasını beklemeden sulayacaksınız. İlkbahar ve yaz ayları boyunca böyle devam edeceksiniz.

Yapraklarına su püskürtmek: Sıcak günlerde sık sık yapmalısınız. Yalnız, esinti de olmalı. Esintisiz zamanlarda su fısfıslama yaprakların sararıp bozulmasına sebep olur. Evde yetiştiriyorsanız su fısfısladığınızda kuruyana kadar pencere açık durmak zorunda.

Nertera nasıl toprak ve saksı ister? Mercan boncuğu çiçeğine mümkün olduğunca alçak, sığ saksı lazım (8cm toprak derinliği idealdir). Toprağı ise hazır poşet toprak, doğal humuslu arazi toprağı, dişli kum ve ponza taşı karışımı. Hepsini birbirleriyle iyice karıştırın. Oranlar şöyle olmalı:

1 ölçü hazır poşet toprak + 2 ölçü humuslu doğal arazi toprağı + 1 ölçü dişli kum + 1 ölçü ince taneli ponza + 1 ölçü iri taneli ponza taşı. Kum ve ponza taşı bulamazsanız bunların hepsinin yerini tutacak miktarda perlit olabilir.

Çoğaltılması: Nertera granadensis (mercan boncuğu) bitkisini usta yetiştiricilerinin çoğu her kış sonu bölerek ayrı saksılara dikerler. Aynı saksıda aynı bitkiyi yıllarca yetiştirmeye çalışmazlar (ama gerçi sakıncası yok). Siz de bu şekilde kış sonunda çoğaltabilirsiniz. Ağırma işinde dalları tek tek değil, saksı geneline göreçok dallı çok köklü bitkiyi ikiye, dörde veya genişliği göre uygun sayıda bölükler halinde yapmalısınız. Ayırma zamanı ise ilkbaharda sıcaklığın henüz 15C derecelerde olduğu zamandır. Ayırdığınız köklü parçaları toprağından biraz arındırıp yukarıda anlattığım gibi toprak karışımına köklerini hafifçe gömerek dikin. Toprak orta nemlilikte olmalı. Dikince sulamayın ve üstüne fanus geçirerek 6-7 gün hava alamayacakları şekilde kapalı tutun. Sonra açıp sulayın. Mercan boncuğu tohumla ve mini çelikleriyle de çoğaltılabilir ama bakımı zahmetli ve zor olup gelişimleri bir hayli uzun zaman alır.

Yaygın görülen problemleri: Esintisiz ve sıcak ortamlarda kolayca çürür gider. Evlerde yaşaması pek mümkün değildir. Ayrıca bitki bitleri musallat olur. Uğraşılması zor bir bitkidir.

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Bahçe / Balkon Süs Bitkileri, Salon Ofis Dekor

Etiketler: | |


'Nertera granadensis, mercan boncuğu' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Arzu, Kocaeli dedi ki:

    Çok teşekkür ederim Nertera hakkında bilgi verdiğiniz için. Toprak konusunda kararsızdım, onu da belirtmişsiniz. Yaklaşık 2 aydır bakıyorum Nerteraya (evde). Şimdilik sorun yok. Tabağında sürekli su bulunduruyorum, yavaş yavaş dışarı çıkmaya hazırlanıyor :)

  2. Elif Dincoglu, İstanbul dedi ki:

    Arapsacina cok benziyor. Hatta dun Besiktas’ta arapsaci ararken bu cicegin fiyatini sormustum, arapsaci oldugunu dusunerek:) Demek farkli bir turmus.
    ***
    Evet ikisini karıştıranlar çok. Bunun bakımı biraz daha zordur.

  3. İrem dedi ki:

    Yetiştirilmesi zor bir bitki olduğunu biliyorum ancak artık dayanmadım ve denemek için bir tane aldım. Bitkinin üstten sulanmasının daha doğru olacağını belitmişsiniz, ancak bendeki bitki o kadar sık ki gerçekten sulamak için bir kenar bile açamadım. Acaba üstten bir kısımdan su akıtsam daha mı iyi olur? Şimdilik altına su koymuştum. İnternette de çok fazla bir bilgi yok. Bu bitkiyi çürürtmeden çoğaltmak istiyorum. Ne tavsiye edersiniz?
    ***
    Gözünüz korkmasın. İşin püf noktasını bilir ve uygularsanız zorluğu yok. Alttan sulama tavsiyeleri yanlış şartlarda yetiştirilmeye çalışılınca çürümesi yüzünden ortaya çıkarılmış bir hurafe. Yanlış ortamda, yanlış şartlarda ne yaparsanız yapın çürüyecektir.
    Anavatanı tropikal bölgelerin yüksek dağ ormanlarıdır. Geceleri yoğun esinti, soğuma ve nemli havanın yoğunlaşıp her yeri sırılsıklam ıslattığı, esintilerin bitkiler üzerindeki ıslaklığı götürmesiyle bitkilerin sabaha kadar daha da ısı kaybettikleri şartları düşünün.
    Yani püf noktası şudur: Geceleri serin saatlerde esinti sağlayın ve üstüne su püskürtün. Bol bol su püskürtün. Bunun dışında özel bir sulama yapmaya gerek yok. yapraklardan süzülen su damlacıkları köklere ulaşır. Yapraklardaki ıslaklık kuruyana kadar esinti devam etmeli. Esinti devam ettikçe tekrar tekrar üstüne su püskürtebilirsiniz ama gecenin serinliğinde yapmak şartıyla.
    Her gün yapamasanız da elinizden geldiğince sık yapmaya çalışın. Gündüz vakitlerinde çok susuz kalsa bile sulamasanız daha iyi olur.

  4. Melisa A. -İstanbul dedi ki:

    Ben de güzelliğine vurulup araştırmadan alanlardanım. Henüz bugün aldım. Kış aylarında olduğumuz için gece püskürtme ile açık havada sulama yapmadım. Nasıl bir yol izlemeliyim Ilkbahara kadar?
    ***
    Evinizde en havadar köşe neresi ise orada tutun. Başka yapılacak bir şey yok. Fazla susuz bırakmayın.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.


(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)