Yarasa gübresi ve kullanımı

En değerli doğal gübre olan yarasa gübresi özellikleri, faydası, kullanımı ve olası sakıncaları nelerdir, burada fazla detaya girmeden anlatmaya çalıştım.

Yarasa gübresi nedir?

Geceleri uçarak yiyecek arayan yarasalar gündüz kalabalık sürüler halinde mağaralarda beklerler. Kötü hava şartlarında da mağarada kalırlar. Yarasaların bok-idrar dışkıları yaşadıkları mağaraların zemininde birikir. Buna yarasa gübresi denir. Fakat farklı yarasalar var.

Mağarada yarasalar

Böcekçil yarasalar, meyve yiyici yarasalar ve vampir (kan emici) yarasalar. Elbette her ayrı türün gübresi farklı özellikli olur. Böcekçil yarasaların gübresi azot zengini, meyveci yarasaların gübresi fosfor zenginidir.

Genelde kastedilen hangisinin gübresidir?

Yarasa gübresi demekle böcekçil yarasaların gübresini kastederler. Ama meyveci yarasaların gübreleri de aynı şekilde faydalı ve değerlidir.

Özelliği ve kullanımı

Böcekçil yarasaların gübresinde en çok N, P, S, ve C (azot, fosfor, kükürt ve karbon) elementleri vardır. Sonra yine bitkiler için önem taşıyan diğer elementler de sahiptir. Karbonu bitkiler gübreden veya topraktan almadığı için yarasa gübresinde bulunmasının bu açıdan önemi yoktur. Ama toprağın karbonca zenginleşmesi açısından -toprak düzenleyicisi olarak- karbon çok önemlidir.

Ayrıca bol miktarda (C8H13O5N)n yani kitin içerir. Yarasa gübresindeki kitin maddesi yedikleri böceklerin dış sert kabuğundan geliyor. Bitkilerin bağışıklık siteminin güçlenmesi açısından bitkilere büyük faydası var.

Taze yarasa gübresinde organik maddeler fazla olup pH derecesi asitli ve nötr civarındadır (pH 5.1 ila 7.3 arasında değişir). Fakat zamanla yığın yığın birikip eskidikçe çok fazla asitli hale gelmiştir. Öyle ki pH 2.7 ila 4.1 aralığındadır. Ayrıca eskimiş yarasa gübresinde organik maddeler azalmıştır. Ve bu durumda diğer doğal gübrelerden çok daha fazla güçlüdür. Adeta suni gübre gibi çabuk etki eder bir hale gelmiştir.

Faydalı mikroorganizma zenginliği

Toprak parazitlerini hasta edici, öldürücü mikroplar barındırdığı için yarasa gübresi nematod vb parazitlerin bolca olduğu topraklarda hem gübre hem iyi bir ilaç etkisi sağlar. Özellikle de nematodlara hassas domates, biber ve şekerpancarı bitkileri için faydası büyük olacaktır. Faydalı mikroorganizmaların toprağa ve bitkilerin köklerine pek çok faydası vardır.

Mikroorganizma zenginliği açısından kuş gübresi ve solucan gübresi yarasa gübresi kadar iyi değildir.

Kullanım oranları

Piyasada çeşitli markalar var. Farklı ülkelerden çeşit çeşit yarasa gübreleri ithal edip satıyorlar. Her birinin içeriği farklı olabiliyor. Dolayısıyla kullanım oranları da farklı olur. Onun için mutlaka güvenilir yerlerden alışveriş yapın. Ve aldığınız gübrenin paketinde nasıl kullanacağınızın açıklaması olup olmadığına dikkat edin. Satıcılara sorarsanız onlar sadece satıcıdır. Tavsiyelerini pek ciddiye almayın.

Tarlalarda metrekare başına küçük bir avuç serpme tarzında ama ayda bir gibi aralıklarla tekrarlayarak kullanın. Serpmeden hemen sonra sulama yapın. Veya size nasıl tavsiye edilmişse. Mesela damlama sulamada suya karıştırma oranı tavsiyesi ve kullanım sıklığı bilgileri dikkate alınmalıdır. Hassas salon-ofis bitkilerinde ise bitki besini kullanır gibi yapsanız daha iyi olur. 1 litre suya 1 çay kaşığı (tepeleme olmasın) ayda bir defa yeterlidir.

Saf yarasa gübresi potasyumca pek iyi değildir. Zaten topraklarımız potasyum zenginidir. Dolayısıyla yarasa gübresi bağ, bahçe, tarla topraklarımızda eksiksiz normal bir gübre gibi işe yarar. Fakat toprağın özelliğine göre ve hedeflenen tarım ürününün ihtiyacına göre potasyum takviyesi ayrıca yapılabilir. Ya da eğer katkı maddeleriyle iyileştirilmiş, dengelenmiş bir yarasa gübresi ürünü almışsanız zaten nasıl kullanacağınızın tarifi de paket üzerinde yazılıdır. Bir de gübrenin böcekçil yarasadan mı yoksa meyve yiyici yarasadan mı elde edilmiş olmasına göre durum değişir.

Kullanıma en elverişli yarasa gübreleri

Saf yarasa gübresi çok överler. Ama saf gübrenin niteliğinden daha ziyade bitkilere gübre olma elverişliliği önemlidir. İşte bu açıdan bakarsak, yarasa gübresinin diğer gübre veya gübre özellikle maddelerle beraber işlenmiş halini tercih etmek daha akıllıca olacaktır.

Tarımda ve gübrecilikte derin uzmanlık sahibi Hollandalılar yarasa gübresini başka maddelerle karıştırarak farklı özellikli topraklara ve farklı farklı tarım bitkilerine genel anlamda uygun ve her durumda mümkün mertebe elverişli olacak hale getirirler. Mesela Hollanda’da Plagron marka yarasa gübresi “Bat Guano” adıyla gayet güvenli hazırlanarak ambalajlanmış halde satılır (NPK 3-15-4). İçeriğinde yarasa gübresinden başka deniz kuşları gübresi ve şilempe (melas) vardır. Bu özel gübrenin kullanım oranları ise her 10 metrekareye 2kg, saksı topraklarında ise 20 litre hacim toprağa 1kg karıştırılması tavsiye ediliyor.

Uyarılar

Gübre salt yarasa dışkılarından mı yoksa başka maddelerle karıştırılıp mı hazırlanıyor? Analizleri yapılmış mıdır, tuzluluk oranı ve pH derecesi nasıldır? NPK ve diğer önemli elementlere ne yüzdelerde sahiptir? Bütün bunların bilinmesi ve ona göre kullanılması önemli. Farklı toprakların gereksinimine göre ve bitki türlerinin ihtiyaçlarına göre gübre çeşitleri düşünmelisiniz. Ciddi tesislerden onaylanmış, tescillenmiş olarak, içeriği hakkında detaylı bilgiler yazılı ambalajlarda satılıyor olmalıdır. Aksi takdirde işiniz şansa kalmıştır.

Yarasa gübresini mağaralardan direkt alıp kullanmanız birçok açıdan sakıncalıdır. İşin ustaları tarafından işlenmiş yarasa gübresi alıp kullanmalısınız.

Yarasa gübresi insana bulaşıcı hastalık virüslerini taşıma riskine sahiptir. Evlere insan sağlığına zararlı küf-mantar dadandırma  riski daha yüksektir. Onun için gübreyi ev dışında tutmak ve kullanırken dikkatli olmak önemlidir.

Yazar: Erdal Yüksel

Kategori: Toprak - Gübre - Saksı

Etiketler:

'Yarasa gübresi ve kullanımı' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Başarılı dedi ki:

    O konuyu sizde bulamadım ama belki de bilginiz vardır diye düşündüm. Toz kükürt gübresi toprağa karıştırılarak kullanılsa zehirli gaz çıkar mı? Üç ziraatçi bilemedi bu soruyu.
    ***
    Buna elementel kükürt de deniyor. Toprağın pH derecesini düşürür ve aynı zamanda bitkilerin kükürt ihtiyacını karşılar. Fakat toprak analizine göre gerekiyorsa kullanılmalıdır. Yoksa faydası değil tam tersi zararı olabilir. Toprağın hem pH derecesi fazla yüksek ise, hem kükürtçe fakir ise kullanılması uygundur. Sorunuza gelince: Doğal veya suni, organik veya inorganik hangisi olursa olsun her çeşit gübre toprağa karıştırılınca zamanla zehirli gazlar oluşup topraktan uçar. Ama çevre canlılarını öldürecek yoğunlukta olması imkansız. Gübreler toprağa yığın yığın katılmıyor sonuçta.

  2. Başarılı, Antalya dedi ki:

    Yarasa gübresindeki fosfor bitkilerin kullanabileceği formda değil galiba. Acaba ne kadar süre beklenmeli? (Yanmış gübrelerde)
    ***
    Benim bildiğim bir şey değil. Zaten yarasa gübreleri uzman kişiler tarafından işlemlerden geçirilmiş olmalıdır ve onların tavsiye ettikleri gibi kullanılmalıdır. Mağaralardan alındığı gibi kullanılırsa çeşit çeşit zararları olabilir. Yazı içinde de belirtmiştim. Başka bilgim yok.

  3. Mehmet, Adıyaman dedi ki:

    200kg kadar getirdim. Bunu nasıl kullanmalıyım?
    ***
    Kullanıma hazır almışsanız hangi marka ise nasıl tavsiye edilmişse o şekilde kullanın. Mağaralardan çıkarıldığı gibi aldıysanız kullanılmaz. Önce Uzmanı olan kişilerin o gübreyi bazı işlemlerden geçirip kullanılır hale getirmesi lazım. Nasıl hazırlamışsa ona göre nasıl ve ne miktar kullanacağınızı da size bildirir.

  4. Hüseyin Yurteri dedi ki:

    Yarasa gübresini evde işlenir hale getirebilir miyim?
    ***
    Hayır. Hiç basit bir iş değil. Üstelik çok kötü hastalıklar kapabilirsiniz. Yarasa gübresi dünyanın en tehlikeli gübresidir. Bence atın gitsin. Hastanelerde sürünme riskini göze almayın.

  5. Mehmet, Adıyaman dedi ki:

    Mağaradan tonlarca böcek yarasa gübresi buldum. Bunu işlemeden kullanabilir miyim?
    ***
    Bahçede, tarlada olabilir (çok az miktarda) ama dikkatli olmalısınız. Eve siyah küf ve size çeşitli fena hastalık mikropları bulaşabilir.

  6. Ulvi Yaren dedi ki:

    Yarasa gübresi niye zararlı olsun ki?
    ***
    Bu gübreden kullanılmaması gereken zararlı bir madde gibi bahsetmedim. Dikkatli okuyun.

  7. Selim B. -Muğla dedi ki:

    .. firması güvenilir gibi. Yarasa gübresini toz mu yoksa likit mi satın almalıyım ne dersiniz? Bitkilerim fide henüz. İki hafta içinde saksıya almayı düşünüyorum.
    ***
    Saksı bitkilerine toz halde şu sayfada anlattığım gibi kullanmanızı tavsiye ederim: Saksı bitkilerine hayvan gübresi nasıl verilir?

  8. Ayten U. -İstanbul dedi ki:

    Orkidelere sıvı yarasa gübresi nasıl Kullanılır?
    ***
    Olmaz. Sakın kullanmayın.

  9. Tevfik G. -Afyon dedi ki:

    Domateste kimyasalla birlikte kullanmanın artı faydası var mıdır?
    ***
    Kimyasal demekle neyi kastettiniz hiç anlamadım.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.

Lütfen sorunuzu konu ile ilgili sayfaya yazmaya gayret edin.

Sorunuzu/Yorumunuzu yazın:

Sorunuz cevabımla birlikte 1 veya birkaç saat içinde burada görünür olacaktır. Lütfen ara sıra kontrol edin.