Arap yasemini, Jasminum sambac

Jasminum sambac türünün bütün dünyada (İngilizce olarak) Arabian Jasmine’dir. Yani Arap yasemini. Fakat Türkiye’de başka bir bitki (Trachelospermum jasminoides – yıldız çiçekli yasemin) Arap yasemini diye satılır. Bu hatadan dönülmelidir. Çünkü Arap yasemininin yiyecek ve içecek alanında kullanımı yaygındır. Oysa yıldız yasemin zehirlidir.

Arap yasemini yaprakları ve çiçekleri

Arap yasemini

Özellikleri

Arap yasemini Oleaceae (Zeytingiller) familyasının Jasminum sambac türüdür. Sambac adı ortaçağ Arapçasında herhangi yasemin türlerinden elde edilen koku yağı (zanbak) anlamına geliyormuş. Avrupalılar bu türü ilkin Araplardan tanıdıkları için yağ çıkarılan tek yasemin türü budur diye düşünüp ona göre bilimsel ad vermeye çalışmışlar. Ve yine ilkin Araplardan tanıdıkları için en yaygın adı Arap yasemini olarak kalmış.

Ana vatanı Güney ve Güneydoğu Asya’dır (Hindistan, Myammar, Sri Lanka).. Güney ve Güneydoğu Asya ülkelerinin çoğunda ve Ortadoğu’da Jasminum sambac çok büyük önem taşır. Geleneksel, folklorik, kültürel açılardan önemi çok eskilerden beri devam eder. Bazı yerlerde kutsaldır. Uğuruna daha çok inanırlar. Parfümcülükte büyük değere sahiptir. Ve iklimi elverişli ülkelerde bu amaçla geniş arazilerde ticari yetiştiriciliğini yaparlar.

Jasminum sambac türünün pek çok sayıda varyete, kültivar ve hibritleri vardır. Bunlardan bir kısmı kendiliğinden mutasyon, doğal melezlenme ve doğal genetik farklılaşmalarla ortaya çıkmıştır. Bazıları da insanların özel çalışmalarıyla oluşmuşlardır (ıslah ve hibritleme çalışmaları).

Arap yasemininin güzel kokan çiçekleri çeşidine göre değişen büyüklükte olur. Beyaz ve pembe / yalınkat ve katmerli çiçek açan çeşitleri var. Yetiştiği yerin ve bakım şartlarının durumuna göre çalı veya küçük asma tarzında gelişir. 3 metre kadar (duruma göre iki üç misli) uzar. Bazı çeşitleri hızlı ve arsız gelişim gösterip esnek dallarla birkaç metre uzar. Bu tip arsız özellik gösteren Arap yaseminleri çiçek açmaya pek yanaşmazlar. Ancak uzun saatler boyunca direkt güneş alırsa ve su sıkıntısı çekerse sürekli uzayıp gitmek yerine sık sık çiçek açarlar.

Çiçekleri yiyeceklerde, tatlılarda, dondurmalarda ve yasemin çayı yapmada kullanılır.

Yetiştirme, bakım

Arap yasemininin kültivarlarından ful yasemin Türkiye’de Ege-Akdeniz sahil kesimlerinde eskiden beri yetiştirilir. Ful sayfasındaki tüm bakım bilgileri aynen Jasminum sambac (Arap yasemini) için de geçerlidir. Lütfen bu bilgileri o sayfadan okuyun: ⇒ Ful yasemin

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Bahçe / Balkon Süs Bitkileri

Etiketler: | |

'Arap yasemini, Jasminum sambac' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Dilek, Sakarya dedi ki:

    Saksıda iki adet arap yasemini aldım. Boyları yaklaşık 1.70cm, bambu çubuğa sarılmış. Çiçekleri bahçemdeki demir kapının üzerine saldırmak istiyorum. Size sormak isteğim bambu çubuğa tutunan dalları sökmem gerekir mi? Birde çiçekleri dikerken toprağa ponza taşı karıştıralım mı? Budama yapmalı mıyım?
    ***
    Budama yapmayın. Bambu çubuklar kalabilir veya sökebilirsiniz fark etmez. Ponza taşı eğer kökleri topraklı değilse o zaman iyi olur ama saksıda almışsınız ve toprağı dağıtmadan çıkarıp bahçeye dikeceksiniz. Bu durumda ponza taşı gerekmiyor.

  2. Tuğba, Ankara dedi ki:

    Mayıs sonunda Arap yasemini aldım. Kokulu gür çiçekleri vardı. Çiçekler Döküldü ve yapraklar sararıp dökülmeye başladı. Arada bir budadıkça çiçek açtı. Birkaç haftadır Arap yasemini yine yaprak dökmeye ve çok bakımsız durmaya başladı. Üzerinde beyaz toz gibi un gibi bir şeyler olan böcekler fark ettim. Topraklarındaki sinekler için arap sabunlu su sıkıyordum. Şu an hem sinek var hem de böcek. 2 gün önce pamuğa sirke döküp silmeye ayıklamaya çalıştım daha sonra da arapsabunlu su püskürttüm fakat canlanmadı ve beyaz böcekten bir daha gördüm. Ne yapmam gerekiyor? Neyi yanlış yapıyorum?
    ***
    Sorunuzu kısalttığıma bakmayın o ayrıntılar problemleri anlamam için yazmanız gerekiyordu. Anladığım kadarıyla yeri iyi fakat bir değil birkaç farklı tür yaprak biti var. Arap sabunu ise felaket zarar veriyor. Hele bir de toprağa giderse fena zararı olur. Zaten yaprak parazitlerine etkisi yok. Zirai mücadele ilaçları satan yerlerden Avirmec EC ilacı alın. Saksı süs bitkilerine hem tam zararsız hem de her tür yaprak parazitlerine kesin etkilidir. Mini sinekler için ise toprak yüzeyine çok hafifçe sıkmanızın zararı olmaz. Tek kusuru yoğun zehirli kokusu olması ve ev içi kullanıma uygun olmamasıdır.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.

Lütfen sorunuzu konu ile ilgili sayfaya yazmaya gayret edin.

Sorunuzu/Yorumunuzu yazın:

Sorunuz cevabımla birlikte 1 veya birkaç saat içinde burada görünür olacaktır. Lütfen ara sıra kontrol edin.