Kanayan kalpler sarmaşığı, Clerodendrum Thomsoniae

Evinizin / ofisinizin içinde kuvvetli sabah güneşi alan pencere önünde birkaç ay devamlı çiçek açtırabilirsiniz. Çiçeği kırmızı olup aşağı yönelmiş beyaz kılıf içinden dışarı sarkar. Görüntüsü yüzünden kanayan kalpler denilmiş (bleeding heart).

rss

Tırmanıcı çalı şeklinde gelişen kanayan kalpler çiçeği Ballıbabagiller (Lamiaceae) familyasındandır. Bilimsel adı Clerodendrum thomsoniae. İngilizcede “bleeding heart – glory-bower” adıyla biliniyor.

Özellikleri

Evinizin / ofisinizin içinde kuvvetli sabah güneşi alan pencere önünde birkaç ay devamlı çiçek açtırabilirsiniz. Çiçeği kırmızı olup aşağı yönelmiş beyaz kılıf içinden dışarı sarkar. Görüntüsü yüzünden kanayan kalpler denilmiş (bleeding heart).

İsmi

Kanayan kalpler sarmaşığının çiçekleriİngilizce bleeding heart, Türkçe kanayan kalpler denmesinin nedeni çiçeği kan damlıyor görüntüsünü hatırlattığı için verilmiş. Bilimsel adına (Clerodendrum thomsoniae) gelince: Yunancada cleros şans, talih anlamına gelir. Dendron ise ağaç görünümlü olduğu için.. Böylece türün cinsinin bilimsel adı Clerodendrum olmuş. Tür adı thomsoniae ise bu türü keşfedip Avrupa’da tanıtan kişinin adı ile ilgili: William Cooper Thomson bu bitkiyi adlandırmada eşi Bayan Thompson’a ithafta bulunmak istemiş.

Habitat

Anavatanı Afrika’nın batısında, Kamerun – Senegal arasında kıyı kesimleridir (Gine körfezi ve yakın bölgeler). Buralar tam tropikal bölge olmasına rağmen kasım sonundan mart ortasına kadar kuzey – kuzeydoğu yönlerinden Sahra çölü üzerinden gelen kuru ve tozlu Alize rüzgarları kuru kış etkisi yaratır. Isı ve hava nemliliği kıyı kersimlerinde pek düşmez. İç ve yüksek kesimlerde 3C dereceye kadar düştüğü olur. Bölgedeki bitki türlerinin bir kısmı kışın susuzluktan dolayı yapraklarını döker. Yöreye özgü tozlu Alize rüzgarlarına Harmattan denir. Bu dönemde ağlayan kalpler sarmaşığı elverişsiz hava şartlarından dolayı bulunduğu coğrafyaya ve yükseltiye göre ya kış dinlenmesine girer ya da gelişimi yavaşlar ama bu sayede kökleri daha da güçlenir. İlkbaharda yağışlarla beraber canlanır. Yaz aylarında şiddetli muson yağmurlarında su birikintilerinde kaldıkları olur, daha da azıgınca gelişirler. Yaz mevsiminin ikinci yarısında yaklaşık 1,5 ay süreyle yağışlar bir hayli azalır. Yaz sonunda tekrar sıklaşan yağmurlarla yeniden kuduran ağlayan kalpler sarmaşıkları kasım sonundan sonra mart ortasına kadar çok az yağışlara dayanmak için mücadele eder.

Kışa dayanıklılığı

Anavatanında hiç don olayları yaşanmaz ama ağlayan kalpler çiçeği kışın sıfırın altında birkaç derece soğuğa dayanır. 8C derece altında yapraklarını döker, -2C derece ve daha fazla soğukta, soğuğun süresine ve şiddetine göre tüm dallar dibe kadar kurur. Baharda kökten yeniden filizlenir.

Gelişim tarzı

Ağlayan kalpler çiçeği tam sarmaşık özelliklidir. Yeni gelişen dalları temas edebildiği dallara fırıl fırlı sarılır (tam bir sarmaşık tarzında yükselir). Arasıra dip sürgünleriyle kendiliğinden çoğalır. Evlerde saksılarda genelde cüce kalır, bir karış boyuyla bile çiçek açar. Akdeniz bölgesi bahçelerinde süzek toprakta iyi bir sulamayla boyu en fazla 5 metre uzar. Yerini severse kök sürgünleriyle çevreye yayılıp istilacı olma özelliği var. Gövdesi zamanla odunlaşır (liana tarzı sarmaşık).

Kullanım yerleri

Sarmaşık olduğu halde çardak olarak pek elverişli değildir. Bahçe kapılarının kenarlarını ve üstünü çevreleyebilir. Daha çok saksılarda ev ve balkon çiçekli süs bitkisi olarak yetiştirilir. Balkonlarda asılan saksılarda sarkıcı şekilde yetiştirilebilir.

Kanayan kalpler çiçeğinin evde yetiştirilmesi

kanayan kalpler sarmaşığıEn sevdiği yer kuvvetli sabah güneşi ve esinti alabilen pencere önleri (güneş alamadığı diğer vakitte ise gündüz boyu yeri şiddetli aydınlık olmalı). Isı ve ışık şartlarını elverişli tutarsanız bütün yıl çiçek açabilir fakat bu iyi değil, bitkinin doğal ritminin şaşırıp güçten düşmesine sebep olur. Kışın aralıktan şubat sonuna kadar zar zor hayatta kalabileceği kadar seyrek ve az sulayarak (serin yer mümkünse daha iyi olur) dinlendirmelisiniz.

Ağır asitli olmayan ve fazla kireçli olmayan (pH 6 – 8 arası), suyu iyi süzdüren, havadar, çabuk kuruyan, besleyiciliği mükemmel toprak ister. Humuslu doğal toprak + humus katkılı poşet toprak + solucan veya eski koyun gübresi + ince taneli ponza taşı eşit oranlarda karışım yaparsanız kanayan kalpler çiçeğine mükemmel bir toprak olur.

Sulama: Kış boyunca toprak her kupkuru olduğunda, haziran temmuz ağustos aylarında “sürekli esintiler alması şartıyla” günde iki üç defa, diğer zamanlarda üst yüzey ıslaklığını yitirdikçe sulayın. Suladığınızda su saksı altındaki tabakta birikmemeli bunun çaresini bulun. Haziran temmuz aylarında sık sık yıkayın, üstüne su püskürtün. 18C dereceden daha serin zamanlarda çok seyrek ve az miktarda su ile sulamalısınız.

Besin vermeye gelince, besleyici toprak daha iyidir. Eğer besleyici toprak hazırlayamıyorsanız genel amaçlı bitki besini ya da orkide özel besini mayıstan eylül sonuna kadar her beş sulamada bir verin.

Kış dinlendirmesinin sununa doğru istediğiniz şekilde budayabilirsiniz. Budama ne kadar ağır olursa olsun kanayan kalpler bitkisinin çiçek açmasına kötü etkisi olmaz. Çünkü sıfırdan gelişen dallardan çiçek açabiliyor. Ayrıca ağustos ortalarına kadar zaman zaman budayabilirsiniz. Yaz budamalarından amaç bitkinin yeni dallar çıkarıp tekrar tekrar çiçekler açmasını sağlamak içindir.

Çoğaltılması

Kanayan kalpleri çiçeğinin çoğaltılmasında en verimli çoğaltma yöntemi » kök çeliği ile yapılanıdır. Kışın 0C ile 9C derece arasında soğuk bir yerde tam bir dinlenmeye çekilmesini sağlayıp bir ay geçtikten sonra kök çeliği alın.

İlkbahar ortasında eğer yeni filizler iyice olgunlaşmışsa sert yerlerinden keserek » tepe çeliği alın. İlgili sayfadaki açıklamalara göre köklendirin.

Diğer zamanlarda olgun dalllarından ama » yarı olgun dal çeliği usulüne göre dal parçalarını köklendirebilirsiniz.

İlkbahar – yaz ortası arasında » Basit daldırma yöntemiyle kolayca köklenebiliyor.

Ayrıca kış sonundan yaz ortasına kadar dip sürgünlerini ayırarak da yenilerini yetiştirebilirsiniz.

Zararlıları

Serin mevsimlerde ikide birde sulama kökleri çürütür. Ağır killi topraklarda ve bir türlü kurumak nedir bilmeyen hazır poşet topraklarda kökler çürür.

Evlerde örümcek bitler kanayan kalplerin yapraklarına musallat olur. Yeni filizleri kuruturlar. Sık sık duş altında yıkayarak kurtulabilirsiniz. Uygun bir ilaç bulsanız daha iyi. Rüzgarsız balkonlarda beyaz sinekler dananırsa zararı büyük olur. İlk gördüğünüzde hiç vakit kaybetmeden başlayarak iki üç gün arayla birkaç defa ilaçlamalısınız.

'Kanayan kalpler sarmaşığı, Clerodendrum Thomsoniae' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Perihan, Bayram says:

    Ben bu çiçeği yeni aldım ama çiçeklenmedi. Kışın içeride yaprak döker mi ne yapmalıyım?
    ***
    Loş, ışıksız, güneşsiz yerlerde çiçek açmaz. Kışın dinlendirmelisiniz. Yapraklarını dökebilir önemli değil.

  2. Zehra Ş. -Samsun says:

    Kanayan kalpler çiçeğini nereden bulabilirim?
    ***
    Fidanlıklarda yaz aylarında belki bulabilirsiniz.

  3. Mehtap, Diyarbakır says:

    Yukarıda verdiğiniz toprak karışımında ponza yerine vermikülit kullanabilir miyim?
    ***
    Ponza taşı çok daha sağlıklıdır. Diğerleri hem fazlaca su tutar hem zamanla çözülür bozulurlar.

  4. Mustafa Ay says:

    Ben bu çiçeği Samsun’da askerlik şubesi karşısındaki Dünya Çiçekevi’nden satın aldım (25 TL’ye). Çok harika bir çiçek.

  5. Mahmut, Van says:

    Bu çiçeği çok beğeniyorum. Van’da yok.

  6. Ömer, Ankara says:

    Ünlü bir alışveriş sitesinde çiçek tohumları ararken tanıştım bu çiçekle. Ev ortamında tohumdan büyümesi çiçek açabilecek bir yetişkinliğe gelmesi ne kadar zaman ister sizce?
    ***
    Dallarından kırıp köklendirmek çok kolay olduğu için tohumdan üretilmesi hakkında kimse bilgi vermemiş. Bir yerde ilkbaharda serin günlerde tohumları ekilmeli deniyor. Başka bilgi bulamadım.

  7. Ayşe, Bursa says:

    Direkt güneşemi koymalıyız yoksa öğleden sonra filtre mi yapmalıyız?
    ***
    Güneşi çok sever ama tam öğle civarı güneşi sıcak yaz günlerinde yapraklarına filizlerine zarar verebilir.

  8. Aynur, Balıkesir says:

    Filizlerin uçlarına dokunuldu mu kuruyor. Sarmasik gibi sardı ama yapraklarını döküyor. Çiçek acmiyor. Ne yapabilirim?
    ***
    Güneş istiyor. Havadar ortam istiyor. Bu şartları sağlayamayacaksanız ümidinizi kesin. Birine verin ya da atın.

  9. İdil, İstanbul says:

    Ofisimizde 3 senedir bakıyoruz. Sürekli yukarı veriyor uzuyor. Çiçek açmıyor ama yapraklar hep taze ve yeşil. Bu şekilde büyütülmesinde sorun olur mu?
    ***
    Siz üç yıldır bir sorun olmadığını görmüşsünüz. Fakat çiçek açmaması normal değil. Galiba güneş yetersiz.

  10. Suna, Düzce says:

    İki yıl sonra bir taze filizi açtı. Birkaç taze filizini de suda çimlendirerek tutturdum. Çok mutluyum. Epey de arayıp arkadaşım sayesinde kavuştum bu güzelliğe.

Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.

(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)


− 2 = 1